PlusFilm van de week

Just 6.5 uit Iran lijkt op het betere actiewerk uit Hollywood

Just 6.5, de tweede speelfilm van de Iraanse regisseur Saeed Roustaee, lijkt op het betere actiewerk uit Hollywood. Toch is het drugsdrama ook een maatschappelijke aanklacht.

Just 6.5.Beeld ContactFilm

Er worden elk jaar meer dan honderd speelfilms geproduceerd in Iran, in alle denkbare genres. Over het algemeen is daarvan in het westen slechts een handjevol subtiel maatschappijkritische artfilms te zien. Just 6.5 is andere koek.

De biografie van de regisseur doet nog anders vermoeden. ‘Zijn werk draait voornamelijk om sociaal onrecht,’ vermeldt het tekstje over de 31 jaar oude Iraanse regisseur Saeed Roustaee. Het doet het soort sociaalrealistische films vermoeden zoals die van zijn gevierde landgenoot Ashgar Farhadi: sobere familiedrama’s waarin voor de goede verstaander een voor de Iraanse censuur toelaat­bare dosis maatschappijkritiek doorschemert.

Zo’n film was Roustaee’s niet in Nederland vertoonde debuut Life and a Day uit 2015 ook. Twee van de acteurs uit die film spelen ook in zijn tweede film, het drugsdrama Just 6.5, weer de centrale rollen. En ook zij werden hier bekend met dat soort films: Payman Maadi schitterde onder meer in A Separation (2009), Navid Mohammadzadeh was te zien in No Date, No Signature (2017).

De spierballencinema van Just 6.5 doet vooral denken aan het betere actiewerk uit Hollywood. Aan de misdaadfilms van Martin Scorsese bijvoorbeeld, dankzij de baldadige en energieke beeldvoering die Roustaee in zijn actiescènes inzet. Maar ook aan de klassieke drugsthriller The French Connection (1971), een meesterwerk uit de jaren waarin ­Hollywood nog ruimte liet voor antihelden. En aan Heat (1995) van Michael Mann, door het centrale kat-en-muisspel tussen een rechercheur en een crimineel, die in beide films worden neergezet in een waaier aan morele grijstinten.

Bijtende ironie

In Just 6.5 verschuift de aandacht gaandeweg van de een naar de ander. Het eerste deel van de film draait om rechercheur Samad (Maadi – dat de agent na een scheiding weer trouwde met zijn ex is wellicht een knipoog naar diens rol in het scheidingsdrama A Seperation). Hij staat aan het hoofd van een klein en totaal overwerkt team van de drugspolitie, dat nietsontziend jaagt op de leveranciers van de verdovende middelen die ook in Iran rijkelijk voorhanden zijn – de titel Just 6.5 slaat op de ‘slechts’ 6,5 miljoen drugsverslaafden die het land telt, op een inwonertal van krap 85 miljoen mensen. Die uitleg komt ook voorbij in een scène die druipt van de bijtende ironie.

De film opent in volle vaart met een achtervolging te voet, die eindigt met de dood van de verdachte waar Samad en zijn collega’s achteraan zitten. Roustaee blijft vervolgens het gaspedaal stevig intrappen tot het team de dealer aan de top van de piramide te pakken heeft: Naser Khakzad (Mohammadzadeh).

Die weet wat hem boven het hoofd hangt – want in Irans hardvochtige war on drugs staat de doodstraf op handel, of je nou gepakt wordt met 30 kilo of met 30 gram. En dus begint Naser vanuit het overvolle cellencomplex een wanhopig offensief om op vrije voeten te komen, met alle wettelijke én illegale middelen die hij tot zijn beschikking heeft. De lijnen tussen die twee blijken in Just 6.5 bepaald niet in steen gehouwen.

Zo doet Roustaee dat ene zinnetje in zijn biografie toch nog eer aan. Want Just 6.5 is een met vaart vertelde thriller, maar óók een scherp geobserveerde maatschappelijke aanklacht. Scène na scène vestigt de regisseur de aandacht op alle onschuldige slachtoffers die er vallen – slachtoffers van de drugshandel, maar ook van het snoeiharde politieoptreden en de meedogenloze wetgeving.

De onschuldige getuigen die Samad en zijn team onder handen nemen, komen niet zelden gebroken en vernederd uit de ondervragingen. Louche zaakjes en onderlinge verdachtmakingen zijn schering en inslag, zowel in de afgeladen cellencomplexen als binnen het overwerkte justitiële apparaat. En zelfs als alles naar behoren werkt, blijkt het systeem onmenselijk. Hartverscheurend zijn de scènes rond een twaalfjarige jongen die wordt gedwongen te kiezen of hij zijn drugsverslaafde vader uit de gevangenis houdt of zijn eigen hachje redt.

Roustaee weet zijn sociale kritiek zo te verpakken dat kijkers hun eigen conclusies kunnen trekken, en serveert intussen vooral een vaardig vertelde thriller vol enerverende sequenties. Geen wonder dat Just 6.5 in zijn thuisland een daverend succes werd – dik 2 miljoen Ira­niërs gingen er begin vorig jaar voor naar de bioscoop, en de makers schatten dat 30 miljoen mensen de film op dvd en in het illegale circuit zagen. 

‘Slechts’ 14.405

Half oktober maakte acteur Navid Mohammadzadeh, een van de hoofdrolspelers van Just 6.5, bekend dat hij Covid-19 had opgelopen. Hij is lang niet de enige: Iran is ongekend zwaar getroffen door de coronapandemie. Begin augustus rapporteerde de BBC dat het gelekte overheidsgegevens in handen had waaruit zou blijken dat in het land al bijna 42 duizend mensen stierven aan het virus – officieel stond de teller toen net boven de 14 duizend dodelijke slachtoffers. Zowel naar dat gesjoemel met cijfers als naar het feit dat de Iraanse overheid in maart tienduizenden mensen vrijliet uit de overvolle gevangenissen, kijk je heel anders na het zien van Just 6.5.

Just 6.5

Regie Saeed Roustaee

Met Payman Maadi, Navid Mohammadzadeh

Te zien via Picl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden