PlusFilmrecensie

Satirische scifi Lapsis richt pijlen op hedendaagse uitbuitbaantjes

Joost Broeren-Huitenga
null Beeld

Heeft het te maken met het succes van de serie Black Mirror? Of is het simpelweg een manier om de razendsnelle technologische ontwikkelingen waar we middenin zitten een plek te geven? Hoe dan ook is een bepaalde vorm van sciencefiction op het moment flink populair: scifi die niet draait om ruimte-oorlogen of grootschalige special effects, maar die met kleine visuele ingrepen het heden aan de kaak stellen. Films die gaan om ideeën.

Lapsis van de Amerikaanse regisseur Noah Hutton is zo’n film. Hij speelt een heel klein beetje in de toekomst, of misschien gewoon in een alternatieve variant van het heden. In ieder geval is de wereld op zijn kop gezet door een nieuw stuk technologie: kwantumcomputers. Die communiceren nóg sneller met elkaar. Met de microsecondes winst die zo worden geboekt zijn enorme bakken geld te verdienen op Wall Street, toont een promofilmpje aan het begin van Lapsis.

Ondertussen is het effect voor de ‘gewone mens’ vooral dat er weer een nieuwe categorie uitbuitbaantjes is bijgekomen. Want voor die kwantumcomputers moeten eindeloze kilometers kabels worden gelegd, en daarvoor worden kabelaars te voet op pad gestuurd. Er valt goud geld te verdienen, schreeuwen commercials, die poten­tiële nieuwe werknemers voorhouden dat ‘de beste kabelaars degenen zijn die niet bang zijn hun status quo te doorbreken’.

Dat zinnetje krijgt al snel een zure nasmaak als Ray (Dean Imperial) voor kabelmonopolist CBLR aan de slag gaat. Dat doet hij met frisse tegenzin. Deze no-nonsense kerel is bepaald geen wandelaar en moet bovendien niets van die kwantumtroep hebben. Maar het snelle geld lokt, want zijn jongere broertje Jamie (gespeeld door Babe Howard, het halfbroertje van de regisseur) heeft een dure behandeling nodig voor de ziekte Omnia – een soort overtreffende trap van het chronischevermoeidheidssyndroom.

Eenmaal aan de slag blijkt het ‘uitdagen van je status quo’ vooral neer te komen op: je de blubber werken zonder enige zeggenschap over hoe je dat werk indeelt. Een computertje bepaalt wanneer de kabelaars mogen rusten en welk pad ze moeten volgen. Wijken ze daarvan af, dan gaan er alarmen af.

Zo richt regisseur en scenarist Noah Hutton zijn satirische pijlen op de hedendaagse gig-economie, de door bedrijven als Uber en Amazon opgetuigde wereld waarin werknemers amper bescherming of sociale zekerheid meer kennen. Ken Loach hekelde die wereld twee jaar terug al in het hartverscheurende pamflet Sorry We Missed You. Hutton mikt met Lapsis meer op de wrange lach, vaak met succes.

Toch trapt Lapsis uiteindelijk in dezelfde val als veel andere recente ideeën-scifi. De film draait zich vast in de wetten van de alternatieve wereld die is neergezet, en hoe verder dat gaat, hoe verder die realiteit af komt te staan van de onze. De scherpe maatschappijkritiek waarmee Lapsis begint, schuift gaandeweg naar de achtergrond.

Lapsis

Regie Noah Hutton
Met Dean Imperial, Madeline Wise, Babe Howard
Te zien in Eye, Filmhallen, Kriterion

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden