PlusInterview

Regisseur Maryam Touzani: ‘Een buitenechtelijk kind is in Marokko een drama’

Lubna Azabal (Abla) en Nisrin Erradi (Samia) in Adam.

In haar intieme kammerspiel Adam (2019) toont de Marokkaanse regisseur Maryam Touzani (1980) hoe de ongehuwd zwangere Samia en de oudere weduwe Abla zich elkaars lot aantrekken.

De film is opgedragen aan uw moeder. Waarom koos u daarvoor?

“Het was belangrijk voor me haar op die manier te eren. Ik heb altijd zielsveel van haar gehouden, maar nu ik zelf moeder ben, ga ik haar ook steeds beter begrijpen. Dat ik Adam aan haar heb opgedragen, was een manier om haar te bedanken dat ze mij het leven heeft gegeven. Het personage van Abla is ook deels op haar gebaseerd, aangezien mijn moeder ooit daadwerkelijk een zwangere tiener in huis nam. Ook de manier waarop Abla naar het leven kijkt, naar de mooie dingen én de zwaarte ervan, is geïnspireerd op mijn moeder.”

Was u net zo jong als Abla’s dochtertje in de film toen het echte voorval plaatsvond?

“Nee, ik was ouder – het was na mijn studietijd. Dat maakte de impact die het op me had nog groter. Om als volwassene te zien hoe dit meisje deed alsof ze geen kind in zich droeg, veinsde dat ze niet al van dat kind hield, haar moederinstinct onderdrukte, omdat ze wist dat ze het kind na de geboorte weg zou moeten geven. Haar lot emotioneerde me direct, het is me vijftien jaar lang bijgebleven. Toen ik zelf moeder werd, kwamen al die emoties terug en begreep ik pas echt wat ze had doorgemaakt. Toen begon ik met schrijven aan Adam.”

De film laat in het midden hoe Samia hier belandde en hoe het haar verder zal vergaan. Koos u er bewust voor dat niet te vertellen?

“Absoluut. Het doet er niet toe hoe ze zwanger werd – van een onenightstand, uit prostitutie, of als resultaat van een grote liefde. Het ging mij om wat de twee vrouwen samen doormaken, in Abla’s huis en haar kleine bakkerij. Dat huis is in feite ook een soort baarmoeder, waar we getuige zijn van hun innerlijke reis – naar elkaar en naar zichzelf. Abla weet dat ze de jonge vrouw niet helpt door haar alleen maar in huis te nemen. Haar echt helpen betekent: haar confronteren met de pijnlijke waarheid van haar situatie. Samia doet vervolgens hetzelfde voor Abla. Ze komen oog in oog te staan met hun angsten: voor Samia is dat het ongewenste moederschap, voor Abla de dood van haar man.”

U laat de maatschappij uit de film, maar die breekt af en toe toch binnen. Tussen de regels door becommentarieert u het lot van ongehuwde moeders in Marokko.

“Een buitenechtelijk kind is in Marokko nog altijd het ergste wat een vrouw kan overkomen. Er is in 2004 wel een wet aangenomen waardoor deze moeders hun ­kinderen kunnen aangeven, maar ook nu nog worden buitenechtelijke kinderen als zodanig bestempeld op hun ID, en dragen ze hun hele leven de schande daarvan. Maar de wet is slechts een deel van het verhaal; belangrijker is de mentaliteit in de maatschappij zelf, de sociale druk. Dat is wat je in Adam vooral van buiten de bakkerij voelt binnenvallen – en dat is wat er moet veranderen. Daarom is cinema zo belangrijk: als je anderhalf uur dicht bij iemand doorbrengt, kijk je als je de zaal uitkomt misschien ook net anders naar de ongehuwde moeders die je in het echt kent.”

Adam is te zien in Cinecenter, Eye, Filmhallen, Kriterion en ­Rialto.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden