Plus PS

Max Westerman: 'Ik zit in een levensfase waarin ambities minder killing zijn'

Natuurlijk kriebelt het door Trump - 'de grootste ijdeltuit die ik ooit interviewde' - bij oud-correspondent Max Westerman (59). Maar er is meer in het leven dan de VS, blijkt uit zijn nieuwe serie Max Zoekt Rust. 'Ik ben mijn hippiejeugd aan het inhalen.'

Max Westerman Beeld Renate Beense

Max Westerman is nog nooit in Café ­Amsterdam geweest. "Ik had geen idee dat Amsterdam zo'n groot restaurant heeft," zegt hij, het ­industriële interieur goedkeurend in zich opnemend. We kunnen hem dit hiaat(je) in hoofdstedelijke basiskennis niet aanrekenen. Hij mag dan al jaren een appartement hebben in de stad, als global villager was en is hij toch vooral in het buitenland te vinden.

Na dertig jaar New York, tussen 1991 en 2006 als correspondent voor RTL Nieuws, woont hij alweer een tijd in Rio de Janeiro. Naar ­Nederland komt hij voor zijn moeder, zijn vrienden, om televisieprogramma's te verkopen en lezingen te geven, vooral over de Verenigde Staten, het land dat hem nooit helemaal zal loslaten.

Hij gaat zitten, maakt een ­opmerking over zijn verkoudheid en kijkt uit naar het bedienend personeel om een broodje ­caprese en een latte te bestellen. "Zien ze ons wel, in dit hoekje? En zijn wij al aan het interviewen? Hoe lang wordt het? Zes pagina's? Are you serious?!"

Mag ik beginnen met een onoriginele vraag?
"Of het kriebelt zeker, nu met die maffe Trump in het Witte Huis? Dat soort vragen krijg ik vaak sinds ik gestopt ben met mijn correspondentschap. Maar luister, ik heb verslag gedaan van vier verkiezingscampagnes, 9/11 en de jarenlange nasleep gecoverd, het was tijd om eens wat andere dingen te doen."

"Dat betekent niet dat gebeurtenissen in de Verenigde Staten me niet meer bezighouden. Ik volg de Amerikaanse media op de voet, ik praat er veel over, ik schrijf elke maand een column in de Maarten. Meestal gaat die over Amerika, maar soms over andere gekke dingen, als ik het leuk vind om een knuppel in het hoenderhok te gooien. Over het koningshuis bijvoorbeeld, of over Zwarte Piet."

Hoe bevalt het om zo openlijk uitgesproken te zijn?
"Goed, maar ik doe het alleen als ik denk dat het iets toevoegt, kijkende naar Nederland met een ietwat buitenlandse blik. Over het koningshuis schreef ik vlak voor de troonsopvolging. Omdat ik het ­idioot vind dat de baan van staatshoofd in een democratie doodgewoon overgaat van ouder op kind."

"In juni ga ik het Republikeins Genootschap toespreken. De voorzitter is een ex-stagiair van mij. Ja, ik kom de vele mensen die bij me hebben gewerkt overal tegen. Maar we springen van de hak op de tak, althans ik."

Ja. Terug naar Amerika.
"O ja. Kriebelt het. Ja, tuurlijk kriebelt het weer nu er zo'n bizarre president zit. Dit hebben ze in de Verenigde Staten nog nooit meegemaakt. Vergeleken bij Trump is George W. Bush een goedhartige opa die weliswaar domme dingen heeft gedaan, maar geen gevaarlijke gek is."

Heb je Trump weleens ontmoet?
"Ja. De grootste ijdeltuit die ik ooit interviewde. Hij bemoeide zich hoogstpersoonlijk met de cameraopstelling. Tijdens het gesprek kwam hij overigens ook verstandig uit de hoek. Dat was omdat we over wolkenkrabbers praatten. Daar heeft hij verstand van, in tegenstelling tot de onderwerpen waar je hem nu over hoort."

"Observeren doe ik hem sinds eind jaren zeventig. Laatst schreef ik een ­column over zijn mentor, Roy Cohn. Hij was de smerigste advocaat die New York ooit heeft gekend, berucht geworden als assistent van Joe McCarthy, de communisten- en homohatende senator uit de jaren vijftig. Cohn stierf in 1986 aan de gevolgen van aids, wat hij tot zijn laatste snik ontkende."

"Trump en hij waren jaren best buddies. Cohn heeft Trump onderwezen in de praktijken waarmee hij het tot president heeft geschopt: mensen kapot maken als ze je in de weg zitten, de grofste leugens voor je inzetten door ze onophoudelijk te herhalen."

"Als jongen trok ik met mijn rugzakje door Italië. Op Capri raakte ik aan de praat met een Italiaanse Amerikaan. Hij vertelde dat hij de privépiloot was van een beroemde advocaat. Roy Cohn zeker, zei ik. Dat klopte. Een dag later zaten we met zijn drieën aan de lunch."

Was dat gezellig?
"Zeker, het werd een aangename middag. Cohn was buitengewoon charmant en geïnteresseerd. Zo begin ik mijn column over hem ook: 'Soms kunnen gevaarlijke mensen heel aardig zijn.' Samen met mijn beste vriend Sean wilde ik ooit een boek over hem schrijven. Dat kwam er niet van."

"Op de dag dat we wilden beginnen, werd Sean wakker met de eerste symptomen van aids. Een aardige dokter die ik kende, gaf hem nog een tot twee jaar. De dokter ging na een jaar zelf dood aan aids. Sean leeft nog. Hij is een van de langstlevende overlevers van het hiv-virus."

Ben jij nooit bang geweest dat je besmet zou kunnen zijn?
"Natuurlijk wel. Toen ik in 1981 aankwam in New York wist men nog weinig van de ziekte. Duidelijk was dat er iets groots en gruwelijks door de gayscene raasde, maar hoe en wat precies was een mysterie. Ik heb veel vrienden ziek zien worden en zien sterven. Thank you very much is het mij bespaard gebleven."

Door geluk of wijsheid?
"Puur geluk. Niet omdat ik het braafste jongetje van de klas was."

Een jonge man met een stapel A4'tjes in zijn hand komt opgetogen naar onze tafel gelopen. "Max! Hé!" "Marco! Good to see you, man. Hoe is het?" "Goed!" "Hoofd­redacteur van De wereld draait door toch nu?" "Ja. Even een hug."

Na een mannenomhelzing en een kort, wederzijds hartelijk praatje gaat Max weer zitten. "Goh, die Marco. Superleuke gast. Zie je nou, ik zie ze overal. Martin Bosma, de man achter Geert Wilders, is ook een oud-producer van me. En mijn nieuwe serie komt ook uit de koker van een vroegere stagiair. Maar waar waren we? O ja, of het kriebelt. Ja, het kriebelt dus wel een beetje, door Trump."

Mis je ook het leven in New York?
"Niet meer. Ik ben vier keer vertrokken en steeds teruggekeerd vanwege heimwee. Na mijn laatste vertrek heb ik niet meer omgekeken. New York is een stad voor mensen die onophoudelijk bezig zijn met het najagen van succes. Als je in een levensfase komt waarin ambities wat minder killing zijn, zoals bij mij nu het geval is, boet de stad iets aan bekoring in."

"Het leuke aan Rio is dat mijn vrienden daar vooral ambitieus zijn op persoonlijk vlak; ze willen een plezierig en ­gelukkig leven. Ik ga om met mensen die me nog nooit hebben gevraagd wat ik doe. Heel anders dan in de VS. Of dan hier. In Amsterdam is meestal ook de eerste vraag: wat doe je? Waar ben je nu mee bezig? Wij beoordelen mensen op hun professionele succes."

Maak jij makkelijk vrienden?
"Ja, best. In Rio is dat overigens niet erg moeilijk. Brazilianen zijn ontzettend leuk en relaxed in de omgang. En iedereen leeft buiten. Ik woon op drie minuten lopen van het strand."

'Als je in een levensfase komt waarin ambities wat minder killing zijn, zoals bij mij nu het geval is, boet de stad iets aan bekoring in' Beeld Renate Beense

"Dat is het middelpunt van de stad; een combinatie van terrasje, sportveld, café en dorpsplein. Ik ga er vaak tegen de avond naar toe. Nooit midden op de dag, want dan kom je nergens meer aan toe, het is zo gezellig, zo prettig."

Niet zo prettig dat een voormalig workaholic als jij zich gaat vervelen?
"Nee, never. Ik ben behoorlijk druk met van alles waaraan ik plezier beleef. Series, columns, veel lezingen over de Amerikaanse politiek. Rond de presidentsverkiezing heb ik daar in Nederland twee maanden over gepraat."

Je voorspelde dat Hillary zou winnen.
"Ja! Ik heb een ontzettend spannende verkiezingsnacht beleefd. De volgende ochtend moest ik om tien uur een lezing over de uitslag geven in Groningen. Ik had een stuk voorbereid over president Clinton. Het werd de night from hell: alles herschrijven, nieuw beeldmateriaal zoeken. Tot ik een lezing had over president Trump."

Denk je dat hij blij is?
"Wel met de overwinning, niet met de baan. Het gaat natuurlijk ook bepaald niet geweldig. Dat zal het de komende vier jaar ook niet gaan, god forbid de komende acht. Als hij dan nog leeft. Hij is toch een oudere man die veel hamburgers eet en zich 24 uur per dag ontzettend druk maakt."

Elke ochtend word ik wakker met de hoop op een pushbericht dat Trump een fataal infarct heeft gehad. Raar, ik heb nog nooit iemand dood gewenst.
"Je bent de tweede deze week die me dit zegt. Ik begrijp het sentiment. Waar ik me het meest zorgen over maak, is dat Trump alles in het werk zal stellen om deze baan te behouden. Niet omdat hij het werk interessant vindt, maar omdat hij een ultieme machtswellusteling is en dit is the biggest job on earth. Hij zal zich herkiesbaar stellen en hij zal weer willen winnen."

"Niets zal hem daarbij te ver gaan. Slechte mensen doen slechte dingen en hij is een slecht mens. Als hij er belabberd voor komt te staan in de peilingen, zal hij het niet ingewikkeld vinden een internationale crisis te forceren waardoor Amerikanen toch achter hun leider gaan staan. Een moreel kompas is hem vreemd. Gelukkig heeft Amerika een goede pers die zich niet snel de mond zal laten snoeren, hoe hard deze president dat ook zal proberen te doen."

Tijdens een protestactie van schrijvers en journalisten op de trappen van het Metropolitan Museum herhaalde­ ­iemand de uitspraak van een Zuid-Afrikaanse vriend van hem, die tegen de apartheid had gestreden: 'What is most shocking is not how shocked you are right now, but how unshocked you will be in six months time.' Met andere woorden: het gevaar is dat mensen overal aan wennen.
"Ja, het is vermoeiend om weerstand vol te houden. Maar ik merk gelukkig dat mijn vrienden allesbehalve tekenen van unshockedness vertonen. Je ziet dat democratisch Amerika zich verenigt en zoekt naar nieuwe manieren om zich te manifesteren. In de kleinste dorpen gaan mensen de straat op om te demonstreren."

"Zij worden dan overigens vaak ­bedreigd en uitgescholden door Trump-aanhangers die zich ineens vrij voelen de vreselijkste dingen te roepen omdat hun grote leider dat ook doet. Het is Trump ­gelukt alle haatstemmen bij elkaar te vegen en er een megafoon op te zetten. Ik houd mijn hart vast voor wat er de komende tijd in gang wordt gezet op de golven van onverdraagzaamheid en leugens."

Thank god voor meditatie en yoga.
"Zeg dat wel."

Doe je het al lang?
"Yoga sinds mijn achttiende. Toen ik aankwam in New York nam een vriendinnetje me mee naar een van de drie studio's die er destijds waren. Nu zijn er meer yogastudio's in New York dan in heel India. Het is uitgegroeid tot een ware volksbeweging. Ook hier, 1,6 miljoen Nederlanders zijn ermee bezig."

"Mijn streven is om elke dag yoga te doen, net als mijn moeder. Ze is 88 en superlenig, zowel van lichaam als van geest. Niemand hoeft mij te overtuigen van het nut van yoga. Ik wilde er alleen meer van weten, daarom ben ik die serie gaan maken. Ben je ­bekend met een stad genaamd Rishikesh?"

Nee.
"Al eeuwenlang een pelgrimsoord voor hindoes en sinds The Beatles het op de kaart zetten tijdens een spirituele fase, de hoofdstad van de yoga. Een te gekke plaats. Deze zomer wil ik er een maand heen voor een cursus. Zonder ­camera. Volgens mij ben ik mijn hippiejeugd misgelopen en ga ik die nu inhalen. Het sprak me allemaal zo aan, dat spiri­tuele gedoe. Je mag er geen vlees eten of ­alcohol drinken. Seks is geloof ik wel toegestaan."

Toch klinkt het saai.
"Jij hebt je oordeel wel snel klaar, zeg. Zelf sta ik er wat opener in."

Wat ik bedoel is dat ik zo'n dogmatische houding saai vind; het laat geen ruimte.
"Ja, ik ga er ook niet wonen, maar dat er paar heilige plekken zijn op de wereld waar je geen dood beest door je strot mag proppen en niet elke avond een fles wit naar binnen tettert, vind ik niet zo'n ramp, eerlijk gezegd."

Ben je ook vegetariër?
"Ik ben flexitariër. Als het niet anders kan, eet ik wel vlees. Ik drink ook graag een borrel, maar ik kan makkelijk een maand zonder. Hoewel ik moet zeggen dat dit me in Amsterdam niet lukt. Jezus, wat wordt hier veel gezopen, het sociale leven speelt zich zo rond drank af. In Brazilië is het ook lastig, hoor. De caipirinhas op het strand zijn erg lekker."

Jeugdfoto Max Westerman Beeld -

"Ik probeer tegenwoordig meer vrienden te vinden die een beetje op hun lichaam letten. Kijk, ik wil graag heel oud worden, goed oud, zoals mijn moeder, jeugdig van lichaam en geest. Naarmate je ouder wordt, vergt dat meer inspanning."

"Als dat betekent minder zuipen, gezond eten en meer bewegen, wil ik daarvoor gaan. Yoga is overigens veel meer dan een veredelde vorm van ­lichaamsbeweging. Het is een levensstijl en een filosofie die ik enorm ben gaan waarderen door me erin te verdiepen. Ook chanten, al heb ik daar nog steeds wat moeite mee."

Ik zie het nog niet helemaal voor me.
"Snap ik. Chanten komt me niet van ­nature aangewaaid, maar ik doe het wel. Het is een waanzinnige manier om het hoofd tot rust te roepen. Voor de serie ben ik naar een ashram op de Veluwe geweest. Toevallig tijdens het weekend van Shiva, de god van de yoga - wist ik toen ook nog niet, hoor. Er werd een hele nacht gechant, rond een vuur in een tempeltje. Ja, lach maar, het was echt indrukwekkend."

Hield jij het ook de hele nacht vol?
"Nee, wij moesten 's morgens weer draaien. Maar aan het ontbijt kwam ik ­iedereen weer tegen, vol energie en tegelijkertijd zo ontspannen. Fantastisch toch? Wat rust in het hoofd, is dat niet waar steeds meer mensen naar op zoek zijn? In de jaren zeventig had iemand in een grote stad als Amsterdam gemiddeld 50.000 ­gedachten per dag. Tien jaar geleden waren het er 120.000 en nu denken wetenschappers dat het er 180.000 zijn. Het is niet voor niets dat yoga zo populair is."

Voel jij je rustiger sinds je ­mediteert?
"Zeker. Ik heb een goeie meditatiecursus gedaan bij een voormalige KLM-stewardess. Niets zweverigs, gewoon gezellig op de bank ergens in Zuid. Sindsdien probeer ik elke dag te mediteren. Ik heb ­gemerkt hoe makkelijk het eigenlijk is om enige leegte te bereiken als je er even voor gaat zitten. Ik dacht altijd dat het bij mij niet kon, want ik heb zo'n chaotisch hoofd, maar ik kan het wel."

Welke gedachte kun je het moeilijkste loslaten?
"Ik blijf me wel wat druk maken over de dood. Dat klinkt clichématig, maar is het niet helemaal. Mijn moeder kijkt naar de dood als iets natuurlijks, ze praat er makkelijk en rustig over."

"Ik ben meer zoals mijn vader, drie jaar geleden overleden op zijn 90ste. Hij kon het er nooit over hebben. Het eeuwige leven, dat wilde hij, en toen dat niet bleek te kunnen, wilde hij 120 worden. Dat is ook mijn wens."

En ondertussen probeer je via yoga en meditatie toch te leren omgaan met het aanstormende einde?
"Ja, ik heb bijvoorbeeld een meditatiesessie gedaan aan de Ganges waarbij ik onder begeleiding de ademhaling nabootste van iemand die stervende is."

Ik lach niet.
"You better not. Het is echt iets heel moois en zinnigs. Voordat mensen overlijden, gaan ze over op een speciale manier van ademhalen die hen op hun gemak stelt. Daardoor glijden ze soepeler de dood in."

Ben je nu minder bang als je denkt aan een dode Max?
"Ik geloof van wel. Ietsje. Ik blijf het ­verschrikkelijk vervelend vinden dat het ­gewoon ophoudt. Dat onbekende zwarte, het gevoel dat dit alles dan eigenlijk ook zo zinloos is. Over saai gesproken."

"Bovendien vind ik het leven zelf te leuk. Ik heb het niet altijd naar mijn zin, maar doorgaans ben ik redelijk gelukkig. Het idee dat ik over de helft ben... Wat heet, wacht even, veel verder, 118 ga ik niet worden, op twee derde ben, dat vind ik erg jammer. Maar ja."

Ik las dat mensen die goed alleen kunnen zijn minder doodsangst kennen.
"Nou, dan val ik buiten dat hokje. Ik ben solitair ingesteld. Geen vaste relatie, geen kinderen. Ik ben gek op mijn sociale leven, maar ik zit niet constant te snakken naar gezelschap."

"Het ideaal waar we schijnbaar allemaal naar moeten streven, is dat er elke avond iemand zit te wachten achter de voordeur. 'Hi honey, hoe was het vandaag?' Shit man, weer praten. Laat staan dat er van die kleine mensjes naast staan. Ik moet er niet aan denken. Laat mij maar alleen wonen. Heel relaxed."

En dan ga je plotseling, moederziel ­alleen thuis.
"O ja, nee, dat is nou echt een goeie reden om samen te wonen. Ach joh, je zal zien dat het net misgaat als die trouwe huisgenoot een dagje naar een meditatiecursus is. Heb je er nog niets aan."

"Weet je, de gekste dingen gebeuren op de gekste plekken. In dertig jaar New York heb ik nooit vastgezeten in een lift. Vorig jaar midden in Amsterdam met al zijn laagbouw meer dan een uur in een lift naar driehoog. De alarmknop en mijn telefoon deden het niet."

Ben je toen een uurtje gaan chanten?
"Nee, helaas, daar was ik toen nog niet zo bedreven in."

''Hi honey, hoe was het vandaag?' Ik moet er niet aan denken. Laat mij maar alleen wonen. Heel relaxed' Beeld Renate Beense

Max Westerman

Geboren
3 januari 1958, Arnhem

1970-1976
Gymnasium, Utrecht

1977
Buitenlandredacteur De Telegraaf

1978-1980
Studie politicologie New York University, bachelor's degree

1981-1982
Studie journalistiek Columbia University, master's degree

1982-1986
Verslaggever in New York en correspondent in Bonn voor Newsweek Magazine

1988
Freelance correspondent Zuid-Amerika

1989-1991
Correspondent Europa voor RTL Nieuws

1991-2006
Correspondent VS voor RTL Nieuws

2002
Max & The City (boek en tv-serie)

2004
Max In Alle Staten (tv-serie)

2008
Westermans nieuwe wereld (tv-serie)

Max Westerman woont sinds 2009 in Rio de Janeiro.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool.nl.