PlusInterview

Jonge maker Jasper van der Pijl: ‘Ik geloof heel erg in de wetenschap, maar dat vergeet ik altijd zodra het nacht wordt’

In Jonge Makers stellen we beginnende theatermakers voor. Deze keer de in 2020 afgestudeerde theatermaker Jasper van der Pijl. Zijn fascinatie voor het absurdisme en kosmische angst leidden tot de voorstelling Het Onbenoembare.

Elise van Dam
Het Onbenoembare jasper van der pijl Beeld -
Het Onbenoembare jasper van der pijlBeeld -

Waar gaat Het Onbenoembare over?

“De voorstelling is gebaseerd op de scriptie die ik heb geschreven over kosmische angst, een term die is bedacht door H.P. Lovecraft, een horrorschrijver uit begin twintigste eeuw. Kosmische angst is een genre, maar ook een gevoel. Een status van angst en verwondering tegelijk. Lovecraft schreef over monsters die het voorstellingsvermogen te boven gaan om te ontsnappen aan wat hij beschouwt als de saaie verklaarbaarheid van de wereld.

In de voorstelling onderzoek ik die stelling, die vrij decadent is. Alleen vanuit een veilige, bevoorrechte positie kun je je vergapen aan het afgrijselijke. En je kunt je afvragen of de wereld wel zo vatbaar is voor onze beschrijvingen als hij stelt.

Tegelijk raakt het bij mij persoonlijk iets. Ik geloof heel erg in de wetenschap, maar dat vergeet ik altijd zodra het nacht wordt. Dan verlies ik plots het vertrouwen in het feit dat spoken niet bestaan. Dat dat gevoel in een bepaalde omstandigheid sterker is dan wetenschap, vind ik fascinerend.”

Hoe ziet je ideale publiek eruit?

“Een publiek dat mij schaamteloos durft aan te spreken en mijn keuzes bevraagt. Anders ben je als maker alleen maar een monoloog aan het voeren. En het gaat juist om de dialoog. Het is mijn ambitie om bij elke voorstelling een nagesprek te organiseren.

Ik hoop met deze voorstelling het publiek uit te dagen om zelf te gaan verlangen naar de waarheid. Ik noem het een existentiële horrordetective. Existentiële horror omdat het over angst gaat die dieper gaat dan een schrikeffect, en detective omdat het gepaard gaat met een verlangen om te weten hoe de vork precies in de steel zit.”

Wat betekent het woord theater voor je?

“Een spannende plek. En een van de weinige plekken waar een meerderheid tijd vrijmaakt om naar een minderheid te luisteren, waarbij de meerderheid dus het publiek is en de minderheid de spelers en makers. Ik denk dat theater daarmee de democratie dient. Want volgens mij is de kracht van democratie niet zozeer dat het volk kiest, maar dat iedereen in het volk gehoord wordt.”

Wat inspireert je?

“Alles wat met absurdisme te maken heeft. Die frictie tussen de mens met zijn verlangen naar betekenis en de stille, betekenisloze wereld om ons heen. En dat daaruit volgt dat we gaan doen alsof. Dat vind ik fascinerend. En dat is natuurlijk ook de handeling in het theater. Daarom vind ik theater ook zo leuk. En het is waarom ik schrijf, woorden zijn ook iets wat we tussen ons en de wereld plakken, om er betekenis aan te geven.”

Welke recente voorstelling heeft je geraakt?

De meester en Margarita van Konvooi. De openingsscène was al erg fijn. Daarin spelen ze een dialoog op ritme, maar daaronder hoor je dat het een echt gesprek is. Die combinatie van de techniek die je ziet bovendrijven, de virtuositeit, en daaronder een waarachtigheid die het drijft, waardoor het geen trucje wordt. Daar ga ik ontzettend op aan.”

Waar zie je jezelf over vijf jaar?

“Met de stichting die ik nu heb, De Nutteloze Arbeider van de Onderwereld, in gezelschap makend wat ik zelf heb bedacht en daarvan rondkomen.”

Het Onbenoembare is 27 mei te zien in De Roode Bioscoop en 9 juni in het Zaantheater. Ga ernaartoe als je houdt van: verboden zolderkamertjes, de mysterieuze onderste steen boven krijgen, de boze witte man op een schavot, duizend afgrijselijke onheuglijke vormen, H.P. Lovecraft, Massachusetts anno 1692 en biggen met jeuk.

Jasper van der Pijl: 'Ik denk dat theater de democratie dient. Want volgens mij is de kracht van democratie niet zozeer dat het volk kiest, maar dat iedereen in het volk gehoord wordt.' Beeld Sophie Saddington
Jasper van der Pijl: 'Ik denk dat theater de democratie dient. Want volgens mij is de kracht van democratie niet zozeer dat het volk kiest, maar dat iedereen in het volk gehoord wordt.'Beeld Sophie Saddington

Serie: Jonge Makers

In Jonge Makers stellen we beginnende theatermakers voor. Acteur, schrijver en theatermaker Jasper van der Pijl studeerde in 2020 af aan het Arnhemse ArtEZ. Vanuit zijn stichting De Nutteloze Arbeider van de Onderwereld duikt hij met zijn voorstelling Het Onbenoembare in de wereld van de kosmische horror.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden