Plus

Alle stations krijgen een hartstarter: ‘Een prachtig einde van een verdrietig voorval’

NS en ProRail gaan alle treinstations in Nederland volgend jaar van Automatische Externe Defibrillatoren (AED) voorzien. De komst is mede te danken aan treinreiziger Arnoud Vermeer uit Weesp. 

Een AED met een SelectDNA markering.Beeld Reanimatie Netwerk Amersfoort

In totaal moeten er 715 AED’s bij 400 treinstations komen te hangen, minimaal één per station en op grotere stations meer. Dinsdag starten NS en ProRail de aanbesteding, beide spoorbedrijven trekken 5,6 miljoen euro voor het project uit. Momenteel hangen de levensreddende apparaten alleen op de 50 grootste treinstations. De 256 exemplaren daar worden eveneens allemaal vernieuwd.

De AED’s krijgen een plek bij de stations, buiten de toegangspoortjes. Zo is er straks in een straal van 500 meter rondom een treinstation altijd een AED beschikbaar. De apparaten gaan daarnaast onderdeel uitmaken van het landelijke reanimatie oproepsysteem HartslagNu. De Hartstichting doet ook mee aan het project en fungeert als kennispartner.

AED-netwerk

Met de AED’s zeggen NS en ProRail hun maatschappelijke verantwoordelijkheid te pakken en mee te helpen aan een landelijk dekkend AED-netwerk. “Ik ben zelf een naaste verloren door een hartstilstand,” zegt Anneke de Vries, directielid van NS. “Een AED kan levensreddend zijn en daarom vind ik het ontzettend belangrijk dat er zo snel mogelijk AED’s komen bij alle stations.”

De Hartstichting, die als kennispartner NS en ProRail bijstaat, is eveneens in zijn nopjes. “Hier hebben we ons geruime tijd voor ingezet,” stelt directeur Floris Italianer. “Deze toegankelijke AED’s maken de stations en de omgeving hartveiliger.” Hij wijst er op dat jaarlijks circa 17.000 Nederlanders door een hartstilstand worden getroffen.

Als een slachtoffer binnen zes minuten wordt gereanimeerd en daarbij een AED beschikbaar is, is de kans op overleven het grootst. Een AED geeft een schok af via twee elektroden op de borstkas, met als doel het verstoorde hartritme te herstellen.

‘Prachtig einde’

De komst van de AED’s is mede te danken aan treinreiziger Arnoud Vermeer uit Weesp. De 34-jarige internetingenieur wachtte vorig jaar op een winterse januarizondag op de trein in zijn woonplaats Weesp toen hij elders op het perron twee NS-medewerkers hoorde roepen of iemand EHBO kon uitoefenen. Een pas 36-jarige man had in de trein een hartstilstand gekregen. Vermeer, in het bezit van een EHBO-diploma, snelde meteen toe. “Ik begon te reanimeren en vroeg omstanders een AED te zoeken, maar die bleek niet aanwezig.” Het slachtoffer overleed uiteindelijk.

Na de vergeefse reanimatie kaartte Vermeer de zaak aan bij NS. Op Twitter en in deze krant vroeg hij de spoorwegen te zorgen voor AED’s op alle stations en in alle treinen. Vermeers hartenkreet kreeg grote bijval en leidde tot Kamervragen van de VVD aan staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Spoor).

NS en ProRail leken aanvankelijk echter terughoudend, hoewel ze de mogelijkheden voor AED’s op het station toen al verkenden. “Het dilemma is alleen dat AED’s ook beschikbaar moeten zijn en moeten werken als we aangeven dat ze ergens staan,” stelde een woordvoerder destijds. “AED’s zijn kostbaar en daarmee zeer gevoelig voor diefstal en vandalisme.”

Nu is het dus toch zover en komen de AED’s er. “Een prachtig einde van een verdrietig voorval,” vindt Vermeer zelf. De Weespenaar krijgt van NS credits voor zijn actie. “We waren al met ProRail en de Hartstichting in gesprek over de mogelijkheden, maar de heftige gebeurtenis in Weesp liet zien hoe urgent dit is,” licht NS-woordvoerster Anne van der Wel nader toe. “Hij heeft de komst absoluut in een stroomversnelling gebracht.

Treinen

De vraag is of niet alleen stations, maar ook treinen AED’s moeten krijgen. Regionale vervoerder Arriva maakte vorig jaar bekend dat te doen, NS gaat niet zover. “Op elke NS-trein is een hoofdconducteur aanwezig, die is opgeleid om te reanimeren,” licht Van der Wel toe. “Onze machinisten hebben de opdracht om naar het eerstvolgende station te rijden, omdat daar straks een AED aanwezig is en samen met hulpdiensten de beste hulp geboden kan worden.” In 80 procent van de gevallen bereikt een rijdende trein bovendien binnen zes minuten het eerstvolgende station, stelt NS.

Initiator Arnoud Vermeer heeft sinds vorig jaar ook niet stilgezeten. Na de vergeefse reanimatie startte hij een actie op om alsnog een werkende AED nabij station Weesp te krijgen. Dat lukte, mede dankzij subsidie van de gemeente en bijdragen van de Hartstichting en Philips.

Behalve de EHBO die hij al kon verlenen, volgde hij een cursus AED en meldde zich aan als burgerhulpverlener. “Zo kan ik ook in mijn buurt levens helpen redden en niet enkel als ik er toevallig tegenaan loop zoals op het station.” De aandacht leidde niet enkel tot urgentie voor de komst van AED’s op station. “Ook veel mensen in mijn buurt zijn reanimatiecursussen gaan volgen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden