PlusInterview

Wethouder Touria Meliani: ‘Ik kijk wat ik voor de kunstsector kan aanvullen’

Cultuurwethouder Touria Meliani is bezig met een grote inventarisatie van de noden van de culturele instellingen in de stad. ‘We zitten in een absurde situatie en die verandert elke dag.’

Beeld Lin Woldendorp

“Ik was donderdag op bezoek in De Balie en het Stedelijk Museum,” steekt Cultuurwethouder Touria Meliani (1969, GroenLinks) van wal, nog voordat het opnameapparaat loopt. “Met andere organisaties heb ik gebeld en straks ga ik langs bij Podium Mozaïek – allemaal op gepaste afstand, natuurlijk, maar ik wil de instellingen een hart onder de riem steken en ze laten weten dat ik ze zie. Ik ken het wereldje en weet waar ze tegenaan lopen; ik weet hoeveel liefde en tijd er in het werk wordt gestopt. Het is fijn als ik dan even langs kan gaan om te vragen waar ze precies mee zitten. En daarnaast moet je gewoon exact weten wat de financiële stand van zaken is.”

Het geld zal voor veel instellingen belangrijker zijn dan de aandacht.

“Een dag nadat de deuren van alle culturele instellingen op slot waren gegaan, heb ik al een brief gestuurd dat de maandelijkse subsidiëring gewoon doorgaat, zodat de instellingen in elk geval een basis hebben. Maar er zijn ook instellingen die het grootste deel van hun inkomsten uit kaartverkoop genereren. En lang niet alle instellingen weten op dit moment al of ze aanspraak kunnen maken op de rijksmaatregelen. We horen van instellingen dat ze daar minder mee kunnen dan ze aanvankelijk hadden gehoopt.”

Iedereen wil nu worden geholpen.

“Maar je moet eerst weten hoe ze erbij staan. En dat doe je op basis van cijfers. We hebben 260 instellingen benaderd, bijna 200 hebben inmiddels aangegeven wat het verlies is tot 1 juni. Volgende week kunnen we wat dieper in die cijfers duiken en per organisatie bepalen hoe de vlag erbij hangt.”

Heeft u er al enig zicht op om welk bedrag het gaat?

“Dat is ingewikkeld. Er zijn organisaties die hebben aangegeven dat ze gebruikmaken van de rijksmaatregelen, maar het is nu nog niet zeker of ze het hele bedrag zullen krijgen. De maatregelen die er nu liggen, zijn bovendien niet voldoende afgestemd op de cultuursector. Het rijk kijkt nu wat er aanvullend nodig is. De stad zou het aanvullende deel ook op zich kunnen nemen, maar dat moet ik nog bespreken met het college.”

Kunstraadvoorzitter Felix Rottenberg zei eerder deze week in deze krant dat er 25 miljoen euro nodig is voor een noodfonds voor de cultuursector.

“Ik denk dat we niet alleen naar de culturele sector moeten kijken, maar naar de noden in de hele stad. En ja, de cultuursector is een belangrijk onderdeel van deze stad, dus ik zit er bovenop, maar laten we eerst even berekenen wat er precies nodig is.”

Ze zucht. “We zitten in een absurde situatie en die verandert elke dag. Als het langer gaat duren dan 28 april, heb je wéér een ander verhaal; dat scheelt tientallen miljoenen en daar maak ik me echt extreme zorgen om.”

Rottenberg stelde ook voor om de huur van culturele instellingen op te schorten.

“Wij laten de huur vooralsnog gewoon doorlopen, maar we gaan er niet achteraan met incassobureaus als er niet op tijd wordt betaald. Er zijn instellingen die de huur nog wel kunnen betalen. En instellingen die dreigen om te vallen weten ons wel te vinden. En dan zullen we keuzes moeten maken.”

“Het is bijna niet mogelijk generieke maatregelen te nemen: festivals werken heel anders dan musea, musea werken weer anders dan theaters en elke organisatie heeft zijn eigen dynamiek. Er zijn instellingen die over een maand direct weer open kunnen, als dat aan de orde zou zijn, andere hebben misschien nog wel een halfjaar nodig. De tentoonstelling Surinaamse School in het Stedelijk Museum is naar november verschoven; de tentoonstelling Slavernij in het Rijks opent nu in het vroege voorjaar van 2021. Bij het Holland Festival moeten ze binnenkort ook beslissen wat er kan. Daar ga ik binnenkort over praten met directeur Emily Ansenk.”

U begon al met vertellen over uw bezoeken aan culturele instellingen. Wat ziet u zoal in de stad?

“Ik zie opvallend veel mooie initiatieven. De Balie neemt nu met minimale middelen gesprekken op in hun café, die online te volgen zijn. Dat levert ze geen inkomsten op, en toch doen ze het. Conservatoriumstudenten maken muziek op hun balkonnetjes in de Javabuurt, drumbands treden op voor bejaardenflats in Zuidoost...”

“We zijn in gesprek met het Amsterdams Fonds voor de Kunst of er een eenvoudig loket kan komen voor initiatieven die nu worden bedacht, en waar dus logischerwijs bijna altijd een digitale component aan vastzit. Dat verdient de kunstsector, die ook in deze moeilijke situatie laat zien wat verbeelding vermag.”

Kunst biedt troost, maar de kunstenaar wordt niet betaald.

“Daar ben ik heel realistisch in: je kunt niet leven van gratis optredens. Kunst geeft nu adem en hoop, maar kunstenaars moeten ook de huur kunnen betalen. Ik realiseer me heel goed dat van veel zzp’ers opdrachten zijn gecanceld. Dat is schrijnend, maar daar wordt naar gekeken.”

Heeft u veel contact met minister Ingrid van Engelshoven?

“Ja, we spreken elkaar nog net niet om de dag, maar er is voortdurend contact.”

Zij heeft gewaarschuwd dat deze crisis bij alle culturele instellingen pijn zal doen.

“Dat is ook zo. En ik vind die realiteitszin belangrijk. Maar het is ook belangrijk dat het rijk begrijpt dat de maatregelen die nu zijn getroffen, niet voldoende zijn voor de cultuursector. Wij hopen dat de minister dat ook ziet op basis van de informatie die ze krijgt van ons, de andere grote steden en het culturele veld. Ik zal niet alles kunnen doen wat ik zou willen, maar we kunnen wel keuzes maken op basis van echte cijfers. Ook dat doet pijn: het is alsof je heel veel kinderen hebt en moet zeggen: jij wel en jij niet. Zo voelt het.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden