PlusInterview

Van Vogue tot Nike en Daily Paper: merken en magazines weten fotograaf Mounir Raji (38) te vinden

Mounir Raji. Beeld Mounir Raji
Mounir Raji.Beeld Mounir Raji

Van Vogue, Nike en Mastoor tot Daily Paper: merken en magazines weten Mounir Raji (38) te vinden. Hij is echter meer dan modefotograaf. Zijn betoverende serie Yallah is nu te zien op Fotofestival Naarden.

Een cadeautje, noemt de Amsterdamse Mounir Raji het dat zijn serie Yallah zo groots is opgepikt. Eerst voor een pop-up solo-expositie in de Stevensongalerie aan de Prinsengracht en nu voor het tweejaarlijkse Fotofestival Naarden. Vanaf het dak van een huis in Marrakesh legde de fotograaf het fascinerende vervoer per motorfiets vast. Soms met vijf man op een verroeste Honda C50, of met een hondje fier voorop, de poten op het stuur.

Hij verbleef twee jaar geleden in Marrakesh, toen zijn vader Zouggar er tijdens zijn vakantie onverwacht overleed. Na drie weken van rouw besloot Raji zijn camera weer op te pakken en de straat op te gaan. “Dat werkte niet. Ik zag ­gewoon niets meer, ik was emotioneel nog te ­onstabiel.” Tot hij vanaf het dak van het appartement van zijn ouders een voetbalveld wilde fotograferen en die brommers op een rotonde voorbij zag komen. Yallah, de titel van het werk en Arabisch voor ‘kom op’, staat voor Raji symbool voor het rouwproces.

null Beeld Mounir Raji
Beeld Mounir Raji

“Loslaten, ik moest door. Zoals de mensen op die brommers ook door moeten, van A naar B, maakt niet uit hoe, ze vinden wel een oplossing. Desnoods met drie kinderen, oma en een paar boodschappentassen erop. Het beeld laat ook een vrijere mentaliteit zien, die ik af en toe mis in Nederland. Hier zijn we meer van de regels. Niet dat er in Marokko geen regels gelden, maar daar knijpt de politie af en toe een oogje toe, ­omdat ze weten dat zo’n brommer uit financiële nood het enige vervoermiddel is.”

Rust

Het werk van Raji kenmerkt zich door echtheid met een dromerige saus erover, warm licht­gebruik, humor soms en een bepaalde rust. “Ik ben zelf ook heel rustig, blijkbaar ben ik daar ­onbewust naar op zoek,” zegt Raji in zijn studio in Het Aardappelpakhuis op Wittenburg, een woon- en werkgemeenschap voor kunstenaars en creatieven.

Hij werkt onder meer voor Elle, Vogue, Vogue Man, Asics en Nike, schoot het afgelopen jaar veel campagnes van G-Star en werkte deze week vier dagen achtereen voor Adidas. De net uit­gekomen campagne voor de resortcollectie van Daily Paper schoot hij in maart op het strand van Castricum, met vier modellen die op straat waren gecast. Ook maakte hij het campagnebeeld van Mastoor, dat zich richt op modest streetwear, die voldoet aan de voorschriften van een islamitische levensstijl binnen de westerse maatschappij. Raji: “Lagere kruizen, alles net iets wijder. In skinny jeans is het lastig bidden in de moskee.”

null Beeld Mounir Raji
Beeld Mounir Raji

Nu de fotografie in modebladen van sprookjesachtig steeds vaker richting documentair gaat, weten merken hem te vinden. Raji vertelt graag verhalen en is niet in een hokje te stoppen. Portretten, sport, mode, documentair werk; hij fotografeert het allemaal. Zo maakte hij onlangs een portretserie over huiselijk geweld voor het overheidsproject ‘Geweld hoort nergens thuis’.

Momentum

Tot zijn 23ste had Raji nog nooit een camera aangeraakt. Hij werd geboren in Zaandam in een gezin met een broer, broertje, halfbroer en halfzus. In 2006, op vakantie met vrienden, ontdekte hij de spiegelreflexcamera, waarna hij als een razende al zijn vrienden en familie begon te fotograferen. Op zijn studie Sportmarketing aan de HvA volgde een particuliere opleiding bij The Fotofactory, waarna hij vijf jaar werkte als assistent van diverse fotografen.

En nu is hij overal. Of hij meevaart op het ­momentum voor niet-witte modefotografen, die een zachter en utopischer beeld neerzetten van het leven van zwarte en gekleurde jongeren? “Dat zal zeker meespelen, maar ik focus me met name op de Arabische wereld. Bij commercieel werk probeer ik altijd met modellen van kleur te werken. Ik kan me met hen identificeren en ze hebben dat podium echt nodig. Voor autonoom werk cast ik het liefst een Arabische jongen of vrouw. Zij zijn nog te afwezig in de modewereld, met name de jongens. Binnenkort ga ik een serie maken met Marokkaanse jongeren, om het ­stereotype beeld dat er van ze bestaat te doorbreken. Mijn focus ligt bij modefotografie ­sowieso op mannen, daarin kan ik het verschil maken. Er zijn al zoveel goede vrouwenfotografen, terwijl veel op mannenmodegebied voor mij lang te wit en te vrouwelijk was.”

null Beeld Mounir Raji
Beeld Mounir Raji

De serie Yallah is een voorproefje van het boek Dreamland, waaraan Raji tussen opdrachten door werkt. Intieme, dromerige foto’s, gemaakt op de plekken in Marokko waar hij zijn schoolvakanties doorbracht: een mix van portretten van familieleden, straatfotografie, landschapsfoto’s en stills. “We gingen zestien jaar lang elke zomer met het gezin zes weken naar Marokko in een afgeladen Mercedes 190. Later werd dat een Mazdabusje, vol cadeaus voor de familie. Eerst richting Casablanca, daarna Marrakesh en door naar Tafergalt, het geboortedorp van mijn ­vader. Mijn herinneringen aan die vakanties zijn idyllisch: hereniging met familie, de zon, de mooie kleuren, het eten, het minder strak ­geplande leven. Kortom, het ultieme utopische land dat niet bestaat. Dat ga ik laten zien. Alle mooie dingen van daar, waaronder het licht en de lange schaduwen, en hoe ze mij hebben gevormd. Ik hoop het volgend jaar uit te brengen, maar ik heb geen haast. Het moet goed voelen.”

Uitzondering in Nederland

Het Fotofestival Naarden werkte voor een frisse wind samen met drie jonge gastcuratoren, waaronder Lotte van Es (27), junior conservator van Huis Marseille. Zij koos voor Raji. Van Es noemt zijn foto’s fijn om naar te kijken. “Hij zet de onderwerpen neer vanuit zijn perspectief, niet problematisch, niet als iets exotisch, niet vanuit een witte blik.”

null Beeld Mounir Raji
Beeld Mounir Raji

Zijn er nog meer Arabische fotografen ver­tegenwoordigd in Naarden? “Volgens mij alleen Marwan Bassiouni, met een serie zwart-wit­foto’s van gebedskleden. Het festival is deels ­gebaseerd op een open call, daaraan voegen wij mensen toe. Ik zou niet durven beweren dat er in Nederland geen Arabische fotografen van dit niveau zijn, maar ik ken ze nog niet. Mogelijk sturen ze niet in, omdat ze denken dat ze er toch niet tussenkomen.”

Ook Raji ervaart dat de Arabische fotograaf van niveau in Nederland nog een uitzondering is. “Op macromomentjes, als mensen er op de set bij binnenkomst vanzelfsprekend van uitgaan dat ik de assistent van de fotograaf ben, in plaats van andersom. Zelf ken ik ook niet veel modefotografen met een Arabische achtergrond. En als ik een Marokkaanse jongen wil casten, heb ik bij gerenommeerde modellen­bureaus keuze uit drie. Komt dat omdat die jongens niet weten dat ze er hun geld mee kunnen verdienen, omdat ze de weg naar de juiste opleidingen niet kunnen vinden of omdat ze niet worden gescout? Het verhaal van de kip en het ei: waar ligt de oorzaak? Dat wil ik gaan uitzoeken.”

null Beeld Mounir Raji
Beeld Mounir Raji

MODENIEUWS KORT

Circulaire mode

Collectie Voddenmannen is een samenwerking tussen modeontwerper Rens de Waal en textielinzamelaar Leger des Heils ReShare. In zijn streven naar een circulaire textielketen upcyclede De Waal vintage kleding tot toegankelijke design-items. Eerder was er al eenzelfde initiatief met ontwerper Sjaak Hullekes. Pop-upstores: 9-10 juli bij Fanfare, 17-18 juli bij Mediamatic.

Geblurde baby

Model Gigi Hadid heeft op Twitter paparazzi, fans en pers verzocht haar babydochter Khai met rust te laten. En om, als zij alsnog op een foto staat, haar gezicht te blurren. Hadid en partner Zayn Malik gunnen de kleine een zo normaal mogelijke jeugd, zonder publiek imago.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden