PlusInterview film

Het ontembare Give Me Liberty, over ‘een stuntelende kerel die het steeds verkloot’, is hartverwarmend

In Give Me Liberty bloeit er, te midden van alle chaos, iets moois op tussen invalidenbuschauffeur Vic en passagier Lola, die ALS heeft. Beeld
In Give Me Liberty bloeit er, te midden van alle chaos, iets moois op tussen invalidenbuschauffeur Vic en passagier Lola, die ALS heeft.

Kirill ­Mikhanovsky’s hartverwarmende Give Me Liberty, over ‘een stuntelende kerel die het steeds verkloot’, oogt net zo ontembaar als de regisseur zelf. ‘De grote ­motivator op de set was wanhoop, haha.’

“Onderbreek me gerust om vragen te stellen, want anders lul ik je de oren van de kop.” Zelfkennis kan regisseur Kirill Mikhanovsky in ieder geval niet worden ontzegd. Zijn ­instructies aan het kleine groepje journalisten dat zich ­tijdens het filmfestival van Cannes in 2019 in een strandpaviljoen om hem heen verzamelde , blijken meer dan nodig.

Mikhanovsky, geboren in Rusland maar in zijn tienerjaren verhuisd naar Amerika, praat zonder punten. Elke zin eindigt met een komma, om direct door te tuimelen naar de volgende zin, en de volgende, en de volgende. Zo lopen de twintig minuten die we met hem zouden hebben, tot wanhoop van de persmedewerker uit tot bijna drie kwartier, terwijl de regisseur aanstekelijk doorratelt.

Mikhanovsky’s film Give Me Liberty draaide op het festival in het zijprogramma Quinzaine des Réalisateurs. Er was toen al een Nederlandse distributeur aan verbonden, maar door omstandigheden bleef de film dik twee jaar op de plank liggen. Nu is hij dan toch te zien, als onderdeel van het zomerprogramma Previously Unreleased van Eye Filmmuseum. De onstuitbare energie die de regisseur aan de interviewtafel tentoonspreidt, tekent ook zijn film.

“Gecontroleerde chaos, noemen we het maar,” lacht Mikhanovsky. “Er was een script, maar vervolgens probeerden we daar op de set zoveel mogelijk leven aan toe te voegen.”

Tragikomisch

Het resultaat is een ontembare film. Give Me Liberty draait om twintiger Vic, zoon van Russische migranten die in ­hedendaags Milwaukee werkt bij een vervoerder van verstandelijk en fysiek gehandicapten en twijfelt over wat hij met zijn leven aan moet. De film volgt hem een lange, ­chaotische dag lang, terwijl zijn toch al overvolle bus steeds verder volloopt.

Een groep Russische bejaarden, vrienden van zijn dementerende grootvader, eist dat hij hen naar een begrafenis brengt, en rouwdouwer Dima gaat ook mee. Intussen bloeit er iets moois tussen Vic en Tracy, een jonge vrouw die vanwege ALS aan een rolstoel gekluisterd zit – gespeeld door Lola Spencer, influencer en activiste voor gehandicaptenrechten.

Hoewel Mikhanovsky benadrukt dat de film niet auto­biografisch is, begon het schrijven wel met anekdotes uit zijn eigen tijd als bestuurder van zo’n zelfde busje. “Ik deed dat een paar maanden en het was het zwaarste werk dat ik ooit heb gedaan,” vertelt de regisseur. “Het was een vormende ervaring voor me.”

Hij herinnert zich vooral het enorme schuldgevoel dat hij aan het baantje overhield, waarmee in zijn film ook Vic worstelt. “Ik deed die mensen tekort; ik was totaal onvoorbereid op wat het werk vereiste. Maar nu ik er met wat ­afstand op terugkijk, zie ik de tragikomische kant ervan: die stuntelende kerel die zijn best doet, maar het steeds verkloot. Dat werd het startpunt voor de film.”

Geen filmster

Mikhanovsky draaide Give Me Liberty voor een miniem budget, op locatie in Milwaukee, met vrijwel alleen niet-professionele acteurs, inclusief een flinke groep mensen met echte ­beperkingen. “Soms zaten er wel vijftien mensen in dat busje gepropt, die of een fysieke beperking hadden, of oud en slecht ter been waren. Dus het kostte ons sowieso een uur, soms wel twee uur, om iedereen in die bus te krijgen, voordat we ook maar een seconde konden draaien. We hadden nérgens tijd voor. De grote motivator op de set was wanhoop, haha!”

Hij had best een wat groter budget kunnen regelen, maar dan hadden ze te veel water bij de wijn moeten doen. “Mensen eisten dan dat we de film in New York zouden draaien in plaats van in Milwaukee, en dat we een filmster voor de rol van Lola zouden casten. Dat was allebei onbespreekbaar.”

Hij moest en zou in Milwaukee filmen, de plek waar hij zelf zijn eerste jaren in Amerika doorbracht en waar hij een filmopleiding volgde. “Ooit was het een glorieuze indus­triestad, de ruggengraat van Amerika, maar nu zijn de ­fabrieken dicht. Het leven is er gesegregeerd, iedere et­niciteit in z’n eigen enclave. Wat is er geworden van de Amerikaanse Droom? Dat is waar de film uiteindelijk om draait. Wat betekent die nog? Is het een grap geworden, of bestaat hij nog steeds? En waarom zijn mensen er zo happig om hem dood te verklaren?”

Dan doet de persmedewerker een ­vierde poging Mikhanovsky richting de volgende groep journalisten te begeleiden; ditmaal geeft hij zich gewonnen. “Nou ja, dat was het dan. Ik hoop dat jullie er iets zinnigs van kunnen maken. Zo niet, dan moet je me maar even ­opzoeken, dan heb ik nog wel wat meer antwoorden voor je.”

Give Me Liberty

Het houdt maar niet op voor Vic. Hij moet aan het werk, de invalidenbus die hij chauffeert wacht maar zijn dementerende opa wil iets van hem, zijn moeder zanikt dat hij meer richting aan zijn leven moet geven, een groep bejaarde vrienden van zijn opa eist dat hij hen naar een begrafenis rijdt, en rouwdouwer Dima besluit dat hij óók mee mag in de overvolle bus. Maar dwars door alle chaos en onvoorspelbare toeren heen is Give Me Liberty vooral een hartverwarmend verhaal over mensen die ondanks flink wat hordes op hun pad toch met opgeheven hoofd door het leven gaan.

Give Me Liberty is te zien in Eye Filmmuseum, Filmhallen en via Picl.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden