Literatuurklassieker: ‘Het Boek Van Violet En Dood’ van Gerard Reve

Welke moderne klassiekers moet je als literatuurminnend wereldburger gelezen hebben? Critica Dieuwertje Mertens maakt een selectie. Deze week Het Boek Van Violet En Dood (1996) van Gerard Reve (1923-2006).

Dieuwertje Mertens
Het Boek Van Violet En Dood. Beeld L.J. Veen
Het Boek Van Violet En Dood.Beeld L.J. Veen

Waar gaat de roman over?

De verteller ontvangt het bericht dat Jean-Luc, de knappe jonge zoon van de Franse buren bij zijn landgoed La Grâce, om het leven is gekomen bij een auto-ongeluk. Zijn dood zet de verteller aan tot allerhande ontuchtige liefdesfantasieën tussen onder meer de jonge Jean-Luc en diens oudere broer; een evenbeeld van Jean Luc. De dood van Jean-Luc doet hem denken aan andere overleden jongens uit zijn leven. De verteller laat zich meevoeren op zijn kronkelige gedachtestroom en reflecteert op Liefde, God en Dood. Hij concludeert dat zijn liefde mensen de dood indrijft: Hij hield immers van zijn moeder, zij is vroeg gestorven, maar zijn vader aan wie hij een hekel heeft, blijft lang leven.

Waarom zou je Het boek van violet en dood lezen?

Vanaf 1963 kondigde Reve het verschijnen van ‘Het Boek van de Violet en de Dood aan’. Dit zou volgens hem het boek worden dat alle andere boeken overbodig maakte, de Bijbel en het telefoonboek uitgezonderd. In wezen is deze zwart romantische decadente roman (met iets aangepaste titel ) eerdere een voortzetting van het voorgaande: een treiterig, sardonisch, komisch, zwartgallig en wellustig boek. Reve (her)lees je om de ironie (voor sommigen slechts nog herkenbaar in de vorm van een knipogende emoji) te vieren of te herdenken. Waarschuwing: de roman bevat blasfemische, racistische en grensoverschrijdende uitspraken.

Wie is het opmerkelijkste personage?

De ijdeltuiterige, ironische verteller die een groot spel met de lezer speelt en de lezer met enige regelmaat rechtstreeks aanspreekt met zinnen als: ‘Hoeveel mensen zouden bij het lezen van een tekst van mijn hand zichzelve in eenzaamheid ontuchtig beroerd hebben?’

Hoe werd de roman (destijds) ontvangen?

Wisselend, veel recensenten waardeerden Reves gevoel voor humor, maar vonden het boek afgezet tegen de rest van zijn oeuvre meer van hetzelfde. Literatuurcriticus Tom van Deel vond dat het boek beter een mythe had kunnen blijven. Het werd wel een van de bestverkochte romans van 1996.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden