Na 15 jaar en 2428 afleveringen – nog afgezien van de specials – komt vrijdagavond een einde aan De Wereld Draait Door.

PlusAchtergrond

Monter, spits en snel: wat gaan we DWDD missen

Na 15 jaar en 2428 afleveringen – nog afgezien van de specials – komt vrijdagavond een einde aan De Wereld Draait Door. Beeld Benjamin Kamps

Wat begon als een experiment rond een presentatietalent, groeide uit tot een vaste waarde op de Nederlandse beeldbuis. Na vijftien jaar komt vrijdagavond toch echt een einde aan De Wereld Draait Door

Het kwam de afgelopen ­weken tot smeekbedes van gefrustreerde kijkers. De Wereld Draait Door kon toch niet serieus stoppen, midden in deze corona­crisis? ‘Is er al een noodwet die Matthijs verplicht door te gaan tot deze ellende achter de rug is?’ twitterde een fan, die op honderden likes kon rekenen. 

Gordon schreef zelfs een serieuze noodkreet aan Matthijs van Nieuwkerk. ‘Wij (de Neder­landers dus) hebben op dit moment een grenzeloze behoefte aan vastigheid, vooral op radio en tv. Jouw programma is een van de pijlers waarop wij kunnen steunen. Jouw inzicht en vakmanschap zijn onontbeerlijk, we kunnen niet zonder. (…) Dus ga vooral door met jouw fantastische redactie. Ik hoop dat jullie beseffen hoe belangrijk jullie voor ons thuiszitters momenteel zijn.’ Het mocht allemaal niet ­baten: M staat al in de startblokken, DWDD stopt vrijdag definitief.

De Wereld Draait Door is ooit bedacht door Ewart van der Horst, daarvoor hoofdredacteur RTL Boulevard, thans bij Jinek. Hij wordt wel de architect van het programma genoemd. ­Matthijs van Nieuwkerk was na zijn hoofd­redacteurschap bij Het Parool en een omzwerving bij AT5 in 2005 al zo’n twee jaar op televisie te zien. De NPO wilde hem graag verleiden met een show op de vooravond. Aan Van der Horst de taak een geschikt programma te bedenken, vertelde hij onlangs op Radio 1.

Eén minuut maar

Zijn recept was als volgt: een magisch snufje van het gesprek van de dag (à la Barend en Witteman), aangelengd met een dosis televisie-onderwerpen (die Van Nieuwkerk al behandelde in het programma De gids), een flinke toef kunst en cultuur (zoals TV3, dat op hetzelfde tijdslot zat) en dat alles afgewisseld met wat rubrieken. Zo ontstond een mix van actualiteit, human interest, sport, kunst en cultuur.

Bovendien vond Van der Horst dat het tempo van een programma op de vooravond wel iets mocht worden opgekrikt. “In 2005 zat niet iedereen languit op z’n stoel met de krant, maar de televisie stond een beetje aan. En jonge mensen doen dan van alles.” Vandaar dat de gasten meestal krap tien minuten kregen en bandjes slechts één minuut mochten komen spelen. Ook bedacht door Van der Horst: de geinigefilmpjesrubriek De TV Draait Door.

Naast Van Nieuwkerk presenteerden onder anderen Francisco van Jole, Claudia de Breij, Joost Karhof en Menno Bentveld het programma, maar Van Nieuwkerk nam de klus al gauw vijf dagen per week op zich.

“Ik sloeg DWDD geen dag over,” zegt Hans Beerekamp, die dertien jaar tv-recensent van NRC is geweest. “Toen ik in 2003 als recensent begon, was de Nederlandse televisie zwaar, suf en sloom. Serieus nieuws werd strikt gescheiden van het amusement.” Wat DWDD deed, het mengen van actuele onderwerpen en entertainment, in een hoog tempo en met een montere toon: dat bestond nog niet in Nederland. “Iedereen had het er toen ook over: je moet eens De Wereld Draait Door kijken, daar gebeurt iets bijzonders. Dat is nu bijna niet meer voor te stellen, door de enorme invloed die het programma heeft gehad op het medialandschap.”

Oneindige creativiteit

Hoewel DWDD even z’n draai moest vinden, wisten de kijkers het programma al snel te ­vinden. Gemiddeld keken dagelijks anderhalf ­miljoen mensen – deze week gingen de cijfers door het dak, tot zelfs 4,6 miljoen.

Natuurlijk, er viel in vijftien jaar veel te zaniken. Over het vaste kliekje aan experts, de tafelheren en -dames, dat Van Nieuwkerks persoonlijke liefhebberijen wel erg ruim baan kregen (niet wéér een ­liedje van Charles Aznavour) en dat hij te veel betaald zou krijgen.

En er waren fijne relletjes: de Vara die 50.000 euro moest dokken omdat Yvon Jaspers een tuttig servies aan de man bracht, of het pop-uprestaurant dat ­vroegtijdig de deuren sloot wegens heel vies eten.

Ook sappig waren de verhalen over hoe het er achter de schermen aan toeging. De werkdruk zou torenhoog liggen, items waar redacteuren dagen aan hadden gewerkt werden zonder pardon van tafel geveegd. En vaste gasten die het waagden zomaar naar een concurrerende talkshow te stappen, kregen dat meteen te horen.

Al het gezeur ten spijt: het programma is een enorm succes gebleken, zegt oud RTL4-baas Bert van der Veer. “Alles viel op z’n plek. De ­formule, de keuze van de onderwerpen, de presentator, de decors en de oneindige creativiteit. Met alle respect voor de latenighttalkshows, maar als je die dag de krant hebt gelezen, weet je wel ongeveer wat ze gaan doen. DWDD ging niet om de actualiteit heen, maar zorgde altijd voor een speciale draai en voor verrassende onderwerpen.” Ironisch genoeg gaat het programma precies om die reden ter ziele: Van Nieuwkerk, naar eigen zeggen geplaagd door een ‘onvermoeibare wens om zo origineel mogelijk te zijn’, wil een plannetje voor een zaterdagavondprogramma uitwerken.

DWDD is voor mij vaste prik, vijf dagen per week,” zegt Van der Veer. “Wat dat betreft is vandaag echt een droeve dag. Wat hier de afgelopen jaren is gepresteerd, valt niet te evenaren. Voor DWDD kan niets in de plaats komen. Dat is voorbij. Ik wens Margriet van der Linden alle succes, maar dit valt niet te evenaren.”

Ererondje

Een groot deel van het succes kan op het conto van Van Nieuwkerk worden geschreven. Van der Veer: “Het zit echt in zijn manier van presenteren. Hij kan er zwaar bovenop zitten – als een antwoord hem te lang duurt, geeft hij het zelf wel – en hij kan zich een grap permitteren of plotseling ­kritisch uit de hoek komen. Dat is wat ik zeg: het was allemaal goed.”

De manier waarop De Wereld Draait Door ­vrijdag eindigt – zonder publiek, midden in een crisis waarvan het programma straks geen deel uitmaakt – stemt Van der Veer ietwat ­droevig. Oud-recensent Hans Beerekamp ziet dat anders. “DWDD is altijd op z’n best gebleken als er urgentie is; als iemand is overleden en er plotseling een herdenking moet worden ge­organiseerd. Dat is nu ook het geval: de ­corona-uitzendingen waren gemiddeld erg goed. Matthijs maakt nog zijn ererondje, DWDD vlamt nog één keer.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden