PlusTen slotte

Marijn de Koning (1943-2021): de eerste NOS-mevrouw ter plaatse

Ze werd vooral bekend als de eerste vrouwelijke verslaggever van het NOS Journaal. Marijn de Koning, in de jaren zeventig journalist van Het Parool, was ook vier jaar Kamerlid voor D66.

Stefan Raatgever

Dat ze de eerste vrouw was die de kijkers van het NOS Journaal vanaf locatie toesprak, vond Marijn de Koning eigenlijk niet heel bijzonder. “Ik heb nooit het gevoel gehad dat de mannen mij minder vonden of dat ik vaker koffie moest halen,” zou ze er later over zeggen. “Ik was gewoon een van hen.”

Toch was de verschijning van De Koning in 1978 een doorbraak in een tijd dat de nieuwsvoorziening een zaak van ernstige heren was. Het zou zes jaar duren voor er bij het NOS Journaal plek was voor een tweede vrouwelijke verslaggever, Pauline Broekema.

De Koning werd geboren in Brussel, waar haar vader een fabriek in medische apparatuur runde. Een welgesteld gezin, waar een dienstmeisje de koffie serveerde. Toen De Koning zes was, keerde de familie terug naar Nederland. Daar begon ze op haar dertiende voor de schoolkrant te schrijven. En hoewel ze daarna rechten ging studeren, bleek de journalistiek aantrekkelijker.

Ziek van jaloezie

Ze begon als leerling-journalist bij het toenmalige Utrechts Nieuwsblad en stapte op haar 29ste over naar Het Parool. Ze versloeg voor de krant onder meer de eerste Molukse treinkaping bij Beilen. Daar zag ze cameraverslaggever Eef Brouwers – later hoofd van de Rijksvoorlichtingsdienst – aan het werk. “Ik werd letterlijk ziek van jaloezie. Zo leuk leek me zijn werk,” zei De Koning.

Na een etentje met journaalbaas Ed van Westerloo was de zaak beklonken. De Koning was onder meer verslaggever van de inhuldiging van koningin Beatrix in 1980, maar maakte ook buitenlandse reportages in Libanon, Tanzania en Suriname. Het werk beviel haar. De bekendheid die erbij hoorde, vond ze niet onprettig. Het waren bovendien andere tijden. “In al die jaren bij het journaal ben ik precies één keer tijdens mijn werk uitgescholden.”

Toch hield De Koning het in 1985 voor gezien bij de NOS. “De snelheid en de actie van de journalistiek horen bij de jeugd,” zei ze er later over tegen Het Parool. En: “Als je al acht keer de eerste gipsvlucht van het jaar hebt verslagen, weet je het wel.”

Carrière in de politiek

Ze begon een eigen praktijk als communicatiestrateeg en genoot van het leven in haar vrijstaande boerderij in Baambrugge. Op haar vijftigste kreeg haar loopbaan nog een nieuwe wending, toen ze op de kieslijst van D66 terechtkwam. Omdat die partij in 1994 flink won en onderdeel werd van het eerste paarse kabinet, werd De Koning lid van de Tweede Kamer. Ze kreeg economie, recht en mediazaken in haar portefeuille en stelde onder meer vragen over de aanstaande overname van krantenuitgever PCM (de Volkskrant, Trouw en Het Parool) met de Nederlandse Dagbladunie (onder meer het Algemeen Dagblad en NRC). De pluriformiteit zou volgens De Koning in het geding kunnen komen.

Al na zes maanden raakte ze dankzij een artikel in De Telegraaf in opspraak. De Koning zou onderhands aan minister van Verkeer en Waterstaat Annemarie Jorritsma hebben gevraagd een aantal hinderlijke verkeersdrempels in haar woonplaats te laten verwijderen. Zelf zag ze daar het probleem niet van in – “De minister is een vriendin van mij. Iets onder haar aandacht brengen, mag toch?” – maar ze moest zich verantwoorden in de Kamer. Die maakte er uiteindelijk geen groot punt van.

Ambitie

Hoewel De Koning zelf door wilde als Kamerlid, zette D66 haar na vier jaar lager op de kandidatenlijst. Ze werd niet herkozen en pakte haar werk als communicatie-adviseur en lobbyist weer op. Op haar eigen website afficheerde zichzelf als een ‘zelfbewuste dame die veel belang hecht aan presentatie en netwerken’.

De Koning omschreef zichzelf ook als een ‘bourgondisch type’ dat van lekker eten en drinken hield. Ze trouwde al op haar 23ste, met Jelle van der Zee, directielid bij het Utrechts Nieuwsblad. Maar dat huwelijk strandde na tien jaar. Kinderen kwamen er nooit.

“Ik ben nooit een planner geweest,” blikte ze in 2006 terug. “Heb in het leven niets van tevoren bedacht. Ambitieus ben ik ook niet. Misschien is dat wel jammer geweest, ik had het anders wat verder kunnen schoppen. Maar ik heb altijd geleefd waar de wind me bracht.”

De Koning overleed dinsdag en werd 78 jaar oud.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden