PlusBlikvangers

Het lichtwerk op de Watertoren verandert steeds van kleur

De stad staat vol met kunst, van wereldvermaarde kunstenaars tot anonieme beeldhouwers. Wat zijn de verhalen achter deze beelden? Dit keer: de Watertoren.

Watertoren, Van Eesterenlaan. Beeld Nosh Neneh

Bijna alle beelden in deze rubriek zijn gemaakt door beeldend kunstenaars, maar het lichtwerk op de Water­toren aan de C. van Eesterenlaan is bedacht door de architect van het omvangrijke project, Hans van Beek, van het Haagse architectenbureau Atelier PRO. Dat bureau sleepte aan het eind van de jaren tachtig twee prestigieuze Amsterdamse opdrachten binnen: de nieuwbouw op het terrein van de voormalige Oranje-Nassaukazerne en de transformatie van de Oostelijke Haven­eilanden tot het woongebied Entrepot-West.

De belangrijkste ingreep die Atelier PRO deed op de Oostelijke Haveneilanden was een dubbele overbrugging van het havenbekken. De ene brug is de Entrepotbrug, een slingerende woonblok, dat steunend op brugpijlers de haven oversteekt en op Cruquius weer voet aan land zet. De andere is een verkeersbrug in de ­C. van Eesterenlaan, die de Oostelijke Eilanden ontsluit vanuit de Indische Buurt.

Omdat er twee bruggen in het plan waren opgenomen, bleef er minder ruimte over voor woningen. En omdat er toch 550 woningen moesten komen, besloot Hans van Beek dan maar de lucht in te gaan met een 60 meter hoge, 22 verdiepingen tellende woontoren. Omdat de toren voor een groot deel in het water staat, werd hij Watertoren genoemd. Door het opvallende lichtkunstwerk – een verticale lijn die langzaam van kleur verandert – is Thermometer een gepastere naam voor het landmark dat de toren is – vanaf de Amsterdamsebrug, de Schellingwouderbrug en vanaf IJburg kun je de lichtlijn ’s avonds al zien.

Hans van Beek (78), die in 2014 met pensioen is gegaan, is verrast als hij hoort dat de lichtlijn van kleur verandert. “Het stond me bij dat er geen geld was en dat ie daarom maar in één kleur was,” zegt hij door de telefoon. “Het verbaast me eerlijk gezegd; de werkelijkheid is mooier dan ik dacht dat ie was.”

In ongeveer een half uur krijgt de lichtlijn alle kleuren van de regenboog, doordat er gekleurde transparante hoezen om de tl-buizen worden geschoven. Het was de bedoeling dat het proces nóg trager zou gaan – zo traag dat je het niet in de gaten hebt.

Voor het Oranje-Nassaucomplex realiseerde Van Beek wel iets dergelijks: op het dak van het gebogen bouwblok aan het Johanna ter Meulenplein staat een gouden, naakte figuur van beeldend kunstenaar Henk Visch, balancerend op één voet, beide armen opgeheven naar de hemel. Met behulp van een accu op zonne­panelen schuift De danser elk etmaal enkele tientallen centimeters op, om pas na een jaar weer op de plek te staan waar hij aan zijn dans was begonnen. “Als het werkt, staat het beeld nooit op de plek waar je dacht dat het stond. Zoiets wilde ik ook met die lichtlijn. Dat je, als je er weer eens langsfietst, denkt: hé, hij is blauw; ik dacht dat ie rood was.”

Sinds 1997

Kunstenaar Hans van Beek

Waar C. van Eesterenlaan

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden