PlusMuziekrecensie

Prachtige uitvoering van een toch al meeslepend vioolconcert van Elgar

Edward Elgar - Violin Concerto (Decca)Beeld -

De Duitse Max Reger was nogal onbescheiden toen hij proclameerde dat zijn vioolconcert de geschiedenis in zou gaan als Het Derde Vioolconcert. De eerste twee waren uiteraard die van Beethoven en Brahms, vond hij.

Zoveel gedecideerdheid is altijd lekker prikkelend, want je kunt hele avonden discussiëren over wat nou de vioolconcerten der vioolconcerten zijn en welke rangorde je daarbij zou moeten aanhouden.

Over de nummer 1 zullen de meesten het wel eens zijn. Beethoven natuurlijk. Al kun je dan nog wel een praatgroepje beginnen over de vraag of je de versie kiest met de cadensen van Joseph Joachim of Fritz Kreisler, of dat je de cadensen neemt die Beethoven maakte voor zijn bewerking van het concert voor piano en orkest.

Bij de bepaling van nummer 2 kunnen de bokshandschoenen uit het vet worden gehaald. Wordt het Brahms of Mendelssohn? (Ik zeg Mendelssohn.) Of misschien toch Tsjaikovski? (Nee.) En dan nummer 3. Reger? Uitgesloten. Daar is zijn concert, hoewel schitterend en compositorisch van een groot vakmanschap getuigend, toch te ontoegankelijk en te onverbiddelijk voor. Ik zou zeggen dat voor plaats 3 in elk geval Tsjaikovski, Sibelius en misschien Bruch (zijn Eerste) in aanmerking komen, hoewel ik zelf voor Alban Berg zou kiezen. Voor de plaatsen 4 tot en met 10 valt verder nog te denken aan Bartók 1, Sjostakovitsj 1, Prokofjev 2, Szymanowski 1, Nielsen, Britten, Korngold en uit recenter tijden aan Ligeti, Goebaidoelina’s Offertorium, Schnittke 3, Gesungene Zeit van Rihm, L’arbre des songes van Dutilleux. En misschien horen ook het Derde vioolconcert van Hans Kox en Ommaggio a Gesualdo van Jan van Vlijmen in het rijtje thuis.

Een quizvraag zou nu kunnen zijn welk stuk zeker nog ontbreekt.

Schumann? Inderdaad, die was ik nog vergeten, maar die bedoel ik niet. Ik bedoel het Violin Concerto van Edward Elgar. Met zijn tijdsduur van 48 minuten is het een van de langste in het repertoire (alleen Reger neemt meer tijd). Prachtig stuk, boordevol melodieën die je omhelzen. Zijn celloconcert is dankzij Jacqueline Du Pré en Daniel Barenboim beroemd geworden, maar zijn vioolconcert is net zo mooi en meeslepend.

Nooit de faam

Aan elke noot is te horen dat de viool voor Elgar een vertrouwd instrument was. Hij speelde in het orkest van het Three Choirs Festival nog onder leiding van Dvorák en zat in Birmingham in William Stockley’s Orchestra. Het vioolconcert stamt uit 1909, toen Elgar was uitgegroeid tot de populairste componist van Engeland.

Dat zijn vioolconcert nooit de faam verwierf van zijn celloconcert komt doordat er geen dramatisch buitenmuzikaal verhaal omheen hing. Maar op de prachtige opname die Nicola Benedetti maakte met het London Philharmonic Orchestra onder leiding van Vladimir Jurowski is te horen dat het concert zijn eigen dramatische verhaal vertelt – alleen mag elke luisteraar dat voor zichzelf invullen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden