Advies: ‘Zet strips of sportboeken op de leeslijst van scholen’

Om jongeren meer én langer aan het lezen te krijgen, moeten scholen de verplichte leeslijst flink vernieuwen en kunnen boekverslagen de prullenbak in. Zo kan lezen weer leuk worden, concluderen de Onderwijsraad en Raad voor Cultuur in een advies.

De overheid gaat nu investeren in leesbevordering. Beeld ANP

Terwijl leerkrachten in kleuterklassen hun best doen prentenboeken voor te lezen die perfect bij een thema passen, gaat het vanaf groep 3 mis. “Het lezen verandert vanaf dat moment van iets plezierigs in een vaardigheid die met veel geploeter moet worden verworven. De nadruk op verhalen, op gesprekjes over boeken, op het plezier van lezen verdwijnt.”

De Onderwijsraad en Raad voor Cultuur constateren dat de lol in het lezen ook in de jaren op de middelbare school er vaak af gaat. “Jongeren ervaren lezen als een verplichte activiteit. De beruchte verplichte leeslijst zorgt vaker voor afhakers dan voor een groei van het aantal lezers.”

Leesplezier terugbrengen

Dat heeft consequenties. Kinderen die weinig lezen, leren vaak niet goed lezen. Jongeren zijn gewend om on­line veel korte stukjes te lezen, maar pakken nauwelijks een boek. Ook ouders gaan niet vaak genoeg zélf met een boek zitten om het goede voorbeeld te geven.

Dat zo veel jongeren een taalachterstand hebben, baart onderwijsminister Ingrid van Engelshoven, die het advies maandag in Amsterdam in ontvangst nam, grote zorgen. Volgens de raden treft de slechte leesvaardigheid vooral tieners uit sociaal-economisch zwakkere gezinnen. Zij krijgen ook van huis uit niet mee dat lezen belangrijk is voor hun ontwikkeling.

Toch valt het leesplezier terug te brengen, denken de raden, door betere samenwerking tussen bibliotheken, scholen, ouders, kinderopvang en gemeenten. Daarvoor is meer geld nodig voor bibliotheken en scholen. De overheid investeert nu nauwelijks in leesbevordering. Bovendien bezuinigen gemeenten flink op bibliotheken; elf procent van de vestigingen is sinds 2010 verdwenen.

Weinig verversen

De schoolbibliotheken op basisscholen bieden nauwelijks uitkomst. Scholen verversen de boeken te weinig. Op diverse middelbare scholen zijn mediatheken verdwenen en vervangen door een online aanbod. Voor leerlingen is het echter lastig digitaal zoeken naar een boek dat bij hun interesses past.

Terwijl het juist belangrijk is dat boeken aansluiten bij de belevingswereld van jongeren. Tieners moeten meer ruimte krijgen om zelf een boek te kiezen dat ze leuk lijkt. Strips, sportboeken of verhalen over bijvoorbeeld artiesten kunnen helpen om jongeren aan het lezen te krijgen.

En dan is er nog één factor die het leesplezier verpest: het boekverslag. “Dat blijkt zelden motiverend voor jongeren. Met name vmbo-leerlingen lijden onder het verplichte karakter ervan. Leerlingen geven de voorkeur aan vrij lezen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden