Plus Muziek

Jonathan Jeremiah en Amsterdam Sinfonietta: melancholie in tijden van brexit

Jonathan Jeremiah en Amsterdam Sinfonietta begonnen deze week een gezamenlijke tournee door Nederland. ‘Songs die ik al jaren speel, klinken ineens weer fonkelnieuw.’

Jonathan Jere­miah tijdens een repetitie met Amsterdam Sinfonietta in een studio in het Muziek­gebouw aan ’t IJ. Beeld Lin Woldendorp

Ogen dicht, een tevreden glimlach op het gezicht. De Britse singer-songwriter Jonathan Jeremiah droomt even heerlijk weg op de muziek van de ongeveer twintig strijkers van het Amsterdam Sinfonietta. Weer terug op aarde, zegt hij: “Wow, you guys do this for a living?”

Een lange dag repeteren in een studio in het Muziekgebouw aan ’t IJ loopt ten einde. De leden van Amsterdam Sinfonietta vinden het zo langzamerhand wel mooi geweest, Jeremiah zou zo te zien nog úren willen doorgaan.

Jeremiah (37) heeft nog volop de gelegenheid te genieten van de muziek van Amsterdam Sinfonietta tijdens de tournee die hij deze maand onder de noemer Breder Klassiek met door Nederland maakt. Zo’n tournee aan het begin van het jaar is traditie voor het strijkorkest: eerder werd opgetreden met onder anderen Rufus Wainwright, Typhoon en Blaudzun.

Verschillende werelden

Het is grappig om Jonathan Jeremiah tijdens de repetitie te horen communiceren met de muzikanten. Bij het nummer Foot Track Magic verzoekt hij hen meer voodoo in hun spel te leggen. Het begrippenapparaat van de klassieke muziek is hem vreemd: als de term legato valt, kijkt hij niet begrijpend. Toch vinden de werelden van de popmuziek en de klassieke muziek elkaar tijdens de repetitie moeiteloos.

Hoor Jeremiah met veel gevoel het lied In der Fremde van de negentiende-eeuwse componist Robert Schumann zingen, in het Duits. Maar hoor vooral ook hoe meeslepend het orkest hem in voor de gelegenheid geschreven strijkers­arrangementen ondersteunt in zijn eigen repertoire. “Songs die ik al jaren speel, klinken ineens weer fonkelnieuw,” zegt Jeremiah even later. “We hebben ze helemaal afgebroken en weer opnieuw opgebouwd.”

Zijn eigen muzikale opleiding? Jeremiah moet lachen. “Ik heb op dat gebied geen enkele opleiding, echt zero. Met bewondering zie ik de mensen van Amsterdam Sinfonietta iets in één keer foutloos van papier spelen. Ken je die grap: hoe krijg je een gitarist stil? Door bladmuziek voor zijn neus te leggen. Ik kan geen noten lezen. Ik zie of de melodie omhoog of omlaag gaat. Dat is het.”

Volstrekte leek

Toch spelen in Jeremiahs muziek, een mix van folk en soul, strijkers vaak een grote rol. Hij treedt geregeld op met een strijkkwartet en nam een album op met het Metropole Orkest. “Mijn muziek is heel filmisch, daar horen violen bij. Mijn vader, die half Indiaas was, groeide op in een dorpje net buiten Calcutta. Er was een openluchtbioscoop waar films als Ben Hur of De Tien Geboden wel een maand achtereen draaiden. Zijn hele leven bleef hij gek op film en vooral de muziek die erbij hoorde. Hij draaide thuis James Bondsoundtracks en muziek van Ennio Morricone. Het heeft me muzikaal gevormd.”

Via de filmmuziek ontdekte Jeremiah heel voorzichtig de klassieke muziek. “Ik leerde bijvoorbeeld dat de muziek in veel sciencefictionfilms een link heeft met Ravel. Maar ik ben een volstrekte leek, hoor. In de tournee met Amsterdam Sinfonietta staat ook muziek van Mahler op het programma. Ik moet bekennen dat ik nog nooit van hem had gehoord, maar ik vind zijn werk prachtig. Ik sta tegenwoordig op met Mahler, het is heerlijke muziek om de dag mee te beginnen. En tijdens het koffiezetten zing ik tegenwoordig Schumann.”

Tweede thuis

Wat bindt het tijdens de tournee met Amsterdam Sinfonietta gespeelde repertoire? “De Europese romantiek is het thema. Maar daar zijn we niet streng in, hoor. Mahler en Schumann zitten er in, maar ook de zestiende-eeuwse componist John Dowland. En behalve eigen songs zing ik ook Riverman van Nick Drake, mijn favoriete Engelse singer-songwriter. Je zou ook makkelijk kunnen stellen dat melancholie hetgeen is wat al die muziek bindt, maar ik vond het wel mooi om in deze tijd van brexit juist dat Europese te benadrukken.”

Het aangekondigde vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de EU is een pijnpunt voor Jeremiah, die zegt zich meer Europeaan dan Brit te voelen. “Amsterdam is mijn tweede thuis, ik woon er zeker drie maanden per jaar. Nederland was het eerste land waar ik doorbrak, kort daarna volgde Duitsland en tegenwoordig doe ik het ook heel goed in Frankrijk. Pas nu begint het ook in Engeland een beetje te lopen.”

Hij begint nogmaals over zijn vader. “Hij is vanaf de andere kant van de wereld met de boot naar Engeland gekomen. Mijn moeder kwam uit Ierland. In een Londens hotel hebben ze elkaar leren kennen; hij was er elektricien, zij kamermeisje. Dat is toch schitterend? En nu gooit het Verenigd Koninkrijk de deuren dicht. Brexit staat volkomen haaks op hoe ik denk en doe. Mensen moeten zich niet afkeren van elkaar, maar elkaar juist opzoeken. Daar gaat, zonder hippie-achtig te willen klinken, dit concert over.”

Jonathan Jeremiah en Amsterdam Sinfonietta: Breder Klassiek, Concertgebouw, Amsterdam, 14/1. Zie voor overige data www.sinfonietta.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden