Plus Expositie

Te vroeg overleden Erik Andriesse: recht voor z’n raap

In galerie De Expeditie wordt nu werk van de te vroeg overleden Erik Andriesse getoond. Grote thema’s als groei en afsterven vormen de kern van Andriesse’s kunst. Erik Andriesse herhaalde vaak motieven, alsof hij ze beter wilde doorgronden

Werken van Erik Andriesse. Links: Hand met sinaas­appel, 1985. Rechts: Mensen­schedels, 1987. Beeld PETER COX

“In de jaren tachtig waren kunstenaars geïnteresseerd in de kunstmatigheid van het leven,” schreef Marlene Dumas in 1986, toen die jaren tachtig dus nog springlevend waren. “Een afbeelding van een bloem was veel interessanter dan de bloem zelf. Slechts een paar mensen ­geloofden dat alles wat bestond, deel uitmaakte van de natuur.”

Dumas schreef met bewondering over Erik Andriesse, een kunstenaar die zich daar niets van aantrok. Andriesse schilderde inderdaad geen postmoderne commentaren op commentaren. Hij maakte geen schilderijen met dubbele bodems vol verborgen betekenissen en gerecyclede beelden. Hij kocht zonnebloemen op de markt en ging die schilderen. Recht voor zijn raap, maar ook een zoektocht naar de essentie van het leven.

Uit zijn werk spreekt een fascinatie met eeuwige thema’s als groei en afsterven, het verloop van de seizoenen. Andriesse werkte hard en maakte veel. Hij kreeg steeds meer succes met zijn werk, toen hij in 1993 plotseling stierf. Hij werd slechts 35 jaar oud. Op dat moment stond zijn atelier nog vol kunstwerken, die naderhand in een stichting zijn ondergebracht.

Een aantal van die werken wordt nu getoond bij De Expeditie, de galerie waar hij bij leven al aan verbonden was. Leven en dood zijn vertegenwoordigd in de vorm van bloemen en schedels. Rozen vormen het stralende middelpunt in een eindeloze ruimte vol licht, en schedels doemen op vanuit een donkere achtergrond. Soms zijn de motieven juist afgesneden door de rechterkant van het beeld. Een paar schedels lijkt van links naar rechts aan te komen zweven. Op een vergelijkbare manier schilderde Andriesse de kop van een schildpad, een dier dat vaak geassocieerd wordt met een lang en stabiel leven.

Erik Andriesse herhaalde vaak dezelfde motieven, alsof hij ze telkens beter wilde doorgronden, steeds dieper tot de kern wilde doordringen. In de achterruimte hangt een opmerkelijke serie tekeningen, waarin zoiets gebeurt. Het is een serie van negen bladen, die ongeveer hetzelfde formaat hebben, al verschillen ze van kleur. We zien steeds dezelfde voorstelling, een hand die een sinaasappel vasthoudt.

Aan de signaturen kun je zien dat de tekeningen allemaal op dezelfde dag gemaakt zijn: 20 december 1985. Andriesse varieerde met de manier waarop hij de hand en de sinaasappel weergaf. In sommige bladen lijkt het alsof de hand de sinaasappel in het gezicht van de toeschouwer wil gooien, alsof hij de relatie tussen kunstenaar en kijker op scherp wilde zetten.

In andere bladen lijkt het alsof de hand zo hard in de sinaasappel knijpt dat hij hem wil vermorzelen. En in de laatste tekening is de hand ineens leeg.

Tekeningen en schilderijen

Erik Andriesse
Waar De Expeditie, Leliegracht 47
Te zien t/m 28 juli

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden