Nieuwbouwprijs genomineerde 7: Piri Reïs

De stembus is geopend voor de Amsterdamse Nieuwbouwprijs, zevende jaargang. De zevende genomineerde is een project van eens maar nooit weer.

Bewoner Linda van Beek Beeld Rink Hof

Hoofdpijndossier, zo werd vorige week het Haarlemmerplein beschreven. Wel, de kandidaat van vandaag is dat zeker ook.

Het voormalige Rivaterrein, tussen Baarsjesweg en Witte de Withstraat, was tientallen jaren het toneel van een juridische veldslag met vele verliezers. Die begon toen het vervuilde bedrijfsterrein voor de neus van de gemeente werd weggekaapt door een Turkse organisatie die er een moskee wilde bouwen.

Protest
De gemeente deed er alles aan om dat tegen te werken, totdat de toenmalige woningcorporatie Het Oosten de patstelling doorbrak. Het resultaat was een gedurfd experiment: de Turkse eigenaar verkocht de grond aan de gemeente en zou er een liberale moskee neerzetten met Het Oosten, dat eromheen een blok woningen bouwde.

Als architect voor moskee en woningen koos de corporatie de Joodse Fransman Marc Breitman, vermaard om zijn klassieke, historiserende ontwerpen. Op de tekeningen zag het er allemaal prachtig uit, maar vervolgens ontstond de ene vertraging na de andere.

Eerst lag de buurt dwars. Pas na allerlei aanpassingen - de minaret moest een stuk lager - lag er in 2006 een definitief ontwerp. Maar toen vond een coup plaats binnen het moskeebestuur, die voor Het Oosten aanleiding was het project te stoppen. In 2011 sprak de rechter uit dat de corporatie alle zeggenschap over het project terugkreeg, en de Turkse organisatie het geld.

Start
Toen Het Oosten was opgegaan in de nieuwe woningcorporatie Stadgenoot, besloot deze de strijdbijl te begraven. Intussen is de bouw van de Westermoskee begonnen, volgens het (iets vereenvoudigde) ontwerp van Breitman.

Hans Rietdijk (57), projectmanager van Stadgenoot, zucht eens diep. "Zoiets heb ik nog nooit meegemaakt. Als corporatie moet je altijd bezig blijven met bijzondere verbanden in de buurt, maar de tijden zijn veranderd. We zouden zoiets nu veel minder gecompliceerd én veel minder kostbaar doen."

De bouw van het complex Piri Reïs (genoemd naar een Ottomaanse zeevaarder en kaartenmaker) met 111 woningen was al eerder aangevangen. Uiteindelijk zijn er 75 verkocht; de rest is huur, waarvan vijf in de sociale sector. Een koopwoning van 85 vierkante meter kostte 316.000 euro (met afgekochte erfpacht); een garageplek 36.000 euro. Een gelijksoortige huurwoning komt op 850 euro per maand.

Bewoners
De bewoners zijn dik tevreden; hun huis is lekker licht en goed ingedeeld en de architectuur valt zeer in de smaak. De Kostverlorenvaart voor de deur, de Kinkerstraat en de Ten Katemarkt vlakbij en de gemêleerde buurt als geheel vinden ze ook heel prettig. Al noemt een aantal bewoners het wel jammer dat alsnog die moskee voor hun neus komt.

Voor Linda van Beek (58) is dat geen probleem: "Ik vind het wel bijzonder, een woonblok plus een moskee. Dat hoort in deze buurt. En die moskee gaat er ook schitterend uitzien, net als dit gebouw met oog voor detail afgewerkt."

Van Beek kwam uit de Beemster, maar wilde graag terug naar de buurt waar zij was opgegroeid. "Dit is precies wat ik zocht: aan het water, en levensloopbestendig, zonder trap."

De jury was het erover eens: dit is een indrukwekkend project dat prachtig past in de buurt.

Iedereen kan stemmen
De Amsterdamse Nieuwbouwprijs wordt 18 oktober uitgereikt. De genomineerden worden elke dinsdag en donderdag in Het Parool gepresenteerd, elke dinsdag en vrijdag op AT5. Alle artikelen en uitzendingen zijn terug te zien op nieuwbouwprijs.nl waar het publiek ook kan meestemmen.

De Amsterdamse Nieuwbouwprijs is een initiatief van de Amsterdamse Federatie van Woningcorporaties (AFWC), het Ontwikkelingsbedrijf Gemeente Amsterdam (OGA), Het Parool en AT5, gesteund door Bouwend Amsterdam.

De tien genomineerden zijn:
Hof van Eland (zelfbouw, Centrum)
De Zeven Provinciën (Overhoeks, Noord)
LommerRijk (Bos en Lommer, West)
Oosterdokseiland (Centrum)
De Bongerd (Noord)
Haarlemmerplein (Centrum)
Piri Reïs (voormalig Rivaterrein, West)
Het Klaverblad (school plus woningen, Zuidoost)
Samos (tweelingtoren op Sciencepark, Oost)
De Banne (Marjoleinterrein, Noord)

Beeld Het Parool
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden