PlusReportage

Alles zit dit weekend tegen op Schiphol: personeelstekorten, grote drukte, annuleringen

Als vanouds zijn de vertrekhallen van Schiphol weer propvol. Tegelijkertijd hebben alle activiteiten op het vliegveld sterk te lijden onder een groot personeelstekort. Zaterdag worden er zelfs tientallen vluchten geannuleerd.

Herman Stil
Schiphol verwacht zaterdag 195.000 reizigers.  Beeld Daphne Lucker
Schiphol verwacht zaterdag 195.000 reizigers.Beeld Daphne Lucker

“Ik krijg net de personeelslijsten voor zaterdag,” zegt de vertegenwoordiger van afhandelaar Aviapartner, “en in bagageland loop het niet zo goed. De uitzendbureaus hebben niet de mensen geleverd om wie we hebben gevraagd.”

Het Belgische bedrijf regelt voor onder meer Lufthansa, Swiss en TAP de incheckbalies en de gates, en zorgt ervoor dat vliegtuigen worden geladen en gelost.

Ook bij afhandelaar Swissport (onder meer TUI, Corendon en Turkish Airlines) is het alle hens aan dek. “Van alle mensen die we extra nodig hebben in de bagagekelder, zijn er exact nul plaatsen ingevuld.” De collega’s van Viggo, dat Transavia afhandelt, kunnen bijspringen. “Maar niet in de bagagekelder, daar hebben we iedereen zelf nodig.”

Binnen is het rustig, maar in het hagelnieuwe APOC, het operationeel centrum van Schiphol, is op schermen goed te zien dat de vertrekhallen even verderop goed vollopen.

Crisisoverleg

In het zenuwcentrum neemt Schiphol elke ochtend met luchtvaartmaatschappijen, afhandelaars, marechaussee en douane de drukteverwachtingen van de komende dagen door. Deze vrijdagochtend lijkt het wel of er crisisoverleg is. Met het wegebben van de coronamaatregelen en de reisbeperkingen, nemen Nederlanders weer massaal het vliegtuig.

195.000 reizigers verwacht Schiphol zaterdag. Zondag en maandag zijn het er met 177.000 en 174.000 nauwelijks minder. Dat is nog een flink eind verwijderd van het record van 245.000, uit de zomer van 2019.

Maar in de piektijden, in de ochtend tussen 07.00 en 10.00 uur en ’s middags rond 14.00 uur als er veel vakantievluchten vertrekken, wordt het zelfs drukker dan voor corona.

Vooral op die momenten kunnen de vertrekhallen snel vol raken. Een verschil van dag en nacht met de coronajaren, waarin Schiphol dagen kende met 2000 passagiers. “Het totaal aantal passagiers zal nog niet uitkomen op de cijfers van 2019,” zegt Patricia Vitalis, hoofd luchthavenoperaties van Schiphol, “maar in de pieken gaan we daar echt wel overheen.”

Personeel

Waar de reiziger terugkeert, blijft het personeel weg. Net als winkels, de horeca en de rest van het bedrijfsleven, kampt de luchthaven met grote personeelstekorten. Die laten zich overal voelen. Aan de incheckbalies waar koffers worden ingenomen en vliegtickets verstrekt, bij de veiligheidscontroles van reizigers en handbagage, bij de paspoortcontrole van de marechaussee en aan de gate. Zelfs de uitbater van de horeca ‘achter de douane’ kampt met tekorten.

Voldoende personeel vinden was altijd al een uitdaging op Schiphol, waar niet elke baan in een goed daglicht staat. Maar de huidige tekorten zijn uitzonderlijk. “Dat heeft te maken met de herstart na corona,” zegt Vitalis. “In die twee jaar hebben mensen ander werk gezocht, al dan niet gedwongen. Niet iedereen wil terug naar de luchtvaart.”

De marechaussee, onder meer verantwoordelijk voor de paspoortcontroles, waarschuwt in het vrijdagoverleg voor ‘bijzondere drukte op zaterdag’. Door personeelstekorten, vooral bij de veiligheidscontroles, kunnen wachttijden dit weekend oplopen tot 45 minuten, met uitschieters naar anderhalf uur.

Oude tijden

Alleen KLM al verwacht zaterdag 25.000 vertrekkers. “Oude tijden zijn terug,” zegt de vertegenwoordiger van de maatschappij in het coördinatiecentrum. De grootste KLM-zorgen betreffen de ‘allerheetste passagiers’, mensen die snel overstappen van de ene op de andere vlucht. “Zorg er alsjeblieft voor dat die zo snel mogelijk door de paspoortcontrole kunnen.”

Hij maakt zich ook zorgen over de drukte aan de gates en op het platform. “Jullie staan vaak voor ons,” zegt hij tegen Viggo (Transavia). “Als jullie niet op tijd van de gate vertrekken dan moeten wij daar weer op wachten.”

Maar er zit weinig rek in. “Als we daardoor mensen en koffers achterlaten,” reageert de afhandelaar, “dan staan we morgen weer in de krant.”

Vorige zomer bleef op een aantal vluchten immers de vakantiekoffer achter op het vliegveld. Dat wil de luchthaven nu voorkomen. Wel kan het, bij grote drukte, langer duren voordat de bagage na terugkeer weer op de bagageband verschijnt.

Annuleringen

Niet alleen de personeelstekorten maken de gang van zaken extra complex. Schiphol pleegt daarnaast ook onderhoud aan de Aalsmeerbaan en Buitenveldertbaan, waardoor er de komende weken minder landingsbanen beschikbaar zijn. En dan zit het zaterdag ook niet mee met het weer, waardoor er per saldo maar twee banen tegelijk gebruikt kunnen worden: te weinig voor het aantal aangemelde vluchten.

De optelsom leidt ertoe dat er zaterdag alleen al bij KLM vijftig vluchten worden geannuleerd. Andere maatschappijen moeten dat voorbeeld naar evenredigheid volgen. Dat doet pijn, in meerdere opzichten. In de hotels waar gestrande reizigers normaal gesproken worden ondergebracht, worden nu vluchtelingen uit Oekraïne opgevangen. Er is daardoor een tekort aan hotelkamers, wat er weer toe kan leiden dat er nog meer mensen achterblijven in de terminals.

Zelfs de details zitten dit weekend tegen. Naast alle vakantiegangers reizen ook de deelnemers van de Invictus Games terug, met veel extra bagage. En dan staat er, pal tijdens de briefing, ook nog een agressieve passagier aan balierij 17, die de boel ophoudt.

Druppeltje olie

“Het is als een horloge,” zegt Hedzer Komduur, bij Schiphol verantwoordelijk voor de veiligheidscontroles. “Als er één radertje uitvalt, komt alles stil te staan. Het is aan ons om voortdurend druppeltjes olie te smeren.”

“We zijn in de winter begonnen met opschalen. Maar je ziet overal tekorten aan medewerkers. Wij grijpen steeds in, door ervoor te zorgen dat er op de drukste plekken zoveel mogelijk medewerkers beschikbaar zijn.”

Maar uiteindelijk hangt het vooral van de reiziger zelf af of de drukte tot gemiste vluchten leidt. Schiphol en de luchtvaartmaatschappijen roepen reizigers op om thuis in te checken, de benodigde papieren klaar te hebben, en zo mogelijk met handbagage te reizen.

Het traditionele advies – twee uur voor vertrek aanwezig zijn voor bestemmingen in Europa, drie uur voor daarbuiten – blijft vooralsnog staan. Voor sommige bestemmingen zijn bij het inchecken nog steeds extra coronachecks nodig. Ook die kunnen voor oponthoud zorgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden