PlusFilmrecensie

Jan heeft het onmogelijke gedaan in overlevingsfilm The 12th Man

The 12th Man. Beeld
The 12th Man.

De laatste film van de Nederlands-Noorse regisseur Harald Zwart (The Karate Kid) draait om de ontberingstocht van één persoon, Jan Baalsrud (Thomas Gullestad). Hij is de ‘twaalfde man’, die als enige van zijn groepje verzetsstrijders aan de nazi’s weet te ontsnappen en met kostbare informatie de Zweedse grens probeert te bereiken.

Veel overlevingsfilms stellen de overlever centraal, een stoïcijnse eenling in een gevecht tegen de elementen, maar The 12th Man (de film uit 2017 was niet te zien in de Nederlandse bioscopen, maar staat vanaf vrijdag op Pathé Thuis) verlegt de focus naar de gemeenschap die zo’n uitzonderlijke prestatie mogelijk maakt.

Toch voelt Jan, die meteen wordt geïntroduceerd als een man die het onmogelijke heeft gedaan, aan als een man gescheiden van zijn omgeving. Zijn prestatie van ongelofelijke wilskracht lijkt te bestaan in een ­vacuüm: zijn helse tocht door een ­bevroren Noorwegen is iets dat hij moet doorstaan, zo wordt duidelijk, maar het lijkt wel een taak die geen doel buiten zichzelf heeft. De details van zijn missie komen nauwelijks aan de orde. Jan is niet meer dan een in zichzelf gekeerde man met een ijzeren doorzettingsvermogen. En hoewel zijn pijn invoelbaar is, is dit vooral het resultaat van de onwankelbare focus op gruwelijke details.

De dramatische hervertelling van het waargebeurde heldenverhaal ­focust niet op actiescènes, maar op de stille effecten van oorlog. Met een camera gericht op de gezichten van de personages, elk met eenzelfde vastberadenheid om het goede te doen, schetst de film het belang van hoop, gepersonifieerd in één man. Deze hoop is helaas niet altijd even invoelbaar. The 12th Man is een gruwelijke overlevingsfilm die het ­belang van gemeenschap benadrukt, maar verdwaalt in de aangrijpende details van een éénmansmissie en daarbij dreigt het grote plaatje uit het oog te verliezen.

The 12th man

Regie Harald Zwart
Met Thomas Gullestad, Jonathan Rhys Meyers, Marie Blokhus, Mads Sjøgård Pettersen
Te zien op Pathé Thuis

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden