PlusInterview

Van macarena tot moonwalk: de videoinstallatie van Anouk Kruithof toont de universele taal van de dans

Het internet staat vol video’s van dansende mensen uit de hele wereld. Anouk Kruithof brengt duizenden dansfragmenten samen in de grote videoinstallatie Universal Tongue. ‘Als je alles zou willen zien duurt het vier uur.’

Kees Keijer
Beelden van de videoinstallatie met uiteenlopende dansstijlen, van Anouk Kruithof. Beeld
Beelden van de videoinstallatie met uiteenlopende dansstijlen, van Anouk Kruithof.

Twerking, jenile, paaldansen, calypso, hula, salsa of de vogeltjesdans. In een grote zaal in Museum Voorlinden komen zo ongeveer alle dansstijlen van de wereld voorbij. In een zinderend spektakel presenteert beeldend kunstenaar Anouk Kruithof (40) op acht grote schermen een enorme hoeveelheid videofragmenten waarop gedanst wordt.

In 2018 liet Kruithof een team van van 52 onderzoekers van over de hele wereld het internet afstruinen. Ze verzamelden dansvideo’s op YouTube, Facebook en Instagram. Kruithof: “Niet van TikTok, dat had ik toen wel al bedacht. Dat zijn filmpjes van maar tien seconden en voor dit project vond ik dat te kort. De onderzoekers zijn op internet op zoek gegaan naar dansen die specifiek zijn voor bepaalde landen. Stel dat iemand in Marokko woonde, dan nam diegene ook Algerije, Tunesië en Egypte voor zijn rekening. De onderzoekers verzamelden video’s met dansstijlen die voorkwamen in die landen of in die culturen. Ze mochten zelf bepalen hoeveel ze er aanleverden. Voor elke video kregen ze een euro. Ik heb zelf ook allemaal dansstijlen gevonden die niet gerelateerd zijn aan een cultuur of een land. Die noemen we globaal of viraal.”

Stoelendans en gabbers

Naast de videoinstallatie Universal Tongue bestaat het project ook uit een vuistdik boek met 2000 screenshots en beschrijvingen van alle dansen. En dan is er nog een website waarop het hele onderzoek is samengebracht. De dansen zijn op alfabetische volgorde geordend, van Abakuá tot #purposetour.

Universal Tongue is het tweede werk van Kruithof dat Museum Voorlinden heeft aangekocht. Elders in het museum is een kunstwerk te zien met 4000 boeken met gekleurd papier. De boeken zijn opgestapeld tegen de wand en vormen samen ook een muur. Afzonderlijk werken de boeken als pixels in een voorstelling die doet denken aan een landschap.

Voor Universal Tongue vonden de onderzoekers 8800 video’s met duizend dansstijlen uit 196 landen. Na een lang proces van editen werd de oorspronkelijke 250 uur aan materiaal teruggebracht tot acht films van vier uur. Er zijn schermen met mensenmassa’s, groepen, duo’s en individuele dansers. De stoelendans komt voorbij, de macarena, er zijn gabbers en moonwalks. Er wordt gefeest in slaapkamers, theaters en religieuze gebouwen, op sportvelden en stranden.

Digitale wezens

De muziek van de oorspronkelijke video’s heeft plaatsgemaakt voor een elektronische track die vier uur duurt en die speciaal door een componist werd gemaakt. “Zo lang duurt de videoinstallatie ook, dus als je alles zou willen zien duurt het vier uur. Maar het zijn ook acht schermen, dus je kunt natuurlijk nooit alles bekijken. Toch is het belangrijk dat het zo veel is. Als je het onderzoek zo groot doet en je wilt vanuit elk land videofootage hebben, dan is dit de minimumlengte.”

De video’s zijn zo gemonteerd dat het lijkt alsof alle dansers op alle acht schermen bewegen op de overkoepelende beat in de zaal. Dansen wordt zo een universele taal, onderdeel van een wereldwijde cultuur die zich online manifesteert via sociale media.

“Er zit in die acht schermen wel een soort choreografie. Er is een stukje waarin alle schermen Pride van over de hele wereld tonen. En er is een stuk met alleen maar digitale wezens of animatiefiguren. Dus in die vier uur zit af een toe een moment waarin je merkt dat die acht video’s echt met elkaar communiceren.”

Voor de rest is het een eclectische mix, waarbij het lastig te bepalen is wat waar vandaan komt. De video’s zijn heel divers, maar toch is dans iets wat iedereen verbindt. “Je ziet weliswaar al die verschillen in de omgeving en de kleding, maar toch komt het over als iets wat heel basic is. De beweging van het lichaam en het luisteren naar muziek doet iets met mensen en er komt veel energie uit voort. Ik hoop dat je dat ziet en voelt.”

Universal Tongue van Anouk Kruithof: t/m 8 mei in Museum Voorlinden, Wassenaar.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden