Plus

Miranda Bruinzeel: 'Wij staan voor de schrijver, niet voor het boek'

In een veranderende boekenmarkt moeten schrijvers een merk zijn. Miranda Bruinzeel (49) helpt onder andere James Worthy bij commerciële klussen. 'Wij zorgen ervoor dat zij neveninkomsten genereren met hun schrijftalent.'

'Ik denk dat er onder de schrijvers meer daredevils komen die er zelf op uitgaan' Beeld Charlotte Odijk

Kluun zegt over haar: "In Amerika heeft iedere auteur een Miranda Bruinzeel." En James Worthy: "Een uitgever staat voor mij klaar als ik een boek heb geschreven, Miranda staat er altijd. Zo zat ik laatst naar Expeditie Robinson te kijken en sms'te ik haar dat ik daar best wel een keer aan zou willen meedoen. Ik vroeg haar of het niet slecht voor mijn imago zou zijn. Haar antwoord: 'James, iedereen vindt je sowieso al een lul.' Dat vind ik mooi."

Bureau Bruinzeel is opgericht in 2012 en één van de circa zes landelijke bureaus die schrijvers vertegenwoordigen. Tot haar stal behoren onder anderen Kluun, Aaf Brandt Corstius, Tommy Wieringa, Ronald Giphart, Peter Buwalda, Susan Smit, Ingmar Heytze en James Worthy.

Interessant antwoord gaf u James Worthy. Vat wat hij zegt uw werk samen?
"Heb ik dat gezegd?" Ze lacht. "Het vat een deel van ons werk samen, ja. Ik sta niet voor het boek, ik sta voor de schrijver. En schrijvers willen schrijven, terwijl ze worden gedwongen ondernemer te zijn. Ik denk dat het voor hen een geruststelling is dat ze bepaalde zaken van hun publieke leven aan ons kunnen overlaten."

"Wij houden ze uit de wind en zorgen ervoor dat zij neveninkomsten genereren met hun schrijftalent. Als je net twee jaar aan een roman hebt gewerkt, wil je misschien graag een jaar columns tikken, een kort verhaal voor een merk schrijven of optreden in een theatertour."

Vertel eens precies wat u doet?
"We halen voor de twintig schrijvers die bij ons zijn ingeschreven opdrachten binnen, die variëren van lezingen tot commerciële deals met merken. Voor Jet van Nieuwkerk maakten we bijvoorbeeld afspraken voor online campagnes voor Maaslander en Bio Today, met tijdschrift Margriet organiseerden we een workshop columnschrijven met Aaf Brandt Corstius.

Voetbal Inside zocht een schrijver voor een voetbalboek. Daar had Kluun toevallig ideeën over en wij legden de link. Voor Vaderdag verschijnt er nu een voetbalboek dat hij met Ronald Giphart schrijft. En voor James Worthy legden we contact met Het Parool. Hij was klaar voor een dagelijkse column."

Na een carrière als propper in Spanje ging u als manager van danceartiesten in de jaren negentig de hele wereld over. Het nachtleven moe, begon u events te organiseren. Hoe kreeg u het voor elkaar dat u door de top van de Nederlandse literaire wereld serieus werd genomen?
"Toen ik freelance produceerde, kwam ik Kluun tegen. Met hem heb ik Nightwriters opgezet, avondvullende programma's vol toeters en bellen, glamour en champagne, literatuur en literette. Ik ben altijd een fervent lezer geweest en vond het geweldig met schrijvers te werken.

Met Nightwriters stopten we na zes jaren, dus moest ik bedenken wat ik daarna wilde doen. Ik voelde me best thuis in de schrijversscene. Ik was geen literair agent en ben ook niet opgeleid in die richtingen, maar toch kwam hier alles samen: mijn commerciële achtergrond, ervaring met merken en sponsoren, en de liefde voor taal."

In principe koppelt u kunst aan commercie. Is schrijvend Nederland daar niet vies van?
"Niet meer. Vroeger schreef Martin Bril in zijn columns over Volvo en later ging het verhaal dat hij om de paar jaar een nieuwe Volvo kreeg. Dat leverde consternatie op, maar de tijden zijn veranderd. We maakten bijvoorbeeld in opdracht van reclamebureau DDB een boekje voor KLM om het zeventigjarig bestaan van de vlucht Amsterdam-New York te vieren, geschreven door Giphart."

Özcan Akyol zegt over haar: "Acht op de tien schrijvers zijn meestal voorzichtige kruideniertjes. Nee zeggen is eng: straks bellen ze niet meer. Miranda durft daarin voor je op te komen. Maar te vaak op tv of in de krant verschijnen, kan averechts werken. Dan raken mensen je zat."

Kluun: "Miranda kan iemand in zijn gezicht zeggen dat hij de pot op kan en dan nog hoor ik later van dezelfde persoon dat 'die agente van jou toch zo'n leuke vrouw is'. In Nederland is er maar één zoals zij."

Aardig gevonden worden hoeft niet zo van u?

"Nee, maar ik wil ook niet door onaardig te doen succesvol zijn in mijn werk. Toch moet je soms als filter tussen aanvragen en schrijver straight zijn - mensen afwimpelen op een aardige manier. Het zijn de klanten van de schrijver en je wilt dat, ondanks de afzegging, die klant de schrijver leuk blijft vinden."

Stel, ik wil een boek uitbrengen. In Amerika zoek ik een agent, die filtert mijn manuscript en brengt me onder bij een uitgeverij, probeert de filmrechten te verkopen en begeleidt de booktours. Kortom, daar krijg ik het hele pakket. Hier niet. Waarom is dat?
"De Nederlandse boekenmarkt is maar een fractie van die in de VS. Veel schrijvers hier zijn erg bescheiden en zullen niet snel toegeven dat ze een manager of agent kunnen gebruiken. De meeste van hen heb ik zelf benaderd en uitgelegd wat ik voor ze kan betekenen."

"Dit is echter wel aan het veranderen. Er zijn niet voor niets transfers gaande; van grote namen binnen de uitgeverijen. Veel van deze schrijvers nemen meer de touwtjes in handen; bepalen zelf met wie ze willen werken voor pr of willen een externe redacteur. Onze rol wordt daardoor groter; we onderhandelen al over contracten voor boeken, films en tv-programma's. En we behandelen dus ook commerciële aanvragen."

Scout u ook nieuw schrijverstalent?
"Nee dat doen we niet. Ik geloof overigens wel in nieuwe manieren van uitgeven. Bijvoorbeeld het 'Caviaproject' van Paulien Cornelisse: vier vakmensen bij elkaar die zelf een boek produceren en uitgeven, en daar een groot succes van maken. Uitgeverijen blijven belangrijk, maar ik denk dat er meer daredevils komen die zelf erop uitgaan en voor dat soort samenwerkingen sta ik zeker open."

Hoe overleven schrijvers eigenlijk in het huidige klimaat, waarin jonge mensen steeds meer aandacht besteden aan Instagram, vloggers en YouTube?
"Wij willen juist stimuleren dat schrijftalent op meerdere en andere manieren wordt ingezet. Dat hoeft niet per se in romanvorm te zijn. Goed voorbeelden zijn James Worthy en Özcan Akyol, beiden veelgevraagde columnisten.

"Ook voor schrijvers is het belangrijk op sociale media te staan, volgers te verzamelen en een online publiek te hebben. De boekenverkoop loopt wel terug, maar het talent neemt niet af. En de liefde voor schrijven ook niet."

Hoe ziet u de toekomst van Bureau Bruinzeel?
"Uitgeverijen zullen ook werk gaan maken van deze neveninkomsten, maar ik ben en blijf onpartijdig en onafhankelijk. Ik wil een langdurige relatie met de schrijver opbouwen, zodat ik weet wat ie kan en wat ie wil. Net zoals iedere sportman of muzikant een manager heeft
die ze kunnen vertrouwen."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden