PlusInterview

Spokenwordartiest Zeinab El Bouni voelt zich rustig worden als ze weer in Amsterdam is

Zes kunstenaars(duo’s) en instellingen zijn genomineerd voor de Amsterdamprijs voor de Kunst, de grootste cultuur­prijs van de stad. Spokenwordartiest Zeinab El Bouni (30) maakt kans op de Stimuleringsprijs. ‘In Amsterdam hoor je bij een groter geheel.’

Zeinab El Bouni is genomineerd voor de Amsterdamprijs voor de Kunst (Stimuleringsprijs). Beeld Eva Plevier
Zeinab El Bouni is genomineerd voor de Amsterdamprijs voor de Kunst (Stimuleringsprijs).Beeld Eva Plevier

Ze sprak, toen ze op haar ­zevende met haar familie ­terug emigreerde van ­Marokko naar Amsterdam, nog geen woord Nederlands. Zeinab El Bouni begon in groep 3 met extra bijles in de ochtenden om haar achterstand op de andere leerlingen in te halen. De leraren vonden haar vorderingen enigszins traag verlopen, maar als ze hard zou blijven werken, zou het goed moet kunnen komen.

23 jaar later is El Bouni programmaleider bij Poetry Circle Nowhere, een landelijk platform voor ‘schrijvende performers en performende schrijvers’, waar ze zelf als prille twintiger haar talent voor taal ontdekte.

Maar vooral is ze spokenwordkunstenaar en, zo constateerde de jury van de Amsterdamprijs voor de Kunst, een van de drijvende krachten binnen de scene in Amsterdam. Vanwege haar ‘vlijmscherpe teksten’, haar vermogen ‘woorden naar nieuwe plekken te brengen’ en haar ‘verbindende en geëngageerde stem’ nomineerde die jury haar voor de stimuleringsprijs.

Wat kenmerkt uw werk?

“Ik schrijf vaak vanuit persoonlijk perspectief, geïnspireerd door een gesprek of door een opmerking die ik op straat heb opgevangen. Mijn teksten zijn zo bijna altijd gebaseerd op iets wat echt is gebeurd en wat me heeft geraakt. Op z’n best werkt een spokenwordoptreden dan twee kanten op. Het zet mensen die niet eerder op die manier naar een onderwerp hebben gekeken aan het denken of mensen herkennen zich in mijn verhaal.”

“Een goed voorbeeld is mijn werk Ik geef mijn woord, dat gaat over de druk om te trouwen. Ik had totaal niet zien aankomen hoeveel reacties daarop kwamen. Ik vertel in dat stuk dat na mijn 22ste de eerste vragen kwamen over wanneer ik zou gaan trouwen. En hoe de druk daarna langzaam maar zeker toeneemt. Niet alleen vrouwen, maar ook mannen reageerden. Ik zag in het publiek soms zelfs mensen huilen. Het had ze geraakt, ze herkenden zich erin. En, werd er gezegd, het was goed dat ik het taboe doorbrak door het bespreekbaar te maken. ”

U vertelt in die tekst over uw ‘affiniteit met over datum zijn’.

“Het is een onderwerp waarmee veel mensen van mijn leeftijd bezig zijn. Ik wist dat het binnen de Marokkaanse gemeenschap speelt, maar ook bij veel Nederlandse leeftijdsgenoten bleek het te leven. De constante vragen vanuit de omgeving: ‘Leuk dat je in je werk zoveel bereikt, maar wanneer ga je een gezin stichten?’ Als je niet uitkijkt, bezwijk je onder die druk. Je bent niet alleen. Dat wilde ik tegen mijn leeftijdsgenoten zeggen.”

U spreekt ook over de moeilijkheden die het dragen van een hoofddoek soms voor u meebrengt. Vindt u het makkelijk uw persoonlijke leven zo te openbaren?

“Het is altijd spannend, maar op een podium vind ik het eigenlijk minder moeilijk dan ernaast. Toen het Europees Hof bepaalde dat werkgevers hun personeel mogen verbieden om hoofddoekjes en andere religieuze symbolen te dragen, voelde ik dat ik me wilde uitspreken. Wat me raakt is dat mensen vaak geen idee hebben hoeveel zo’n uitspraak betekent. Ik dacht aan mijn nichtje, dat zoveel dromen heeft. Worden die haar dan afgenomen omdat ze een hoofddoek draagt? Ik was bang te moeten huilen bij het optreden omdat het zo persoonlijk voor me werd. Maar ik dacht ook: dit is zo urgent, ik moet het juist doen.”

Wat betekent Amsterdam voor u?

“Het is mijn thuis, ik ben er geboren. Ik ben opgegroeid in Nieuw-West. Elke keer als ik na een optreden terugrijd naar Amsterdam, voel ik mezelf rustig worden. Je hoort hier bij een groter geheel. Er zijn hier zoveel verschillende mensen, zoveel verschillende culturen, het voelt heel prettig daarvan een onderdeel te zijn.”

Wat doet u over vijf jaar?

“Ik heb net ruim drie weken vakantie gehad en heb toen veel over die vraag nagedacht. Mijn grote droom is het bij elkaar brengen van al mijn passies. Ik fantaseerde over een koffiehuis met een vaste spokenwordavond, maar ook een wekelijkse pannenkoekenmiddag voor de kinderen uit de buurt. Ik heb in de kinderopvang gewerkt en ben nog steeds gek op die jonge kids. En ik maak dan zelf de koffie voor iedereen, hè. Want lekkere koffie is een andere passie van me.”

Het prijzengeld van de Amsterdamprijs bedraagt 35.000 euro. Wat gaat u met dat bedrag doen als u wint?

“Ai, dat kan ik echt niet zeggen. Het is typisch voor mij, maar het lukt me gewoon niet om na te denken over iets wat niet zeker is. Het is zo’n groot bedrag, ik zou het zeker investeren in een project voor de lange termijn. Misschien kunnen we ons platform Art Harder, waarmee we spokenwordkunstenaars een podium in Amsterdam-West bieden, uitbreiden. Of we brengen dat koffiehuis weer een stap dichterbij.”

De shortlist

De winnaars van de Amsterdamprijs voor de Kunst, de grootste cultuurprijs van de stad, worden 11 oktober in ITA bekendgemaakt. De zes genomineerden zijn:

1.Zeinab El Bouni

2.Cherella Gessel

3.Willem Smit

4.The Hmm

5.Klassen van Ester Gould en Sarah Sylbing

6.De Miracle Garden van Elspeth Diederix

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden