Plus

Nieuwe kinderserie over de 80-jarige Oorlog

Hoe maak je geschiedenis aantrekkelijk voor jong en oud? Door er een satirische comedy over te maken. Welkom in de 80-jarige Oorlog is de jongste serie in een populaire reeks.

De serie Welkom in de 80-jarige Oorlog belicht alle kanten van de geschiedenis, ook de onsmakelijke feiten Beeld Robbert-Jan van der Does

'Want het is beeldenstorm, voor alle mensen, het is beeldenstorm, voor jou en mij!'

Een musicalliedje over de beeldenstorm: dat kan alleen in Welkom in de 80-jarige Oorlog. De historische comedy­serie begon in 2012 met Welkom in de Gouden Eeuw. Het leek omroep NTR leuk een jeugd­serie te maken bij het historische programma De Gouden Eeuw.

Op het laatste moment kreeg Niek Barendsen, de man achter de liedjes en sketches in Het Klokhuis, een belletje. Had hij niet nog een ideetje op de plank liggen?

"Voor Het Klokhuis schreef ik vaak scènes met Rembrandt of de Romeinen. Het leek mij leuk om die oude figuren te laten interviewen alsof ze bij De wereld draait door zitten. Dat ze in het heden mogen terugblikken op hun falen, en al die moordaanslagen."

Zo gezegd, zo gedaan. De kostuums leende ­Barendsen van Het Klokhuis, net als de acteurs en cabaretiers. Plien van Bennekom werd in­geschakeld als hysterische talkshowhostess.

In een hypermodern decor interviewt ze haar ­gasten en blikt ze terug met beeldmateriaal uit het verleden - maffe sketches over his­torische gebeurtenissen.

Na die eerste serie volgden Welkom bij de Romeinen, Welkom in de IJzeren Eeuw en Welkom in de jaren 60.

In de nieuwste toevoeging aan dat rijtje, Welkom in de 80-jarige Oorlog, zien we Peter Blok als de Spaanse koning Filips II, is Pierre Bokma Willem van Oranje en speelt Tjitske Reidinga de Haarlemse heldin Kenau.

En de lijst met bekende namen is nog langer: Paul de Leeuw, ­Tygo Gernandt, Elise Schaap, Joost Prinsen, ­Ilse Warringa, Alex Klaasen, Hans Kesting en ga zo maar door. Goede acteurs zijn in een serie als deze hard nodig, zegt Barendsen.

"Comedy moet heel precies. Een acteur moet veel tekst ­leren en die behoorlijk kunnen reproduceren in schoenen die te klein zijn, met een baard die plakt, een lans die te zwaar is en op een paard dat bokt."

Gruweldaden
Welkom in de 80-jarige Oorlog is de eerste serie in de reeks die een oorlog behandelt. Toch zijn er maar weinig zaken achterwege gelaten voor jeugdige kijkers.

"Gruweldaden en straffen voor misdaden, daar zijn kinderen dol op. Net zoals ze dol zijn op verhalen als Roodkapje, waarin een klein meisje wordt opgegeten en uit de buik van een wolf wordt gesneden." De meeste narigheid is verwerkt op een indirecte manier.

"Balthasar Gerards heeft verschrikkelijke straffen ondergaan; hij is onthoofd, gevierendeeld, en zijn hart is in zijn gezicht gesmeten. Dat kun je niet laten zien. Maar ik heb wel een scène geschreven waarin vijf mensen overleggen, terwijl Gerards achter in een celletje met angst en ­beven aanhoort wat hem te wachten staan. Dan is het grappig, in plaats van gruwelijk."

Toch schrijft Barendsen niet alleen voor ­kinderen. "Het uitgangspunt is dat wij het zelf geestig moeten vinden. Er kijken kinderen, maar we gaan niet op de knieën. Al kunnen we natuurlijk geen harde seksgrappen maken, of heel cynische of nostalgische. Dat zijn volwassen sentimenten."

Een succesvol gebbetje voor jong en oud: een hedendaags element in een historische context plaatsen. Wanneer koning Filips II kwaad uit Nederland vertrekt, zegt Peter Blok bijvoorbeeld met zwaar Spaans accent: "Altijd die regen, altijd die geklaag, altijd die... files, altijd overal te vol, nooit krijg je iemand aan de telefoon, al die mensen zijn brutaal. Bah!"

Om de boel historisch correct te houden, wordt ieder jaar een gespecialiseerde historicus ingeschakeld, dit keer hoogleraar Maarten Prak van de Universiteit Utrecht.

"Hij checkt of ik de zaken correct interpreteer. Ik heb bijvoorbeeld een scène geschreven waarin Johan van Oldenbarnevelt de rol van koning naar zich toe trekt, maar dat verhaal was veel ingewikkelder en ­gelaagder. Ik heb de scène op zijn aanraden ­geschrapt. Sommige feiten zijn zo taai of ingewikkeld dat je ze beter achterwege kunt laten."

Liedjes
De Beeldenstorm was ook zo'n gebeurtenis waar Barendsen moeilijk mee uit de voeten kon. "Tot ik dacht: weet je wat, ik maak er gewoon een liedje van! Het wordt gezongen door een vrolijk gezin, heel leuk om iets gewelddadigs zo licht te maken. Zo van: we gaan lekker met z'n allen alles kort en klein slaan."

Bij opmerkelijke scènes die echt in de geschiedenisboeken staan, springt een bordje met 'echt waar!' in beeld.

Bijvoorbeeld als Hendrik VIII (Hans Kesting) zijn vrouw Anna Boleyn (Ilse Warringa) laat onthoofden, omdat hij met zijn minnares wil trouwen. Of als de rechter van hertog Alva's bloedraad steeds in slaap valt tijdens een proces.

"Sommige dingen zijn zo absurd, kinderen zouden kunnen denken dat ik ze uit m'n duim heb gezogen."

Barendsen heeft nog lang niet genoeg van de reeks historische series: een nieuwe is al in de maak en zal de jaren twintig en dertig beslaan. "Wat ik al kan zeggen: Pierre Bokma wordt ­Hitler. En Paul de Leeuw Mussolini."

Welkom in de 80-jarige Oorlog (NTR), vanaf morgen elke zondag, 18.00 uur, NPOZapp.

Jubileum
Dit jaar is het 450 jaar geleden dat de Tachtigjarige Oorlog begon. De NTR zendt de komende weken 80 jaar oorlog uit, elke vrijdag om 21.05 uur op NPO2.

Ook het Rijksmuseum besteedt aandacht aan het jubileum: van 12 oktober tot en met 20 januari is in het museum een tentoonstelling te zien, eveneens onder de titel 80 jaar oorlog, de geboorte van Nederland.

Ten slotte brengt uitgeverij Atlas Contact een boek met dezelfde titel uit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden