Plus

Kanye West: Absurd, ontregelend en controversieel - zoals altijd

Krijg het beeld maar eens van je netvlies: de spierwitte blote billen van ­Donald Trump die ligt te slapen naast een poedelnaakte Rihanna. In hetzelfde bed, ook geheel ontkleed: George W. Bush, Taylor Swift, Caitlyn Jenner en Bill Cosby. Tevens zichtbaar in al haar glorie: de imposante bilpartij van Kim Kardashian.

Beeld Screenshot clip Kanye West

Waar kijken we in vredesnaam naar? Naar de afgelopen weekeinde verschenen videoclip van Famous van rapper Kanye West, de meest ­gehate én bewonderde artiest ter wereld.

Twaalf bekendheden - zijn het acteurs, wassen beelden, computeranimaties? - onder wie West zelf, slapend in een gigantisch bed. De beeldkwaliteit is korrelig, de camera beweegt schokkend en tergend langzaam langs de naakte lichamen.

De video (Tidal) duurt meer dan vijf minuten, waarbij zeker de helft geen muziek klinkt, alleen zacht gesnurk. Ontregelend, absurd en controversieel, zoals eigenlijk alles rond West.

Sleep
De clip is een verwijzing naar het schilderij Sleep van de Amerikaanse schilder Vincent Desiderio, maar vooral ook naar West zelf. Zoals in de wereld van West alles naar hemzelf verwijst.

Daar ligt Amber Rose, zijn ex met een zo mogelijk nog groter achterwerk dan dat van zijn vrouw Kardashian. En Ray J, het lijdend voorwerp in de sekstape waarmee Kardashian ­wereldfaam verwierf.

Bill Cosby ligt er ook bij, de gevallen ster die West in een van zijn manische nachtelijke Twittersessies 'onschuldig!' noemde. En Taylor Swift, die tijdens een awarduitreiking in 2009 te maken kreeg met een woeste West omdat volgens hem niet zij, maar Beyoncé de prijs verdiende.

In Famous rapt hij dat Swift en hij desondanks nog best seks kunnen hebben. "I made that bitch famous," geeft hij als verklaring.

Kanye West gaat niet op voor de populariteitsprijs. Hij mag zichzelf graag vergelijken met Steve Jobs, Leonardo Da Vinci en Pablo Picasso (zijn laatste album heet The Life of Pablo) en vindt zichzelf de grootste kunstenaar van deze tijd.

Nu is grootspraak onlosmakelijk verbonden met hiphopcultuur, maar West heeft de zelfverheerlijking tot een hoger niveau getild. "I am a god," rapte hij op zijn vorige album met de veelzeggende titel Yeezus.

Met een vrouw die als de verpersoonlijking geldt van het narcistische selfietijdperk, lijkt West de ultieme exponent van de opgepompte egocultuur van celebrities.

Begaafdheid
Maar wie zich daarop blindstaart, onderschat de intelligentie en de artistieke begaafdheid van West. Zoals hij in zijn nieuwste clip toont, is West zich zeer bewust van zijn larger than life-sterrenstatus.

Hij speelt met dat imago, provoceert en maakt de controverse en de soms lachwekkende uitvergroting van zichzelf tot onderdeel van zijn kunst. Het ligt meer voor de hand dat zijn imago een welbewuste artistieke keuze is dan dat hij werkelijk mataglap is.

Het domein van de popmuziek was hij al eerder ontstegen. Een aantal jaren geleden begon hij zich toe te leggen op het ontwerpen van schoenen en kleding, die net als zijn modeshows in eerste instantie vooral vervreemding opwekten.

Begin dit jaar liet West in een vol­gepakt Madison Square Garden in New York ­enkele honderden modellen een uur lang stokstijf op het podium staan, terwijl hij vanaf zijn laptop zijn nieuwe album liet horen.

Het oogde knullig en ongeorganiseerd, maar was in al zijn absurditeit ook mateloos fascinerend. Miljoenen mensen konden via een stream meekijken en niemand die een flauw idee had wat er ­gebeurde.

Performance art, net als zijn laatste clip dat misschien wel is. Op de dag dat zijn video uitkwam, twitterde hij: 'Kan iemand me alvast aanklagen?' Later verwijderde hij deze tweet. Het is illustratief voor de paradox die West is: hij voert oorlog tegen paparazzi die hem en zijn ­gezin opjagen maar is ook permanent op zoek naar schandaal.

Sterker nog: de controverse die gepaard gaat met vrijwel alles wat West doet lijkt onderdeel te zijn van zijn kunst, die tegelijkertijd avant-gardistisch als mainstream is.

"Ik ben Warhol, ik ben de belangrijkste artiest van onze generatie, ik ben Shakespeare in levenden ­lijve," schreeuwde West ooit uit tijdens een interview. Dat valt allemaal te bezien, maar West ­intrigeert wel, keer op keer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden