PlusAchtergrond

Stefan Armbrusters dromerige zwart-witfoto’s zijn te zien in de nieuwe Gallery Naerden

De Duitse Stefan Armbruster was als model een van de bepalende gezichten van de jaren negentig. Inmiddels is hij fotograaf; hij werkt onder meer voor Jil Sander en Stüssy. Zijn cinematografische werk is te zien in de gloednieuwe Gallery Naerden.

Fiona Hering
Een van de foto’s die ­Stefan Armbruster op de Vliegheide maakte van Julie Hoomans en die nu te zien is in Gallery Naerden.
 Beeld Stefan Ambruster
Een van de foto’s die ­Stefan Armbruster op de Vliegheide maakte van Julie Hoomans en die nu te zien is in Gallery Naerden.Beeld Stefan Ambruster

Naarden-Vesting heeft er een galerie bij, van mode­fotograaf Ruben de Wilde. De halve modewereld was bij de opening ­aan­wezig, lokaal ­gebrouwen Come­nius­biertje in de ene hand, Vietnamese happen van de buurman in de ­andere.

Het driehonderd jaar oude rijksmonument waarin de galerie huist, was compleet verwaarloosd en stond lang te koop. “Het was je meest verschrikkelijke Fundabezoek ever,” zegt De Wilde. “Fundering mis, lekkages, rotte balken, verzakkingen, maar mijn vrouw, Lisa Vork, en ik zochten juist zoiets. Zij is surface designer en we zijn allebei handig met klussen.”

Het werd een passieproject, een jaar lang elke avond en elk weekend slopen, bikken, hakken en pleisteren. Inmiddels wonen ze boven de ­galerie. De Wilde (36), lang geleden nog een tijdje sales agent van Alexander Wang in Parijs, is zelf een succesvolle fotograaf. Met regelmaat schiet hij series voor de Nederlandse Vogue, de Bijenkorf en Scotch en Soda. Ook maakte hij een boek over Dior Homme.

De snelheid van de modewereld ligt hem echter niet zo. Langere projecten, in alle rust een eigen wereld bouwen, fotografen, stylisten en kunstenaars samenbrengen, dat is wat hij in de toekomst vooral hoopt te doen.

In zijn openingstentoonstelling verkoopt hij werk van de Duitse fotograaf Stefan Armbruster, die voor de gelegenheid werd gekoppeld aan stylist Ferdi Sibbel. Met kleding van Ann Demeulemeester schoten ze in het Goois Natuurreservaat Vliegheide een dromerige zwart-witserie met model Julie Hoomans in de hoofdrol.

Eén grote familie

Armbruster (50) was als model een van de bepalende gezichten van de jaren negentig. Tien jaar lang behoorde hij ook tot het clubje favorieten van de Oostenrijkse modeheld Helmut Lang. “We vormden één grote familie. Het was sowieso de beste tijd voor modellen,” zegt hij. “Er waren maar een stuk of tien mannen die alle topklussen deden, ik werkte tien jaar non-stop voor dezelfde klanten met topfotografen als Steven Meisel, Steven Klein en Mario Testino.”

“In die jaren kon álles, er werden miljoenen uitgegeven aan campagnes. Een van mijn meest uitzinnige shoots was een trip met Peter Lindbergh naar Groenland voor de kasjmier­campagne van Donna Karan. Absolutely mad, we sliepen in expeditiekampen, ’s ochtends vlogen we per helikopter naar een ijsschots zo groot als Manhattan, in speciale thermopakken die snel uit moesten voor de foto; onderwijl stonden er mensen op de uitkijk voor ijsberen.”

Bij zijn eerste grote klus, een campagne voor Calvin Kleinpakken, hing de destijds 21-jarige Duitser meteen immens groot op Times Square. Daarna woonde hij afwisselend eveneens in ­Parijs, Milaan en Wenen. In New York deelden hij en collega-model Chris Jarvis acht jaar een loft in 222 Bowery, het beroemde kunstenaarsgebouw. “We hadden er een terras van 300 vierkante meter waar we te gekke feesten, concerten en theatervoorstellingen hebben gegeven. Het was een kleine downtown meltingpot, iedereen liep binnen en nam vrienden mee. Op een avond stond Madonna er ineens te dansen.”

Toen Armbruster in 2004 terugkeerde naar ­Europa, switchte hij naar zijn eerste liefde: fotografie. Geen mode, maar persoonlijk werk en architectuur. Later is modefotografie er toch ingeslopen, maar op minder traditionele wijze. “Op mijn manier, een meer intieme samen­werking met de klant, wat een luxe is.”

Rust en natuur

Na jarenlang portretten, editorials en campagnes te hebben geschoten, onder meer voor Hugo Boss – ‘Ik nam de klus over van Peter Lindbergh, die me heel sportief feliciteerde’ –, met grote sets en dito crews, verlangde Armbruster terug naar rust en natuur. Hij verhuisde naar zijn geboortegrond in het Zwarte Woud, Offenburg, 60.000 inwoners, nabij de Franse grens en de Vogezen, anderhalf uur treinen van Parijs.

Hij runt er met twee vrienden OG Projects, een art space met een eigen tweemaandelijkse zine, en werkt er het liefst alleen in zijn studio of in de natuur, analoog of met een kleine digitale camera. “Vrijer werken, altijd alleen met daglicht, trying to be as pure as I can.”

Zijn dromerige beelden, vaak geschoten met (onherkenbare) vrouwen die geen model zijn, wekten de belangstelling van Jil Sander. Hij schoot in Offenburg haar Midsummernightcampagne (2020) met een oude 4x5-polaroidcamera. De Stüssy x Teklacampagne die net uit­gekomen is, fotografeerde hij er ook. “Ze gaven me twee weken de tijd en stuurden me de kleren met de woorden: Stefan, do your magic.”

Armbruster werkt veel met toned down kleuren. “Ik heb veel geleerd van het zachte, donkere licht en de cinematografische beelden van de Britse fotograaf Glen Luchford. Sommige van zijn foto’s kun je echt ruiken. Hij en Sovjetregisseur Andrei Tarkovsky zijn mijn helden.”

Twee jaar geleden fotografeerde hij in zijn studio Joelia Navalny, de vrouw van de inmiddels gevangen Kremlincriticus Alexei Navalny. “Ze zaten ondergedoken in het Zwarte Woud, de Russische Harper’s Bazaar vroeg me haar te portretteren. Na publicatie kreeg ik zoveel haatmail en dreigementen dat ik mijn telefoon­nummer en e-mailadres heb moeten wijzigen.”

San Ming

Inspiratie vindt Armbruster tegenwoordig ‘just by being in the countryside’, veel wandelen, nauwelijks nog in tijdschriften kijken, beetje schilderen en pianospelen. Tijdens de lockdown gaf hij via Zoom experimentele pianoconcerten voor vrienden. Af en toe heeft hij nog contact met Helmut Lang, die na zijn succesvolle modecarrière ook koos voor een back-to-basicleven. “Hij heeft een kippenboerderij in The Hamp­tons en is daar heel gelukkig.”

Armbrusters werk wordt in Naarden slim vergezeld door schilderijen en objecten van de nuchtere Amsterdamse multidiciplinaire kunstenaar en incrowdlieveling San Ming. Het is de eerste keer dat hij officieel exposeert, achter de schermen hielp hij als inspirator mee met de opening. Wat er van hem te zien is in Naarden? Ming: “Stadsgezichten van desperate Italiaanse fabrieksstadjes waar je niet dood gevonden wil worden en portretten van drie lelijke zusters. Er zijn ook drie lelijke broertjes, maar die hangen nog niet.”

Bij zijn verkoopdagen, drie keer per jaar in zijn appartement aan de Apollolaan, is het nog steeds dringen. Ook Linda de Mol zat er een keer keurig op de trap te wachten tot ze naar binnen mocht. Zijn geheim? “Het is betaalbaar en alles is te koop: schilderijen, beelden, vazen, de ­stoelen worden zó onder mijn kont weggegrist. Prima, want ik hecht me aan niets.”

Eerst kwam vooral de incrowd uit de mode­wereld erop af, inmiddels komt er ‘van alles’. Ming, met een knipoog naar het borrelende publiek in Naarden: “Beter, modemensen komen namelijk alleen maar gratis drinken en foto’s maken voor sociale media, die kopen niks.” Met een blik op het werk van Armbruster: “Mode­foto’s zijn ook alleen maar te verkopen als ze niet te duur zijn.”

Daar heeft De Wilde naar geluisterd. Hij wil de prijzen in zijn galerie sympathiek houden, objecten zijn er al vanaf 165 euro, en mensen kunnen er ook binnenlopen voor Arquinesia, een exclusief parfum uit Mallorca.

Is Ming ook aangestoken door de drang naar de natuur? “God nee zeg, ik tuinier wel bij een vriendin, op haar eilandje in Breukelen, maar ik hou van asfalt, ik kan niet zonder Amsterdam.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden