PlusTv vooraf

Miniserie Thuisfront: over militairen die maar niet kunnen aarden tussen ‘nutteloze kutburgers’

Weer naar huis is het slot van elke militaire missie, maar zo eenvoudig blijkt terugkeer niet in tv-serie Thuisfront, gemaakt naar ervaringen in Uruzgan.

Op de set van Thuisfront. Beeld Mark de Blok/BNNVARA
Op de set van Thuisfront.Beeld Mark de Blok/BNNVARA

In de week dat de Amerikaanse president Joe Biden het vertrek van de Verenigde Staten uit Afghanistan aankondigde legde regisseur Tim Oliehoek de laatste hand aan Thuisfront. De vierdelige serie volgt een groep oud-militairen met trauma’s, opgelopen tijdens de missie in Uruzgan van 2005 tot 2010. Daar kwamen 23 Nederlandse militairen om het leven.

Toeval, zegt Oliehoek. “Het project loopt, vanaf de allereerste brainstorm, al elf jaar. Misschien had de serie eerder gemaakt kunnen worden, maar er zijn ook een aantal jaren nodig om afstand te kunnen nemen van wat er daar gebeurd is en wat de gevolgen zijn geweest voor uitgezonden militairen.”

Oliehoek deed uitvoerig onderzoek naar de impact die een missie kan hebben. Hij verdiepte zich in de gebeurtenissen in Afghanistan, las over het posttraumatisch stresssyndroom en sprak met (oud-) militairen. “Veel van hen zijn heel jong als ze uitgezonden worden, vroeg in de twintig. Ze gaan erheen als kind en keren terug als volwassenen. Dan zitten ze weer met hun oude vrienden in dezelfde zuipkeet. Bijna allemaal gaan ze ervan uit dat de mensen thuis toch niet zullen begrijpen wat ze hebben meegemaakt. Ze voelen zich bij voorbaat onbegrepen.”

Waar dat toe leidt wordt in Thuisfront pijnlijk duidelijk: vrijwel alle karakters hebben moeite om weer te aarden tussen wat ze in het leger NuKuBu’s noemen: nutteloze kutburgers. Ze worden geteisterd door nachtmerries en kampen met angststoornissen. In de openingsscène pleegt een van de militairen zelfmoord.

Psychologische hulp

Oliehoek heeft nauw contact gehad met het ministerie van Defensie. “Ze hebben het script gelezen, maar het eindresultaat niet gezien. Ze wilden vooral benadrukken dat er op het gebied van nazorg de laatste jaren een hoop verbeterd is. Ik geloof ook best dat er meer ruimte is voor emotie en er meer psychologische hulp beschikbaar is voor de militairen. Maar Thuisfront speelt in 2014, een paar jaar nadat de eenheid is teruggekeerd. De serie is geïnspireerd op ware gebeurtenissen, maar het is uiteraard wel gedramatiseerd, de groep is niet representatief.”

Een commando keek mee tijdens de opnamen. Oliehoek: “Ik wilde dat het zo geloofwaardig mogelijk was, dat de dialogen klopten, maar ook dat de acteurs hun baret op de juiste manier opzetten, dat ze hun wapens zo dragen als in het leger gebeurt. Commando Wesley heeft daar enorm goed mee geholpen.”

Ook in Thuisfront keert niet iedereen heelhuids terug. Beeld Mark de Blok/BNNVARA
Ook in Thuisfront keert niet iedereen heelhuids terug.Beeld Mark de Blok/BNNVARA

Thuisfront is, na Commando’s en Hoogvliegers, de derde serie over het leger die in korte tijd op televisie is te zien. Het is bovendien de volgende stap in de regisseursloopbaan van Oliehoek, die op zijn 42ste een indrukwekkend oeuvre heeft opgebouwd. Hij begon met wat hij zelf ‘schieten, tieten en helikopterfilms’ noemt: onder meer Vet Hard (2005) en Spion van Oranje (2009). De laatste jaren legde hij zich toe op serieus drama.

“Toen ik van de filmacademie kwam vond ik het leuk om films te maken waarmee ik als puber was opgegroeid. Dick Maas, vette humor, dingen die ontploffen. En nog steeds ben ik trots op Vet Hard. Maar ik vind het niet interessant om mezelf te herhalen, al sluit ik ook niet uit dat ik ooit nog een keer een grote actiefilm maak.”

In 2016 regisseerde Oliehoek de met een Gouden Kalf bekroonde serie De Zaak Menten. “Heel spannend, ik begreep eigenlijk niet waarom ze mij vroegen. De serie speelt in de jaren zeventig, toen was ik nog niet geboren. Ik heb het gedaan met het idee: of het wordt een groot succes of ik ga gigantisch op m’n bek. Gelukkig gebeurde het eerste.” Daarna maakte Oliehoek Het geheime dagboek van Hendrik Groen, dat ook een Gouden Kalf won, en Stanley H.

Verhaallijnen

Thuisfront regisseren was ingewikkeld, zegt Oliehoek. De grootste uitdaging was de karakters herkenbaar en sympathiek te maken zonder dat de kijker hetzelfde heeft meegemaakt als zij. “Het zijn best veel verhaallijnen, en je moet er in korte tijd voor zorgen dat de kijker op een of andere manier toch van ze gaat houden. Ik weet niet of het eenzelfde soort kijkcijferhit wordt als Hendrik Groen, maar voor mij is de serie geslaagd als mensen zich kunnen verplaatsen in wat die militairen hebben meegemaakt.”

Thuisfront, vier afleveringen, vanaf 9 mei op zondag op NPO 3 en te streamen via NPO Plus.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden