Franse diva is het overtuigend middelpunt in prachtig toneelbeeld.

Plus Theaterrecensie

Isabelle Huppert is fenomenaal op het Amsterdamse podium

Franse diva is het overtuigend middelpunt in prachtig toneelbeeld. Beeld Lucie Jansch

De Franse diva Isabelle Huppert is in Mary Said What She Said het zeer overtuigende middelpunt als Mary, queen of Scots. Gisteren was de Nederlandse première.

Man, daar stáát ze gewoon, op het podium van de Amsterdamse Stadsschouwburg/ITA: de Franse diva Isabelle Huppert, bekend van films als La Dentellière en Elle, maar hier te bewonderen als toneelactrice. Haar frêle silhouet in een lange uitlopende jurk, de handen in de zij, steekt scherp af tegen de hel verlichte achterwand.

Een uitverkocht huis zag haar donderdagavond in de Nederlandse première van Mary said what she said, een stuk van de Amerikaanse toneelschrijver Darryl Pinckney, in de regie van Robert Wilson.

Huppert is daarin Mary, queen of Scots. Al koningin toen ze zes dagen oud was (1542, vader stierf op het slagveld) en 45 jaar later zelf geëindigd op het hakblok in het kasteel van Fotheringhay. Haar nicht, de protestantse koningin Elizabeth I, duldde de aanspraak van de katholieke Mary op de Engelse troon niet en liet haar uiteindelijk ter dood veroordelen.

Valse getuigenis

Vervalste brieven, complottheorieën, alles werd uit de kast getrokken om dat vonnis te rechtvaardigen. De titel verwijst naar een valse getuigenis: ‘Mary heeft dat écht zo gezegd’. Hartstikke actueel dus, in deze tijden van fake news. Mary said what she said speelt op de avond voor dat tragische einde.

De Schotse koningin laat nog één keer haar leven de revue passeren, met alle emoties die daar op zo’n moment bij horen.

Huppert werkte al eerder met Wilson en Pinck­ney samen, in 1993, in een bewerking van Orlando van Virginia Woolf. Als je haar nu bezig ziet, snap je dat dat naar meer smaakte.

Ze is geknipt voor het esthetisch theater van Robert Wilson, de regisseur die lang geleden doorbrak met zijn enscenering van Einstein on the Beach van Philip Glass. Zijn idioom met hoekige armgebaren, trage gecontroleerde dansbewegingen in cirkels en over strakke diagonalen maakt van Huppert het zeer overtuigende middelpunt op een leeg speelvlak.

Prachtige plaatjes schildert Wilson met licht. Een witte schoen oplichtend in haar hand, of een oranje vlammetje onder een brief.

Lomp en looiig

Tegenover die subtiliteit staat de minimale muziek van Ludovico Einaudi. Best lekker soms, maar hier slaat hij de plank af en toe behoorlijk mis.

Het begint nog veelbelovend met een Händeleske barokmelodie maar verder zit het beperkte muzikale palet van deze meester een versmelting met tekst en beeld in de weg. Het is soms lomp en looiig, en dan weer kitscherig.

Gelukkig blijft Huppert ons omver blazen. Haar tekstbeheersing is fenomenaal. Ze schakelt razendsnel tussen woede en wanhoop, Mary is het ene moment vertederd over haar zoon (“God besloot dat hij zich het gezicht van zijn moeder niet zou herinneren”) en haar bedienden, dan weer een furie (“Ik wil doden, was ik maar als man geboren”).

Technisch perfect uitgevoerd. Soms ratelend maar altijd verstaanbaar. Toch raakt Huppert je pas echt tegen het eind, als de berusting de overhand neemt. “Ik ga naar mijn moeder tussen de sterren, ik leid de dans van de dood,” besluit Mary, de armen in overgave gespreid.

Zelden iemand trouwens mooier een staande ovatie in ontvangst zien nemen dan Isabelle Huppert: een reverence en dan met een sprongetje de coulissen in. Huppelend.

Weergaloos.

Muziektheater

Mary Said what she said

Door Théâtre de la Ville/ITA

Gezien 19/9, ITA

Te zien vrijdag t/m zondag, aldaar

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden