PlusBoekrecensie

Soms knalt de komiek door Lubachs vlotte egodocument

Dat Lubach het beste pr-bureau is geworden voor zijn eigen product bewijst hij met zijn nieuwe boek. Stoorzender, een zorgvuldig opgebouwd zelfonderzoek, verschijnt niet maar wordt ‘gelanceerd’.

Het boek Stoorzender van Arjen Lubach. Beeld ANP

Natuurlijk gebeurde wat Arjen Lubach voorspelt in Stoorzender; dat fragmenten uit zijn boek als ‘platgevallen berichtjes’ op websites belanden. ‘Arjen Lubach gaat stoppen met  Zondag met Lubach.’ ‘Lubach schreef mee aan wereldhit, maar kreeg geen credits.’

Ik zou er na lezing de nodige koppen aan kunnen toevoegen, maar geef liever gehoor aan Lubachs ‘vurige wens dat mijn ervaringen in hun geheel op aarde neerkomen’. Want meer dan een collectie feiten en weetjes over het privéleven van een man die publiek bezit is geworden, is Stoorzender een schijnbaar argeloos begonnen, maar zorgvuldig opgebouwd zelfonderzoek.

Succesvol televisiemaker hikt aan tegen de ‘onvoorstelbare horde’ van de 40, profiteert van een korte programmastop om zijn muzikale carrière nieuw leven in te blazen en ‘iets te forceren’ in twee weken Los Angeles. Tegelijk begint hij, anders dan bij zijn romans, voor het eerst ongericht te schrijven.

Om de balans op te maken, op adem te komen, de ‘brandjes in mijn buik niet te verstoppen, maar te blussen’. Een plan waar hij zich een beetje voor schaamt – wat hem terugvoert naar de puber die hij was: ‘80 procent schaamte, 10 procent overleven, 5 procent frustratie, 5 procent groene Balisto.’

Dat is de mix die Lubach, als de schrijver en entertainer die hij is, in Stoorzender opvoert. Via plekken en gebeurtenissen in zo’n twee jaar heden daalt hij af in zijn verleden. Na LA, waar hij de muziek uit zijn vingers voelt glippen, volgt Vlieland, waar hij try-outs doet voor de solotheatershow die hem fysiek zal slopen – de plek van vakanties van vroeger. In New York is hij te gast in de latenightshow van Seth Meyers en reminisceert hij over de relatie die hij zeven jaar eerder verbrak op het dak van het Rockefeller Center.

Hij laat zich volgen in zijn schrijfproces, de totstandkoming van het boek is een lijn op zich. Op Vlieland vindt hij de tekst die hij in LA schreef alweer larmoyant. De balans opmaken? Voor wie, voor wat? Om aan het eind van zijn boek te concluderen dat er geen balans is opgemaakt. Want: ‘Wie de balans opmaakt en daarmee gewicht toekent aan de ene kant, probeert uit te vinden wat het gewicht aan de andere kant zal zijn. En dat is nou net wat ik niet wil weten.’

Belangrijkste zelfinzicht is wellicht dat hij nooit de kunstenaar zal zijn die het hoogst haalbare samensmelt met zijn werk. Er is een maker en er is het product – en Lubach is zelf voor dat product het beste pr-bureau geworden: ‘Ik weet precies waar mijn werk terecht kan komen, hoe ik het daar kan krijgen en hoe het daar blijft.’

Dat geldt ook voor Stoorzender, waarvoor een geheimhoudingsverklaring moest worden ondertekend en dat niet gewoon verschijnt maar wordt ‘gelanceerd’. Een vlot, onderhoudend egodocument, waar soms de komiek Lubach doorheen knalt (schitterende passage met een vastgelopen wc-kraantje, het smeermiddel WD40 en een Grote Buitenlandse Muzikant), maar ook de tol van de roem schrijnt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden