PlusGalerierecensie

Kunstenaars achter duotentoonstelling Interstellar dromen van zwarte bellen

Bells on trans van Frederique Jonker Beeld Frederique Jonker/Marinke van Zandwijk
Bells on trans van Frederique JonkerBeeld Frederique Jonker/Marinke van Zandwijk

Zwarte bellen. Met dat ogenschijnlijk simpele maar ook mysterieuze gegeven begon de samenwerking tussen Frederique Jonker en Marinke van Zandwijk, die uitmondde in de duotentoonstelling Interstellar. Glasblazer ­Van Zandwijk probeert al jaren perfect zwarte, ondoorzichtige bellen te maken. Schilder Jonker droomde de laatste tijd van zwarte ballonnen, haalde ze haar atelier binnen en zette ze op doek. Tijdens een gesprek bleek er genoeg overlap, maar ook verschil om tot iets vruchtbaars te komen.

De zwarte bellen boden de kunstenaars daarbij een springplank om de mogelijkheden van hun media verder uit te diepen, balancerend op de grens van figuratie en abstractie.

Van Zandwijk wist haar intense zwart te realiseren. Nog niet in de bellen die ze in metalen kokers blies, die zo uit hun schulp lijken te kruipen, daarbij soms omvallen, zich nieuwsgierig oprichten, maar in het zonlicht hun doorzichtigheid prijsgeven. Een solitaire klont die als gestold lava uit een constructie van houten latjes hangt, is onverbiddelijker en krijgt door zijn matzwarte huid iets loodzwaars.

Door glas te combineren met andere, contrasterende materialen weet Van Zandwijk de kille geliktheid te omzeilen die glaskunst vaak aankleeft en er een emotionele lading aan te geven. Dat geldt vooral voor de sculpturen waarin ze lood heeft verwerkt. Drie oranje bellen die zo brutaal geblazen zijn dat het uitvergrote spermatozoïden lijken, zijn met een strip van dat zachte, beweeglijke metaal aan de wand bevestigd waardoor een enorme spanning ontstaat. Dat geldt ook voor een groenige, foetusvormige blob gevat in een lange draagband. Het geheel hangt aan één enkele spijker: de mogelijkheid van een klap en splinters doet je hart krimpen.

Donderwolken

Het schilderij waar Jonker haar zwarte ballonnen in heeft verwerkt als donderwolken is exemplarisch voor de huidige fase in haar werk. Tijdens haar periode aan de Rijksakademie (2016/2017) combineerde ze al verschillende technieken, materialen en stijlen, maar toen nog in herkenbare stillevens en new age-ach­tige voorstellingen. Haar nieuwe, grote ­doeken zijn nog voller en complexer, maar ook abstracter en daarmee spannender. Ze schildert en tekent laag over laag met kwasten, haar handen en sponzen, met spray paint en viltstift.

Droedels en losse kreten geven het oog hier en daar richting. ‘Crystal spaceship in 3D’,‘travel paint’ en ‘wormhole’ suggereren de ruimte of een ruimte, een reis door het heelal of een psychonautische verkenning van de geest. Ook de paar herkenbare elementen geven geen uitsluitsel over de dimensie waarin we ons bevinden. De benen en het torso van superman lossen op in een karikatuur van een neus met bril, een schematische Clark Kent. Geometrische patronen waaieren uit als een op hol geslagen vorm van terra building. En een serieplaneetachtige bollen, vrolijke verwanten van de zwarte bellen en ballonnen, hangen in de lucht als reusachtige toverballen.

Interstellar
Frederique Jonker, Marinke van Zandwijk
Waar Galerie Franzis Engels, Nieuwevaart 20C
Te zien t/m 23/11

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden