Plus

Wordt er vaak gezocht naar 'Ollongren moet aftreden'?

De grappige reacties onder haar ­Facebookfoto's en Googlezoek­opdrachten: zijn ze echt of verzonnen? Minister Kajsa Ollongren mocht het raden tijdens een nepnieuwsquiz van een groep leerlingen van het Mediacollege.

Kajsa Ollongren Beeld ANP

In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen bezocht de minister van Binnenlandse Zaken de mbo-vakschool voor toekomstige mediamakers in het kader van een project over nepnieuws op sociale media.

"De zoek­opdracht 'Ollongren moet aftreden' wordt vast vaak gedaan," zegt ze. "Ik heb tenslotte al twee keer een motie van wantrouwen gekregen."

Er klinkt gelach, vooral van haar medewerkers, maar het blijkt fake news te zijn. Zo vaak wordt ze niet gegoogeld.

Met humor pakt Ollongren het kleine zaaltje in waar deze middag een bijeenkomst is van project Channel 6 Fake News, dat drie weken duurt en onderdeel is van het vak mediawijsheid. Het wordt gegeven in samenwerking met Stichting F6, die jongeren meer bewust wil maken van politiek en democratie.

Kritisch
Een groep van vijftien leerlingen van verschillende leerjaren maakt en onderzoekt echte en neppe nieuwsberichten, in de hoop ze in de toekomst beter uit elkaar te kunnen houden.

Nepnieuws bestrijden met nepnieuws dus. Ze ervaren hoe moeilijk nepnieuws soms te herkennen is en leren dat ze dus altijd kritisch moeten zijn.

"Jongeren baseren hun mening steeds vaker op socialemediaberichten. Het probleem daarvan is dat het informatiegehalte vaak laag is, of dat de informatie zelfs niet klopt," zegt Peter Paul Kleinlooh, directeur van F6.

Zijn stichting besteedt veel aandacht aan het vmbo en mbo. "Het is toch vreemd dat de minderheid van de jongeren, de havisten en vwo'ers, meer meekrijgt over onze staats­inrichting en geschiedenis dan de meerderheid?"

Multinationals
Jongeren hebben steeds minder vertrouwen in de politiek en mainstream media, volgens een onderzoek van I&O Research dat docent Stef Brans aanhaalt. In 2016 jaar was 57 procent van de jongeren wantrouwig. In 2007 was het volgens I&O nog 43 procent.

Ollongren heeft van mediawijsheid een speerpunt gemaakt. Om nepnieuws tegen te gaan wil ze dat de overheid aan tafel gaat zitten met techbedijven als Facebook en Google, die medeverantwoordelijk zijn voor de verspreiding ervan.

Kunnen overheden wat inbrengen tegen die multinationals?

"Het klopt dat ze eerder minder enthousiast waren, maar ook zij hebben er een belang bij, een financieel," zegt Ollongren. De geloofwaardigheid van een bedrijf is immers in het geding als nepnieuws de overhand krijgt. "Ze zijn steeds welwillender om mee te werken."

57%

Volgens een onderzoek van I&O Research is 57 procent van de jongeren wantrouwig tegenover politiek en mainstream media.

Brans: "Het is alleen niet altijd even makkelijk om aan te wijzen wat echt en wat nep is. Er wordt bijvoorbeeld geknipt in teksten en beelden. Waar ligt dan de grens? Daar praten we met de leerlingen over."

Veel geleerd
Zij hebben naar eigen zeggen al veel geleerd. "Bij twijfel over een nieuwtje of een uitspraak van iemand, bellen we altijd na," zegt derdejaars Zaid Murtaza (20), die door de Russische invloed op Trumps verkiezing tot president geïnteresseerd is geraakt in nepnieuws.

"En één bron is geen bron," weet Mick van der Meije (16). "Als het nieuws een twijfelgeval is, kun je het het beste uitvergroot en op een komische manier behandelen."

Na een half uur zit het bezoek van Ollongren erop. Een leerling vraagt haar nog snel grappend: "Heeft u zelf stiekem weleens nepnieuws verteld?"

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden