PlusGalerierecensie

Kankerrollercoaster verbeeld met zwart garen

Onder de noemer Kwaadaardig mooi geven zeven kunstenaars vorm aan hun ervaringen met kanker in uitvaartmuseum Tot Zover.

Jan Pieter Ekker
Sonja Hillen, For better or for worse (2007). Op het hoofdkussen is met zwart garen de bijsluiter van het chemotherapiemedicijn Fludara geborduurd. Beeld Sonja Hillen
Sonja Hillen, For better or for worse (2007). Op het hoofdkussen is met zwart garen de bijsluiter van het chemotherapiemedicijn Fludara geborduurd.Beeld Sonja Hillen

Jaarlijks overlijden 45.000 Nederlanders aan kanker, een op de drie Nederlanders zal ooit in zijn leven kanker krijgen, nog veel meer mensen kennen iemand met de ziekte van nabij en de impact op de patiënt en zijn omgeving is gigantisch. Die impact wordt maar zelden verbeeld, en nog veel minder vaak tentoongesteld. Kunstenaar Sonja Hillen probeerde al tien jaar een tentoonstelling over kanker te organiseren, maar musea waren er huiverig voor. Bij Museum Tot Zover, dat verhalen vertelt over onze omgang met de dood, vond ze wel gehoor. Het resultaat is de kleine, delicate tentoonstelling Kwaadaardig mooi.

De rode draad in het werk van Hillen is het leven en hoe daarmee om te gaan. Zowel haar echtgenoot als broer kreeg kanker; de een bleef leven, de ander stierf. Hillen verbeeldt haar herinneringen aan haar ‘kankerrollercoaster’ met zwart garen op vijf kleine, linnen panelen met vijf lege ruimten. Ook legde ze de whatsappgesprekken met haar broer met naald en draad vast in een boekje van wit linnen, en maakte ze een indrukwekkende installatie met een ziekenhuisbed, inclusief infuus aan een stang en een nachtkastje. Op het nachtkastje ligt een mondkapje vol borduursels en staat een flesje natriumwaterstofcarbonaat, een alternatief middel bij kanker. Op het hoofdkussen is met zwart garen de bijsluiter van het chemotherapiemedicijn Fludara (‘omhulde tabletten’) geborduurd. Voor het bed staan twee eenzame witte sloffen.

Wout Herfkens verwerkte het overlijden van zijn broer in een kijkdoos met diorama, Esther van Casteren maakte een serie ontroerende tekeningen ter nagedachtenis aan haar partner Frank, die overleed aan de gevolgen van botkanker (Je stierf op Valentijnsdag, 2019-2022). Op één staat een gele post-it, met de tekst ‘Het was fijn hier! X Fr.’

Zeer indrukwekkend – en nóg confronterender dan de statistieken – is de muurvullende installatie 11 dagen, 124 momenten van verlies (2014) van Kim Tieleman, die op haar 32ste werd gediagnostiseerd met borstkanker. De installatie bestaat uit 124 foto’s van plukken haar die de kunstenaar verloor tijdens haar chemotherapie. Naast de foto’s, die samen een beangstigende schoonheid hebben, hangt een ellenlange lijst waarop elke haar en elk plukje chronologisch wordt omschreven: 15-07 08:15 uur Badkamer - Borstelen na wassen / 16-07 00:00 uur Thuis - Bij uittrekken elastiekje / 20-07 12:00 uur Thuis - Zat los, hing uit haar / 21-07 15:45 uur Haarsalon - Afgeschoren.

Kwaadaardig Mooi: tot en met 15 januari in Museum Tot Zover, Kruislaan 124.

Audiowandeling Rouw

Marte Boneschansker maakte de audiowandeling Rouw over ‘dat wat niet meer is’. Boneschansker, die het afgelopen jaar zelf door een rouwproces ging, onderzoekt hierin hoe we door collectief te rouwen troost kunnen vinden bij elkaar. Met een koptelefoon op loop je door Amsterdam-Oost langs plekken van verlies en kom je door de verhalen van buurtbewoners even heel dicht bij hun rouwpraktijk. Het Plein Theater, het begin- en eindpunt van de wandeling, is van 4 t/m 27 november op elke vrijdag, zaterdag en zondag ingericht als huiskamer ‘vol gesprek, afscheidsrituelen en ruimte voor rouw’.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden