Bestuurders en politici ‘schouder aan schouder’ tegen bedreigingen

Om ‘schouder aan schouder te staan’ tegen bedreigingen en geweld vormen burgemeesters, wethouders en raadsleden het ‘ondersteuningsteam’ Weerbaar Bestuur. Koning Willem-Alexander bezocht de tweede vergadering in Ouderkerk aan de Amstel.

Koning Willem-Alexander maakt tijdens een werkbezoek kennis met een Ondersteuningsteam Weerbaar Bestuur. Beeld ANP

De vormen van (be)dreiging waarmee ze te maken kregen mogen dan verschillen, allemaal vinden ze het van belang dat het bestuur met gepaste kracht kan reageren als dat nodig is. Daarom zijn de bestuurders en politici die dinsdagmiddag aanwezig zijn in Ouderkerk aan de Amstel sinds vorig jaar lid van het ‘ondersteuningsteam’ van het Netwerk Weerbaar Bestuur.

Hun team van ervaringsdeskundigen helpt collega’s met persoonlijk advies. Aan het netwerk zijn ook experts verbonden die snel professionele hulp kunnen bieden. Koning Willem-Alexander kwam dinsdag op bezoek tijdens de tweede vergadering van het ‘ondersteuningsteam’ op het gemeentehuis van Ouder-Amstel. Hij hoorde aan hoe verschillend de aanwezigen op de dreiging en de beveiliging reageerden.

Bizar

Hoe de kinderen van de één de zware bewaking zo’n beetje ter kennisgeving aannamen, terwijl een zelfstandig wonende zoon van een ander grotere camera’s aanschafte dan zijn ouders hadden gekregen. Meerdere burgemeesters schetsten hoe ze een tweede tik kregen toen de dreiging en bescherming waaraan ze probeerden te wennen, ineens groot nieuws werden.

Hoe bizar het kan aanvoelen als je zelf, zoals burgemeester Wil Houben, door zwaarbewapende kleerkasten in een gepantserde auto werd weggereden, terwijl je vrouw alleen thuis achterbleef. “En ík dan, vroeg mijn vrouw zich terecht af,” vertelde Houben. “Veel later besefte ik pas echt de impact op háár. Toen ik na een raadsvergadering tot 1 uur biertjes was blijven drinken, waarna ik haar thuis in paniek aantrof omdat ze me al om 11 uur had verwacht.”

Luisterend oor

Het advies dat de ervaringsdeskundigen aan bedreigde collega’s geven, kan heel verschillend zijn. Burgemeester Letty Demmers: “Hoe ik het heb gevoeld, hoeft niet hetzelfde te zijn als hoe een ander het voelt.” Een luisterend oor bieden, informeel, is al een goed begin.

Vooral kleine gemeenten kunnen overdonderd worden door serieuze bedreigingen van een bestuurder of ambtenaren, en het hele circus dat daarbij komt kijken. Daar hoopt het netwerk ook bij te kunnen helpen.

Hete soep

Overigens zijn ook niet alle grotere gemeenten automatisch voorbereid. Burgemeester Hamming: “In het zuiden is inmiddels veel aandacht voor weerbaarheid van het bestuur, maar in Zaanstad, bijvoorbeeld, kan het apparaat zich nog veel bewuster zijn van de noodzaak grenzen te stellen tegen ondermijnende criminaliteit – en aan de dreiging die het gevolg kan zijn. Zoals Johan Cruijff al zei: ‘Je gaat het pas zien als je het door hebt’.”

Het Openbaar Ministerie reageert ook niet altijd adequaat, kreeg de koning te horen. Marjolein van der Meer Mohr: “Het waait wel over, klinkt het. Of: Ach, dit is een stuiptrekking van die criminelen. Alsof de soep niet zo heet gegeten wordt als die is opgediend. Nou, de soep wordt wél heet gegeten.”

Een gemaskerde man richtte van enkele meters een vuurwapen op burgemeester Wil Houben van Voerendaal (Limburg). Hijzelf en zijn huis kregen zware beveiliging. Eerder werd de auto van een van zijn wethouders in brand gestoken.

Burgemeester Letty Demmers van onder meer de Brabantse gemeenten Veldhoven en Best werd met de dood bedreigd en kreeg met haar gezin zware beveiliging, evenals ambtgenoot Frank van der Meijden van Laarbeek, in dezelfde regio.

In Sint Willebrord (Brabant) ging de BMW van burgemeester Marjolein van der Meer Mohr in vlammen op – nog geen vier weken nadat de auto van een ambtenaar hetzelfde lot beschoren was.

Jan Hamming, nu burgemeester van Zaanstad, had meermaals te maken met intimidatie en dreiging uit de hoek van drugscriminelen. Toen hij als burgemeester van het Brabantse Heusden eens het licht uitknipte om te gaan slapen, stuurde een onbekende hem een sms’je: ‘Welterusten’.

Burgemeester Joyce Langenacker van Ouder-Amstel, eerder wethouder in Haarlem, is ook geregeld bedreigd (maar niet zo heftig als de Haarlemse burgemeester Jos Wienen, die sinds 2018 geldt als de zwaarst beveiligde burgemeester van het land).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden