Plus Boekrecensie

Monument voor Indische mensen tegen Hitler

In Zijn jullie kerels of lafaards? De Indische en Indonesische strijd tegen de nazi 1940-’45 vertelt Herman Keppy de geschiedenis van de Duitse bezetting opnieuw. ‘Het is een boek om in te grasduinen naar de avonturen, heldendaden, drama’s en kleine biografieën van zoveel Indische mensen in de strijd tegen Adolf Hitler.’

Non-Fictie Herman Keppy Zijn jullie ­kerels of ­lafaards? West, €29,95 272 blz.

Wist u dat de Soldaat van Oranje een ‘totok’ was, iemand die in Nederlands-Indië uit Europese ouders geboren werd? Erik Hazelhoff Roelfzema was afkomstig uit Soerabaja, zoon van een volbloed Hollandse vader en een moeder die een paar druppels Aziatisch bloed had, en bleef zich altijd als een ‘Indische jongen’ beschouwen, net als zijn makker Peter Tazelaar. En uitzonderingen waren ze niet, het aandeel van mensen uit Nederlands-Indië in de Nederlandse strijd tegen de nazi’s is groot, zowel in de krijgsmacht als in het verzet. Onder wie ook ‘Indische meisjes’, zoals Reina Prinsen Geerligs, in Sachsenhausen in ’43 gefusilleerd.

Al in de dagen van mei ’40 komen veel Indische jongens om, onder wie sergeant-vlieger Olaf Douwes-Dekker, naamgenoot van Multatuli. Herman Keppy reconstrueert in zijn nieuwe boek Zijn jullie kerels of lafaards? De Indische en Indonesische strijd tegen de nazi’s 1940-’45 de oorlogsgeschiedenis van talrijke mensen uit de Nederlandse kolonie in Azië die het opnamen voor het vaderland dat velen van hen niet eens als hun vaderland beschouwden. De vereniging van nationalistische Indonesische studenten in Nederland, Perhimpunan Indonesia, ijverde consequent tegen het Nederlands kolonialisme, maar schortte die strijd in 1940 op om zich zij aan zij met Nederland in te zetten tegen het fascisme.

Het is een boek om in te grasduinen naar de avonturen, heldendaden, drama’s en kleine biografieën van zoveel Indische mensen in de strijd tegen Adolf Hitler dat het je spoedig duizelt. Ze waren Engelandvaarder, ontsnapten op ongelooflijk brutale en vindingrijke wijze uit de gevangenis van Colditz, en een van hen nam zelfs deel aan de ontsnapping die verfilmd is als The Great Escape. Ze werkten voor de Joodse kindercrèche en de illegale pers, waren jachtvlieger en boordschutter, koerier, vervalser van documenten, hun Dans- en Muziekgezelschap Insulinde was een dekmantel voor verzetsactiviteiten.

Hoeveel het er precies waren, is niet bekend maar het staat vast dat naar verhouding veel Ind(ones)ische mensen het opnamen tegen nazi-Duitsland. Velen verbleven voor studie in Nederland, ze waren alleen en werden niet belemmerd door hun familie. Vooral Indo-Europeanen wilden zich bovendien bewijzen als ‘Nederlandser dan de Nederlanders’. Als er een monument moest komen voor al die Indische deelnemers aan de strijd tegen het nationaalsocialisme, dan heeft Keppy dat nu opgericht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden