PlusInterview

Producent De brief voor de koning: ‘Er zijn cliffhangers nodig, zei Tonke’

Van De brief voor de koning, het legendarische kinderboek van Tonke Dragt, is een Netflixserie gemaakt. Producent Paul Trijbits beschouwt het als een eerbetoon aan een van Nederlands grootste schrijvers. ‘Dit verhaal is van iedereen, zei ze.’

Amir Wilson (links) is schildknaap Tiuri in de Netflixserie The Letter for the King.Beeld Petr Dobias/Netflix

De feestelijke première in Tuschinki ging niet door, en de campagne die uitgedacht was is grotendeels geschrapt. “Jammer maar helaas,” zegt producent Paul Trijbits. Tegelijkertijd heeft de corona-uitbraak ook een wrang voordeel: de vraag naar bingewaardige series zal de komende weken groter dan ooit zijn.

Sinds vrijdag staat ie op Netflix: The Letter to the king, naar het kinderboek van Tonke Dragt uit 1962. Het is het soort serie waarvoor het woord ‘episch’ lijkt te zijn uitgevonden: ridders, koningen, honderden galopperende paarden, dramatische landschappen en een verhaal vol heldendom en middeleeuwse magie. Maar het is ook, zegt Trijbits, een eerbetoon aan een van Nederlands grootste schrijvers.

“Ik heb De brief voor de koning als kind misschien wel dertig keer gelezen. Het was met afstand mijn favoriete jeugdboek. We hadden de vierde druk, met die rode omslag. Het stond al jaren stof te verzamelen in de kinderkamer van mijn ouderlijk huis in Oosterbeek, tot een bevriende uitgever mij een jaar of vier terug vertelde dat hij de rechten van het boek had gekocht.”

Toen trok u het boek weer uit de kast?

“Ik woon al jaren in Londen, en kreeg de Engelse vertaling. Die was briljant. Ik werd opnieuw gegrepen door het verhaal. Dat is zo ijzersterk, en ook zo universeel. Toen wist ik zeker dat ik er een serie van wilde maken.”

Hebt u Tonke Dragt ontmoet?

“Ik ben al heel snel naar haar toe gegaan. Krankzinnig vond ik het, zat ik daar opeens naast de schrijfster van het favoriete boek uit mijn jeugd. Ze was, en is op haar 89ste nog steeds messcherp. Ze vertelde mij hoe het boek tot stand is gekomen, over het schrijfproces. Ik vond het belangrijk dat te begrijpen – zo begreep ik het verhaal ook steeds beter.

Tonke was lerares, maar kon niet goed orde houden. Ze kon wel goed verhalen vertellen. Dus begon ze te vertellen over koning Dagonaut en koning Unauwen, en over Tiuri, de jongen die op het punt staat ridder te worden.

Aan haar leerlingen merkte ze meteen of de verhaallijnen spannend of interessant genoeg waren: als ze begonnen te kletsen, was het niet goed; als ze aan haar lippen hingen, wel.”

Had u het gevoel dat u haar goedkeuring nodig had om te serie te kunnen maken?

“Geen goedkeuring, dat vond ze ook niet nodig, maar we hebben wel nauw samengewerkt. ‘Dit verhaal is van iedereen, en iedereen mag er zijn eigen interpretatie aan geven,’ zei ze. Ik vond het wel waardevol om met haar van gedachten te kunnen wisselen. Ik ben misschien wel tien keer bij haar langs geweest in Den Haag, en dan praatten we tot op detailniveau over de serie. Ze vond dat er van alles moest veranderen om er een goede serie van te maken. ‘Je hebt cliffhangers nodig aan het einde van elke aflevering,’ zei ze dan. En ze drong erop aan om de rol die meisjes speelden aan te passen aan de huidige tijd. Jonkvrouw Lavinia moest een eigen verhaallijn krijgen, vond ze.”

Heeft ze het eindresultaat gezien?

“Ik ben vorige week nog twee keer bij haar geweest en ze vindt het fantastisch. Vanwege haar broze gezondheid was ze hoogstwaarschijnlijk niet bij de première geweest, maar als ik haar met een paard was komen ophalen in Den Haag was ze denk ik nog opgestapt ook.”

Welke mogelijkheden biedt een platform als Netflix om dit soort series te maken.

“Publiek in 190 landen en een hoop middelen.”

Met middelen doelt u op geld?

“Ook. Maar met middelen bedoel ik ook: middelen om diepgaand na te denken over wat je met het verhaal wilt. Mentale middelen, creatieve middelen. Omdat we het voor kijkers uit de hele wereld maken, waren we niet gebonden aan Nederland, en ook niet aan een Angelsaksisch publiek. We hebben Nederlandse acteurs (onder anderen Yorick van Wageningen en Gijs Blom), maar ook uit Denemarken, Australië, Zuid-Afrika.”

”Veel series die zich in de middeleeuwen afspelen zijn opgenomen in Schotland, Ierland of Wales en lijken daardoor veel op elkaar. Je zit dat al snel bij koning Arthur en Merlijn. Wij konden in Nieuw-Zeeland filmen, dat geeft de serie al een andere sfeer.”

Waarom koos u voor Nieuw-Zeeland, waar ook Tolkiens The Lord of the Rings is verfilmd?

“In de tijd dat we de rechten verkregen was ik daar. Ik dacht meteen: dit land, met dat noordelijke en zuidelijke eiland, is gewoon de kaart die Tonke heeft getekend in haar boek! Later vertelde ze dat ze het verhaal niet in Nieuw-Zeeland had gesitueerd, maar wel erg geïnspireerd was door Tolkien. Nieuw-Zeeland was voor mij het ideale land om de serie op te nemen.”

Welke aanpassingen zijn er in het verhaal?

“Elementen uit Geheimen van het Wilde Woud, het vervolg op De brief voor de koning, zijn verwerkt in de serie. In dat boek komt iets meer magie voor, dat hebben we gebruikt. Een zesdelige serie dwingt je bovendien karakters op een andere manier te introduceren dan dat je in een boek kunt doen. Dus hebben we een eerste aflevering gemaakt die praktisch eindigt waar het boek begint.”

Het boek was al verfilmd, er is een musical van gemaakt. Wat voegt deze serie nog toe?

“Het kan allemaal naast elkaar bestaan, ook omdat het verhaal van Tiuri zo universeel is. Dat is wat Tonke ook steeds zei: je hoopt dat in iedereen een Tiuri schuilt.”

Brief van Tonke Dragt

Vanwege de komst van de Netflixserie heeft uitgeverij Leopold een nieuwe uitgave van het boek van Tonke Dragt op de markt gebracht. Voorop staat het promotiebeeld van de serie, aan het verhaal is niets veranderd. Wel heeft de 89-jarige schrijfster een brief aan haar lezers toegevoegd.

Dragt vertelt daarin hoe ze begin jaren zestig, als tekenjuf op de basisschool, de gewoonte had verhalen te vertellen om de fantasie van haar leerlingen te prikkelen (en ze stil te houden).

Zo begon ze ook eens uit de losse pols aan een verhaaltje over schildknaap Tiuri – een naam die ze ook zomaar verzon. ‘Wat er in die brief stond? Waarom de Rode Ruiters erachteraan zaten? Daarvan had ik geen idee. (…) Niet alleen mijn leerlingen voelden het. Ook ik wist bijna zeker dat dit begin heel veel mogelijkheden in zich had, misschien zelfs kon groeien tot een heel boek…’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden