PlusCabaretrecensie

Valentina Tóth, winnaar Amsterdams Kleinkunst Festival, is een sensatie

Valentina Tóth heeft met haar programma Wildbloei op het Amsterdams Kleinkunst Festival zowel de AKF Sonneveldprijs als de publieksprijs gewonnen. Terecht, want ze is een betoverende, ja ronduit sensationele performer.

Mike Peek
Valentina Tóth wint de  AKF Sonneveldprijs 2022. Beeld Anne van Zantwijk
Valentina Tóth wint de AKF Sonneveldprijs 2022.Beeld Anne van Zantwijk

“Ik ben Valentina en ik kan heel goed pianospelen.” Dat openingszinnetje kun je op honderden manieren uitspreken. Valentina Tóth legt er zo veel sarcasme in dat je als toeschouwer direct een optreden met minstens twee verrassingen verwacht. Het werden er dinsdagavond in De Kleine Komedie veel meer.

Tóth, die studeerde aan het Koninklijk Conservatorium Brussel en succesvol is in de klassieke wereld, kan inderdaad heel goed pianospelen. Na een korte demonstratie liep ze echter verveeld weg bij de vleugel met een wederom spottend uitgesproken ‘Mooi hè?’

De spanning die Tóth daarmee opriep, deed 500 paar billen naar het puntje van hun stoelen schuiven. Dit kon weleens bijzonder worden. En dat werd het.

Ode aan de hysterische vrouw

Tóth was niet gekomen om piano te spelen, maar om een ‘ode aan de hysterische vrouw’ te brengen. Ze voerde vier types op, het ene nog hilarischer dan het andere, die vooral door het mannelijke deel van de samenleving inderdaad als hysterisch gezien zullen worden.

Daaronder sluimerde echter continu het onrecht dat deze mensen is aangedaan. Een weggepeste lerares Nederlands. Een Spaanse vrouw die in Franeker belandt en slachtoffer wordt van de toeslagenaffaire.

Veel beginnende cabaretiers of kleinkunstenaars willen op een festival vooral laten zien wat ze allemaal kunnen. Dat deed Tóth ook – ze is een betoverende, ja ronduit sensationele performer – maar tegelijk staat haar programma nu al als een huis.

Het vierde typetje bleek ze zelf, een vrouw die door de maatschappij wordt verteld dat ze nét iets te dik is. In de grandioze finale verbond Tóth haar persoonlijke zoektocht met een dikke middelvinger aan het maatschappelijke engagement daarvoor. Dit niveau zie je op festivals maar zelden.

Vast in een theatrale metafoor

Britt van Tooren, eveneens finalist, is minder ver in haar ontwikkeling, maar ook onmiskenbaar getalenteerd. In Ik hoop dat deze titel je aanspreekt belandde ze tussen de schuifdeuren van een trein. “Wat ik hier doe? Geen flauw idee,” riep ze vertwijfeld, om vervolgens het lollige licht te zien: “Ik zit vast in een theatrale metafoor!”

Haar optreden leek thematisch uit het handboek voor millenials te komen: meisje weet niet goed wat ze met het bestaan moet aanvangen. Ze werkte het echter mooi uit, met de wens om vooraf wat informatie te krijgen over het mensenleven dat je zult leiden. Zo kun je zelf beslissen of je er überhaupt aan wil beginnen. Misschien had ze stiekem wel liever een kiezelsteen willen zijn. Die worden immers mooier naarmate ze slijten.

Van Tooren is enorm energiek, heeft oog voor toffe beelden en beschikt over een prima taalgevoel. Aan haar zangstem moet nog wel gewerkt worden.

Homofobie in de gospelwereld

De derde finalist, Collin Edson, kwam wat minder goed uit de verf. Na een iets te lange, iets te energieke opkomst vertelde hij in Tata Stima over homofobie in de gospelwereld en de relatie met zijn ouders op Curaçao. Het is een mooi, urgent verhaal, maar Edson wilde te veel emotie in 25 minuten proppen. Daardoor scheerde hij soms gevaarlijk dicht langs het ravijn van effectbejag.

Toch won hij de AKF Shaffy Cheque, een aanmoedigingsprijs ter waarde van 2500 euro. Volgens de jury weet Edson ‘op knappe wijze het publiek mee te nemen langs een palet aan emoties, van ontroering tot vrolijkheid en van stille melancholie tot ontzetting. Hij slaagt daarin door op een oprechte manier contact te leggen met de zaal.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden