PlusExpositie

Subjects in mirror are closer than they appear: een poëtische oproep tot revolutie

Subjects in mirror are closer than they appear Beeld Cristina Lucas
Subjects in mirror are closer than they appearBeeld Cristina Lucas

Het videowerk The People That Is Missing van Cristina Lucas toont adembenemende poollandschappen, containerschepen vanuit de lucht en walvissen onderwater – soms gefilmd met een warmtecamera. De beelden worden voortgestuwd door regels tekst van de zeventiende-eeuwse ontdekkingsreiziger Alexander von Humboldt, filosoof Gilles Deleuze, antropoloog Claude Lévy-Strauss en anderen. Zelfs Marx komt voorbij, gevolgd door Trump. Hun uitspraken vormen een poëtische oproep tot revolutie. Kernwoorden staan gekerfd in een afkalvende gletsjer of worden door een mijnbouwtruck in de sneeuw afgedrukt.

“Ik ging naar Spitsbergen om een werk te maken over het Verdrag van Svalbard uit 1920. Een grote groep landen verdeelde toen de toekomstige exploitatierechten van het Noordpoolgebied,” vertelt de kunstenaar. “Maar toen ik het Norwegian Polar Institute op het eiland bezocht, schrok ik me wezenloos. Ik wist van klimaatverandering maar realiseerde me niet hoezeer het water inmiddels verzuurd is. En hoe de waterhuishouding van de oceaan verstoord is doordat er niet meer genoeg verschil is tussen warme en koude stromen. Tegelijkertijd lijken overheden en bedrijven handenwrijvend toe te kijken hoe het poolijs smelt zodat ze naar olie kunnen boren en steenkool opgraven.”

Terug in haar thuisstad Madrid begon Lucas te lezen. Ze begon met filosoof Bruno Latour, die het concept van ‘het parlement der dingen’ introduceerde. “Hij zegt: de natuur praat tegen ons. En de boodschap lijkt me duidelijk. Doordat schrijvers over ecologie naar elkaar verwijzen, kwam ik steeds meer denkers tegen en uit die hoeveelheid destilleerde ik mijn tekst.”

Lucas wilde haar film niet kaal presenteren, maar foto’s van haar reis vond ze te weinig toevoegen. “Ik wilde iets doen met koolstof en water, de eigenlijke hoofdpersonages uit de film en tevens de stoffen waaruit wij mensen voor 90 procent bestaan. Tijdens de lockdown heb ik mijn atelier omgebouwd tot laboratorium en ben ik gaan experimenteren met de 26 elementen die essentieel zijn voor leven, zoals fosfor, ijzer en calcium. Ik keek hoe ze op elkaar reageren en welke combinaties stabiel blijven.”

Ze schilderde geen ijsberen of olieboorplatforms. Het moest abstract zijn. “Als je naar de geschiedenis van de 20ste eeuw kijkt, zie je abstracte schilderkunst opkomen in de aanloop naar de Russische Revolutie en een grote bloeiperiode doormaken na de Tweede Wereldoorlog. Nu staan we weer op zo’n historisch keerpunt. Regels en verboden helpen niet om gedrag en gedachten te veranderen, maar abstracte esthetiek kan een intelligent gereedschap zijn om mensen anders te laten kijken. Niet de voorstelling is de boodschap maar de elementen, die een portret vormen van de mensheid en ons verbinden met de wereld.”

Subjects in mirror are closer than they appear

Cristina Lucas

Waar Galerie tegenboschvanvreden, Bloemgracht 57

Te zien t/m 17/10

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden