Plus

Toneelschrijver Ibrahim Mousa laat zien hoe krankzinnig het toegaat in Palestina

De Palestijnse acteur en toneelschrijver Ibrahim Mousa schreef een trilogie over vluchtelingen, de Palestijnse kwestie en absurde wetten. Zondag speelt hij deel twee van Transit.

Ibrahim Mousa en Rosa Mee tijdens de repetitie van Transit 2 Beeld Carly Wollaert

Mousa staat midden in de repetitieruimte, op blote voeten, met wilde haardos en in een vuil, gescheurd­ ­T-shirt. Hij speelt de Palestijnse Saber en zit op de doodskist van zijn vader bij de Koning Hoesseinbrug, de grensovergang tussen de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever en Jordanië. Saber heeft beloofd zijn vader in Hebron te begraven, maar de Israëlische autoriteiten staan dat niet toe.

In het buitenland gestorven Palestijnen mogen niet terugkeren in het door Mousa geschreven Transit 2 - De Vlammen Van Het Verlangen Naar Huis Doven Nooit. "Klim maar op die kist, voor het theatrale effect. Dat maakt het nog absurder," zegt regisseur Gerardjan Rijnders, die de begin- en eindscène nog wil aanscherpen.

Naast de doodskist
In de slotscène wordt Saber bij de grens opgehaald door zijn Nederlandse vrouw Anouk, gespeeld door actrice Rosa Mee (35). Zij is het zat dat haar man al zes maanden bij de grens naast de doodskist zit te wachten en wil dat hij thuiskomt. Thuis is Nederland en niet Hebron, zegt ze.

Mousa (45), afgestudeerd aan de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht, vroeg Rijnders, bij wie hij in 2005 stage liep als regie-assistent, zijn trilogie te regisseren.

"Hij is mijn grote voorbeeld, mijn idool," zegt Mousa. "Hij zegt niet veel tijdens het regisseren, maar wat hij zegt, doet ertoe. Maar met hem over het leven te praten, is nog interessanter. Je ziet de wereld door zijn ogen." Rijnders ging op het verzoek in. "Ik vind het belangrijk dat het wordt gespeeld. Niemand weet hoe het daar toegaat. Het is een krankzinnig gegeven."

Absurder
Mousa, geboren in Saoedi-Arabië en opgegroeid in Koeweit, verhuisde na de Golfoorlog van 1990-1991 naar Jordanië. In 2002 kwam hij naar Nederland 'om zijn passie te volgen en theater te studeren'. Hij speelde in verschillende monologen en won de Juryprijs van het vierdaagse Theaterfestival in Utrecht (2005).

Het eerste deel van de Transit-trilogie ging over de commotie rond vluchtelingen die naar Nederland komen. "Syriërs krijgen veel aandacht, Palestijnse vluchtelingen aanzienlijk minder," zegt Mousa. "De wet dat vertrokken Palestijnen niet mogen terugkeren naar Hebron bestaat. Ik heb die wet absurder willen maken door het verhaal van de overleden vader die niet eens begraven mag worden in zijn geboorteland."

Ook gaat de trilogie over migranten die zich moeten aanpassen aan het land waar ze komen te wonen. "Ik begrijp dat, maar ze moeten ook begrijpen dat mensen een geschiedenis hebben. Je moet ze de tijd geven om zich aan te passen."

Gewaardeerd
Mousa voelt zich thuis in Nederland. "Ik ben verdomd verliefd op dit land. Ik voel me hier gewaardeerd en belangrijk. In Koeweit werd ik als derderangsburger gezien. 'Jullie Palestijnen zijn niks waard, jullie hebben je land verkocht aan de Joden,' zeggen Arabieren, in elk Arabisch land."

Graag zou Mousa zijn stuk ook in Ramallah op de Westelijke Jordaanoever spelen, maar de minister van Cultuur moet daar nog toestemming voor geven.

Terugverhuizen naar Jordanië, zoals hij na zijn studie van plan was, is van de baan. "Ik ben Nederlander geworden en wil hier niet meer weg. Hier kan ik mijn eigen keuzes maken. In mijn geboorteland was het: take it or leave it."

Transit II, zondag in het Compagnietheater om 15.00 uur en 20.30 uur.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden