PlusBoekrecensie

Voor de auteur van ‘De man die een berg werd’ werd sokushinbutsu, jezelf levend mummificeren, een obsessie

In het ontroerende debuut De man die een berg werd kruipt Grete Simkuté in de huid van een jonge Japanse monnik die sokushinbutsu wil worden. Door zichzelf in ondergrondse uithongering en eindeloze meditatie te mummificeren wil hij een opperste staat van verlichting bereiken.

Marjolijn de Cocq
Beeld van Kobo Daishi (Kukai), de grondlegger van sokushinbutsu, op het Japanse eiland Shikoku. Beeld Getty Images
Beeld van Kobo Daishi (Kukai), de grondlegger van sokushinbutsu, op het Japanse eiland Shikoku.Beeld Getty Images

Sokushinbutsu. Het is aan de Marokkaanse kust tijdens een vakantie die een wig temeer drijft in haar relatie, dat journalist Grete Simkuté het fenomeen tegenkomt in een boek van Haruki Murakami. In De moord op Commendatore stuit de hoofdpersoon op de geest van een monnik die zichzelf levend heeft gemummificeerd in de bergen van Noord-Japan, een inmiddels wettelijk verboden praktijk tussen de elfde en negentiende eeuw.

Het beeld laat haar niet meer los, het resoneert nu ze zich zo in zichzelf opgesloten voelt. In de raamvertelling die Simkutés debuut De man die een berg werd omlijst vertelt de in 1991 in Litouwen geboren, op achtjarige leeftijd naar Nederland gekomen auteur hoe haar fascinatie voor de sokushinbutsu een obsessie wordt. Die voert haar uiteindelijk naar de drie ‘heilige’ bergen in Yamagata, waar zij een eigen vorm van verlichting hoopt te vinden.

De hoogste ascetische proef

Dat zelfonderzoek naar verbintenis en innerlijke vrede is niet het sterkste punt van De man die een berg werd en was ook niet onontbeerlijk geweest. Want wat Simkuté binnen dat kader juist zo overtuigend neerzet is het ontroerende levensverhaal van de jonge monnik Myo, die op ‘Dag 0, niet veel later dan 1823' bij zijn meester Katashi zijn wens kenbaar maakt om zich te onderwerpen aan de hoogste ascetische proef van maandenlange eenzame uithongering.

Een opoffering die de gemeenschap voorspoed zal brengen, maar Myo heeft achterliggende motieven. Over iets meer dan een jaar zal hij dood zijn, denkt hij met opluchting – een schone geest in een schoon lichaam. Nooit heeft hij zijn schuldgevoel kunnen afleggen dat hij zijn kleine zusje heeft achtergelaten op hun hongertocht.

Zijn tweede hart

Simkuté beschrijft zintuiglijk de pelgrimstocht van Myo en de gezellen uit zijn klooster die hem in de bergen zullen achterlaten – en de verlokkingen waardoor hij de opdracht aan zichzelf dreigt te verloochenen. Nóg indringender dan dat jaar waarvan de dagen doortikken terwijl Myo’s hartslag vertraagt, is het verhaal van het jongetje dat in een gezin van rijstboeren zwijgend opgroeit tot hij door de geboorte van zijn zusje Asa zijn stem vindt.

Door het noodlot op drift geslagen, vindt Myo in het klooster een nieuw thuis. Maar altijd wordt hij gegeseld door verwijten van haar die hij als ‘zijn derde arm’, ‘zijn tweede hart’ nooit had mogen loslaten. Dan roept de berg. De berg roept steeds luider. ‘En als je het eenmaal hebt gehoord, ben je van de berg.’

null Beeld

De man die een berg werd

Grete Simkuté
Lebowski Uitgevers, €22,99
367 blz.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden