Plus Film

Tolkien: hommage aan de vader van de fantasy

De film Tolkien van regisseur Dome Karukoski is een dramatisch ingetogen hommage aan de vader van de fantasyliteratuur: John Ronald Reuel Tolkien.

Tolkien Beeld 20th Century Fox

Wat heeft John Ronald Reuel Tolkien ertoe gedreven De Hobbit en In de Ban van de Ring te schrijven? Altijd ­gevaarlijk om cruciale momenten in iemands leven aan te wijzen, maar de ingetogen biopic Tolkien schetst een overtuigend beeld van de invloed van Tolkiens jeugd­ervaringen op zijn schrijverschap.

Dat hij, 12 jaar oud, en zijn jongere broertje weeskinderen werden, was van grote invloed op Tolkiens persoonlijkheid. Het maakte hem tot een einzelgänger, die zich terugtrok in boeken. Het stond later een intense vriendschap met drie leerlingen op de middelbare school in Birmingham niet in de weg. Het hechte clubje filosofeerde brooddronken over de wereld en hun (artistieke) toekomst – die voor twee van hen tragisch eindigde in de Eerste Wereldoorlog.

Het is geen toeval dat Tolkien opent met slagveldscènes, want de dood van de twee gezworen vrienden aan het front maakte een verpletterende indruk op Tolkien, die ook in de oorlog vocht, maar het geluk had dat hij met loopgravenkoorts terug naar ­Engeland werd ­gestuurd.

Emotionele waarheid

De film legt een link tussen Tolkiens gruwelervaringen in de Slag aan de Somme en zijn latere schrijverschap, door hem aan het front visioenen en hallucinaties van draken en andere monsters te laten krijgen. Historisch vrijwel ­zeker onjuist, maar het gaat regisseur Dome Karukoski niet om de historische, maar om de ‘emotionele waarheid’. Dat had makkelijk een vrijbrief kunnen zijn voor ongeremde Tolkienspeculaties, maar de film vindt een goede balans tussen de feiten en historische verdichting.

Geen biopic zonder liefde, in dit ­geval de liefdesrelatie van Tolkien (ingetogen Nichoals Hoult) en Edith Bratt (Lily Collins). Tolkien leerde haar kennen op zijn zestiende, maar mocht haar van zijn voogd tot zijn 21ste niet meer ontmoeten. Hun liefde overleefde, het stel bleef bij elkaar tot de dood hen scheidde.

Tolkien is een dramatisch ingetogen, misschien iets te respectvolle, hommage aan de vader van de fantasyliteratuur. Onbegrijpelijk dat de erven Tolkien zich ervan distantieerden zonder de film te hebben gezien.

Tolkien

Regie Dome Karukoski
Met Nicholas Hoult, Lily Collins
Te zien in Arena, Cinecenter, Cinema Amstelveen, Filmhallen, The Movies, Studio K, Tuschinski

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden