Interview

Jan Six op zoek naar verborgen schatten: ‘Het is leuk als iemand met passie vertelt’

De geruchtmakende kunsthistoricus en -handelaar Jan Six duikt voor een nieuw televisie-programma elke week in een museumdepot, op zoek naar verborgen schatten. ‘Conservators zijn wandelende encyclopedieën.’

Jan Six: ‘Nederland is een land waar we veel bewaren, maar gek genoeg ook veel niet laten zien.' Beeld AVROTROS
Jan Six: ‘Nederland is een land waar we veel bewaren, maar gek genoeg ook veel niet laten zien.'Beeld AVROTROS

E r zitten weinig automonteurs in het netwerk van kunsthistoricus Jan Six. “Toch heb ik eens een uur zitten luisteren naar een monteur die enthousiast vertelde hoe een uitlaatpijp werkt. In­eens kreeg ik veel respect voor automonteurs.”

Een object dat je normaal niet ziet komt als het ware tot leven, dat idee ligt ook ten grondslag aan het nieuwe televisieprogramma Schatten uit de schaduw. Daarin bezoekt Jan Six – die eerder een serie presenteerde over Rembrandt – ­elke week een museumdepot in Nederland. Conservatoren vertellen daar over zeldzame en unieke objecten die er verborgen liggen.

Onzichtbaar bestaan

In de eerste aflevering gaat Six op bezoek bij het oudste museum van Nederland, Teylers Museum in Haarlem. Later volgen onder andere het Tropenmuseum in Amsterdam, het Centraal Museum in Utrecht, het Frans Hals Museum in Haarlem en het nieuwe depot van Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam.

Six: “Nederland is een land waar we heel veel bewaren, maar gek genoeg ook heel veel niet ­laten zien. Dat is goed, maar ook een beetje jammer.” Als objecten niet op zaal hangen, leiden ze een min of meer onzichtbaar bestaan in een ­depot. Het programma gaat ook over de vraag waarom bepaalde stukken niet per­manent kunnen worden getoond. Tekeningen mogen niet te lang aan daglicht worden blootgesteld en worden dus bij voorkeur opgeborgen in dozen. Soms is een object heel groot. Of het is kapot, maar wordt toch bewaard, in de hoop dat het ooit zal kunnen worden gerestaureerd.

Gordijntje

“De conservatoren hebben in de meeste gevallen prachtige antwoorden waarom ze bepaalde keuzes maken. Er zijn dingen die er geweldig uitzien, waarvan je je afvraagt waarom ze niet op zaal hangen. Maar dan leggen ze het uit en is het ineens heel begrijpelijk.”

In Teylers bekijkt Six bijvoorbeeld een tekening van Dirk Langendijk (1748-1805), die een album maakte met meer dan veertig tekeningen van een denkbeeldige veldslag. Langendijk liet zien hoe een oorlog werkt, van begin tot eind. “Na de strijd wordt de overwinning gevierd met drank en prostituees. Het is een gezicht in een tent. Je ziet allemaal mensen feestvieren en brallen. Een hoek van die tekening is afgedekt met een gordijntje. Dat is eigenlijk een tweede tekeningetje dat opgeplakt zit op de hoofdte­kening. Je kunt met je handen dat gordijntje omhoog doen en dan zie je een pikante scène.”

Dilemma van de conservator: je kunt bezoekers niet uitnodigen dat gordijntje omhoog te tillen. Maar in de uitzending kan hij het wel ­laten zien.

Six: “Als je naar een museum gaat kom je ­eigenlijk nooit een conservator tegen, maar het zijn wandelende encyclopedieën. Ik merk dat het leuk is als iemand met passie vertelt. We hebben geprobeerd dat te vangen. Dat je niet alleen naar objecten kijkt en iemand die dat een beetje elkaar praat, maar naar verschillende individuen die echt gaan glimmen en bijna gaan kwispelen als ze over hun collectie vertellen.”

Schatten uit de schaduw, vanaf donderdag, 21.05 uur, NPO 2.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden