PlusInterview

Zangeres Sanaa Marahati zingt malhoun met het Amsterdams Andalusisch Orkest: ‘Al begrijp je er geen woord van, je voelt het’

Mahounzangeres Sanaa Marahati: ‘Veel jonge mensen hebben gezegd: ik ben door jou van malhoun gaan houden.’ Beeld Mees Borst
Mahounzangeres Sanaa Marahati: ‘Veel jonge mensen hebben gezegd: ik ben door jou van malhoun gaan houden.’Beeld Mees Borst

Het Amsterdams Andalusisch Orkest (AAO) en malhounzangeres Sanaa Marahati slaan de handen ineen voor Andalus Voices, in een reeks van drie concerten. ‘Haar kracht zit diep in haar hart.’

Britt van Klaveren

Abderrahim Semlali, orkestleider en violist bij het Amsterdams Andalusisch Orkest, groeide op in een muzikale familie in Marokko. Hij kwam hierdoor vroeg met de malhounmuziekstijl in aanraking, net als zangeres Sanaa Marahati. Malhoun is een eeuwenoude Marokkaans-Arabische muziekvorm; levensliederen, ook wel omschreven als gezongen poëzie. De teksten bevatten uiteenlopende onderwerpen, zoals liefde, religie, gemeenschap en politiek.

“Maar vooral de liefde, in alle vormen. Niet alleen romantische liefde, maar ook voor de natuur en je medemens,” aldus Marahati (38). Alle liederen worden gezongen in het Arabisch, al zitten er ook veel verouderde woorden in de teksten. “Dat is ook deels wat de stijl zo moeilijk maakt. Veel van deze woorden gebruiken we zelf niet meer in Marokko, dus zelfs Marokkanen begrijpen vaak niet alles.”

De muziek is Marahati vrijwel met de paplepel ingegoten: “Mijn vader is een van de mensen die malhoun probeerde te beschermen. Hij had een hele bibliotheek gevuld met boeken over traditionele muziek.” Haar vader heeft haar dan ook aangemoedigd deze muziekstijl achterna te gaan. “Hij wist dat ik zangeres wilde worden; ik deed de hele dag niks anders dan zingen. Toen zei hij: ‘Als je uniek wilt zijn, moet je Malhoun zingen.’”

Door mannen

Traditioneel worden de liederen door mannen gezongen. Toen Marahati op twaalfjarige leeftijd begon met het zingen van Malhoun, was zij dan ook één van slechts een handjevol vrouwen die deze stijl zong. En nog steeds zijn vrouwen in de minderheid. “Destijds vond ik het helemaal niet leuk. Stond ik daar op festivals met oude, traditionele zangers. Ik heb hard moeten werken. Maar nu, ruim twintig jaar later, ben ik heel trots op mijn carrière.”

Marahati is niet alleen geschoold in malhoun, maar ook in andere stijlen zoals fado en flamenco. “Ik stop iets van alle verschillende stijlen in malhoun, waardoor het uniek wordt. Ik probeer de muziek anders te zingen dan men gewend is.”

Ze heeft een groot bereik. Marahati zingt over de gehele wereld, op Instagram heeft ze 147.000 volgers, waaronder veel jong publiek – een groot punt van trots voor de zangeres. “Veel jonge mensen hebben tegen me gezegd: ik ben door jou van malhoun gaan houden, je zingt het zo anders dan normaal. Dat is een eer voor mij.”

Natuurlijke chemie

Het wordt niet de eerste keer dat Marahati en het AAO samenwerken. Eerder traden ze onder andere op bij Vrije Geluiden, waar ze ook malhoun ten gehore brachten. Abderrahim Semlali: “Sanaa zingt veel verschillende stijlen, maar is gespecialiseerd in malhoun. Haar kracht zit diep in haar hart. Ze zingt met liefde, en dat voel je. Dat gaat veel invloed hebben op de mensen die het gaan horen.”

Zowel Marahati als Semlali praat met groot enthousiasme over de natuurlijke chemie tussen de zangeres en het orkest. Ze gebruiken allebei een mix van zowel traditionele als nieuwe elementen in hun muziek. Marahati: “We hebben dezelfde visie. Het orkest is ook altijd op zoek naar manieren om de muziek te vernieuwen, bijvoorbeeld door nieuwe harmonieën toe te voegen aan de liederen, in plaats van altijd hetzelfde te herhalen.”

Semlali voegt toe: “Sanaa en ik zijn bezig met een heel mooi programma dat voor iedereen begrijpelijk zal zijn. Omdat niet iedereen de tekst kan verstaan, spelen we meer met de muziek. En we proberen voor de kenners ook onbekende werken te spelen.”

Tweerichtingsverkeer

De artiesten hebben niet alleen op muzikaal gebied een raakvlak. Beiden hopen ze ook via hun muziek mensen met elkaar te verbinden. Semlali: “Hopelijk gaan mensen zich interesseren voor de muziekstijl, maar het gaat ook om het verhaal erachter. We hebben veel Marokkaanse gemeenschappen in Nederland en we praten vaak over integratie. Integratie betekent niet alleen maar dat Marokkanen moeten integreren met Nederlanders. Het is tweerichtingsverkeer. Het is ons doel om delen uit Marokko hierheen te brengen voor Nederlandse mensen.”

Volgens Marahati is het ook zeker niet nodig om de teksten te begrijpen om ze te kunnen waarderen. Haar fans komen uit allerlei windstreken en zijn absoluut niet uitsluitend van Marokkaanse achtergrond. “Veel mensen begrijpen geen woord van wat ik zing, maar ze voelen het. Stel je voor, je bent klaar met werk en er komen allerlei mensen naar je toe die je niet kent, met een andere achtergrond, om hun liefde te uiten. Het is een zegen.”

Concerten: 2/12 Meervaart, Amsterdam; 3/12 Tivoli Vredenburg, Utrecht; 4/12 De Lieve Vrouw, Amersfoort. Van dit programma wordt ook een opname gemaakt, die later zal worden uitgebracht.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden