ITA Live brengt Alice in Wonderland thuis

ITA brengt tijdens de coronacrisis voorstellingen bij het publiek thuis. Met Het Parool presenteert het gezelschap de komende weken Alice in Wonderland. ‘Theater kweekt empathisch begrip.’

Beeld screenshot
Wouter van Ransbeek: ‘ITA Live brengt onze producties naar de wereld.’Beeld Ernst Coppejans

Bekijk hier de eerste afleveringen:

Wouter van Ransbeek (1977), directeur van Internationaal Theater Amster­dam (ITA), pakt Alice in Wonderland en zoekt pijlsnel een citaat dat volgens hem naadloos aansluit op deze tijd en leest voor: “Nou, in ons land, zei Alice, een beetje nahijgend, bereik je gewoonlijk een andere plaats – als je lange tijd heel hard holt zoals wij hebben gedaan. Wat een langzaam land, zei de Koningin. Hier moet je je benen uit je lijf rennen om op dezelfde plaats te blijven, snap je? Als je ergens wilt komen, moet je minstens twee keer zo hard hollen.”

“Dat is toch ongelooflijk?” zegt Van Ransbeek. “Geschreven in 1865 en zo van toepassing op nu: om ter plaatse te blijven en te doen wat je gewoonlijk doet, heb je op dit moment het gevoel dat je heel hard moet rennen, terwijl op een ander vlak het gevoel overheerst dat we de afgelopen jaren misschien te hard hebben gerend. En dat we in de toekomst dubbel zo hard moeten rennen om veranderingen voor elkaar te krijgen. Om de wereld op een andere plek te laten uitkomen.”

Op ITA heeft de uitbraak van corona een grote impact. “We zijn natuurlijk een Amsterdams gezelschap dat 700 voorstellingen per jaar in deze stad speelt, waarvan zo’n 25 procent bestaat uit gastvoorstellingen uit het buitenland. Op het Leidseplein hebben we de deuren moeten sluiten en ook in het buitenland ligt alles stil – we spelen normaal 80 à 90 voorstellingen per jaar over de hele wereld. Daar bereiken we ongeveer 70.000 mensen mee. Dat is allemaal tot stilstand gekomen. Zowel de gastvoorstellingen in Amsterdam als onze eigen voorstellingen in onder meer Azië, Amerika en Australië. Het afzeggen van de tours heeft geleid tot een verlies aan inkomsten van meer dan 800.000 euro”

Van Ransbeek en mededirecteur Ivo van Hove zijn in maart meteen aan de slag gegaan om het werk van ITA via andere wegen zichtbaar te houden. Zo lazen acteurs van de groep in samenwerking met Het Nationale Theater en de VPRO de verhalen van Boccacio’s Decamerone voor (te zien op ita.nl). Deze maand is het mogelijk drie hoogtepunten uit het repertoire van ITA thuis te bekijken. “ITA Live komt dicht bij de ervaring in het theater – we spelen de voorstelling zoals we voor een volle zaal zouden doen. Via een livestream maakt het publiek thuis mee wat er live op ons podium aan het Leidseplein gespeeld wordt. ITA Live zal deel blijven uitmaken van onze programmering. Hiermee brengen wij de producties vanaf onze podia naar de wereld.” De streams worden ondertiteld in het Engels.

Lagere drempel

Het is een snelgroeiende markt, zegt Van Ransbeek. Zo speelt ITA op 4 maart 2021 om elf uur ’s ochtends de voorstelling Medea, geregisseerd door Simon Stone, in de schouwburg op het Leidseplein. “Die voorstelling wordt op hetzelfde moment door 1500 mensen in Australië live in het theater bekeken.”

Door de ‘uitzendingen’ komen bovendien, zo blijkt uit onderzoek, veel mensen met theater in aanraking die normaal niet snel naar een schouwburg gaan. “De drempel is lager, het is goedkoper dan een normaal kaartje, en aantrekkelijk voor scholieren en een generatie die is opgegroeid met filmpjes en video’s op internet.”

Alice in Wonderland.Beeld Getty

Theater kan in deze tijd een belangrijke rol spelen, stelt Van Ransbeek, doordat het empathisch begrip kweekt. “Theater gaat over inlevings- en invoelingsvermogen. Er kan veel over relatiebreuken en de gevolgen voor kinderen worden geschreven, maar een stuk als Medea maakt dat voelbaar. Zodat je het nog beter begrijpt en er ook niet meer op een andere manier over kunt denken. Dat is de kracht van kunst. Als wij een voorstelling maken, reageren we niet op de actualiteit maar zoeken we de onderstroom.”

Internationaal verleiden

Van Ransbeek heeft veel gereisd. Hij werkte als 23-jarige in Duitsland als assistent van Gerard Mortier bij de Ruhrtriënnale. Drie jaar later werd hij assistent programmering van Marie Zimmerman in Wenen, met wie hij aan de Wiener Festwochen en Theater der Welt werkte. Tijdens het laatste festival produceerde hij in 2005 voor het eerst werk van Ivo van Hove, die hem in 2006 vroeg deel uit te maken van zijn gezelschap in Amsterdam. De afgelopen jaren werkte hij met Van Hove aan de internationale groei van het gezelschap. Daarnaast zette hij het programma voor talentontwikkeling op.

Van Ransbeek: “Ik heb jarenlang als programmeur gereisd om te scouten voor grote internationale festivals. Nu moest ik opeens internationale regisseurs en programmeurs verleiden naar Amsterdam te komen of ons werk internationaal te tonen. We speelden toen trouwens maar een paar keer per jaar in het buitenland. Terwijl we tegenwoordig bijvoorbeeld in China een fanclub hebben met ruim 200.000 volgers.”

Nu er niet gereisd kan worden, is theater een ideaal alternatief. “Reizen en theater hebben dezelfde uitwerking: je komt op plekken en bij mensen die je niet kent. Hierdoor word je gedwongen jezelf opnieuw te definiëren. Reizen en theater bieden ons de kans te veranderen.”

Dagelijks Alice in Wonderland op sites van Het Parool en ITA

Acteurs van Internationaal Theater Amster­dam (ITA) en bijzondere gast­acteurs lezen vanaf vandaag op de sites parool.nl/video en ita.nl Alice in Wonderland van Lewis Carroll voor. “Alice in Wonderland is een reis naar een onontdekte wereld,” zegt ITA-directeur Ivo van Hove, “een verhaal dat ons meesleept met de lotgevallen van de kleine Alice, die brandend van nieuwsgierigheid achter een groot wit konijn aanholt en in een konijnenhol tuimelt. Daar komt ze terecht in een ondergrondse wereld die bevolkt is met de meest wonderbaarlijke wezens waarvan ze anders nooit geweten had. Het is een meeslepend avontuur dat ons even kan doen wegdromen in deze – ondertussen ook letterlijk – ­donkere dagen.”

Onder de voorlezers van Alice in Wonderland zijn Halina Reijn, Achraf Koutet, Joy Delima, Bart Slegers, Jacob Derwig, Gijs Scholten van Aschat, Maarten Heijmans, Noortje Herlaar, Pierre Bokma, Wende Snijders , Paul de Leeuw, Aus Greidanus jr., Mark Riet­man, Hajo Bruins, Maria Kraakman, Steven Van Watermeulen, Ilke Paddenburg, Hugo Koolschijn, Thomas Cammaert, Marieke Heebink en Ramsey Nasr.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden