PlusAchtergrond

‘Lokroep’ van stichting Nanoek: MeToomusical is geen lichte kost

Alles is anders aan de musical Lokroep van de stichting Nanoek. De thematiek, MeToo, is heel actueel. De dialogen zijn soms lang, de muziek vaak klassiek. ‘De enige wet is dat muziek en tekst elkaar aanvullen.’

Jeroen Schmale
Charlotte Dommershausen, één van de actrices uit de musical Lokroep. Beeld Peggy de Haan
Charlotte Dommershausen, één van de actrices uit de musical Lokroep.Beeld Peggy de Haan

Een mannelijke chirurg maakt tijdens een operatie wel heel openlijk avances naar een blozende, vrouwelijke, co-assistent. Is dat onschuldig geflirt of grensoverschrijdend gedrag?

“Daar kwamen wij als makers ook niet altijd uit,” zegt Anouk Beugels, bedenker en regisseur van de nieuwe musical Lokroep, die gaat over MeToo. Of zoals Beugels, die vernieuwende musicals naar het theater wil brengen het noemt: WeToo.

Machtspositie

Een van de scènes die de negen acteurs in Lokroep spelen, is die in de operatiekamer. Beugels: “We hebben daarover best heftige discussies gevoerd, maar de slotsom is toch dat de chirurg een machtspositie heeft. Daar gaat het over.”

Beugels studeerde in 2004 als acteur af aan de Toneelacademie Maastricht. Vijf jaar geleden bleek dat bij die opleiding een docent jarenlang grensoverschrijdend te werk ging. Zonder op details te willen ingaan vertelt Beugels dat zij ook met hem te maken heeft gehad. Niet voor niets zit in Lokroep een scène over een onveilig werkklimaat voor een acteur die auditie doet. “Uit het leven gegrepen voor mij en dan heb ik die scène niet eens zelf geschreven. Ik heb ook met die docent te maken gehad, maar ik zag ook dat hij niet in zijn eentje verantwoordelijk was. Dat er een wereld omheen zit die het faciliteert en gedoogt. Daar is toen al het idee voor Lokroep ontstaan.”

Emotionele processen

Een van de acteurs in de musical is Lisse Knaapen, tot voor kort nog te zien in de toneelbewerking van In het licht – gebaseerd op de incestgetuigenissen van Karin Bloemen; bepaald ook geen lichte kost, dus. Knaapen: “Het zijn emotionele processen, deze stukken. Het liefst zou ik als acteur de individuele ervaringen van iedereen naar het podium brengen. Daarbij heeft Lokroep zo’n andere thematiek en zo’n andere vorm dan In het licht, dat ik veel onderscheid zie.”

Over die vorm valt genoeg te zeggen. Beugels wil met haar stichting Nanoek vernieuwende musicals op de planken brengen; qua thematiek, zoals over MeToo dus, maar zeker ook in de vorm. Een try-out van Lokroep, in de Rotterdamse Werkplaats Walhalla, leverde opvallende observaties op. In hoeveel musicals wordt poëzie gebruikt? Zijn de enige twee muziekinstrumenten die klinken een piano en een klarinet? En kan een dialoog in een scène gemakkelijk een kwartier duren?

Liefdevolle verwarring

Geen – ongeschreven – musicalwet wil Beugels onaangetast laten. “Ik denk waarschijnlijk iets anders over het inzetten van muziek, dramaturgie, decor en thematiek dan veel andere makers. De enige wet bij musicals is volgens mij dat de muziek en de tekst allebei het verhaal vertellen, als het goed is. De een kan eigenlijk niet zonder de ander. Maar verder wil ik vooral heel veel aan de verbeelding van het publiek overlaten. En ik hoop dat toeschouwers met liefdevolle verwarring naar huis gaan, misschien ook wel met verwarring over hun eigen gelach.”

Tijdens de try-out in Rotterdam lachte het publiek inderdaad op de gekste momenten. Beugels: “Dat vond ik wel goed, dat geeft ook het ongemak rond dit thema aan. Maar hoorde je daarna ook dat de mensen in het publiek toch probeerden elkaar te corrigeren? Dat vond ik ook wel bijzonder om te merken.”

Eigen signatuur

In de toekomst zou Beugels dolgraag een musicalklassieker als bijvoorbeeld Parade of Les Misérables onderhanden nemen en voorzien van haar eigen signatuur. “Vaak vinden makers het lastig om veel af te wijken van wat zij het origineel noemen. Ik zie het anders: het origineel, dat is puur de tekst en de muziek die ooit geschreven zijn. De eerste voorstelling die daarmee gemaakt is, is niets meer dan een interpretatie van die teksten en muzieknoten. Daar mag je echt ook wel een andere draai aan geven.”

Lokroep is tot en met 26 juni te zien in DeLaMar West en gaat daarna tot oktober op tournee. Speellijst: stichtingnanoek.nl

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden