Plus Achtergrond

Halima Aden, hemelbestormer in een hijab

Drie jaar geleden liep Halima Aden bij een missverkiezing de bikinironde in boerkini, nu is de moslima topmodel én voorbeeld voor de moderne Arabische vrouw. Op geheel eigen wijze loodst ze hijab en boerkini de westerse wereld in.

Halima Aden Beeld WireImage/amfAR

Eenentwintig jaar is ze, en ze heeft nu al geen achternaam meer nodig. Halima Aden veroverde de modewereld toen ze in februari 2016 in New York de Yeezy- show liep van Kanye West en in Milaan die van Max Mara. Wie was deze beeldschone jonge vrouw, die niet alleen opviel vanwege haar lengte – slechts 1,66 meter, in een business waar 1,78 gemiddeld is – maar ook omdat ze een hijab droeg op de catwalk?

Toen Carine Roitfeld, voormalig hoofdredacteur van de Franse Vogue en consultant van Tom Ford bij Gucci, haar daarna op de cover van haar eigen CR Fashion Book zette, was de zegen compleet. Aden noemt Roitfeld op haar Instagramaccount niet voor niets ‘mama’.

Persoonlijke keuze

In datzelfde debuutjaar volgden nog acht covers, onder meer van Allure, Teen Vogue, de Britse Vogue (als een van de modellen die het gezicht van de mode-industrie veranderen) en

Vogue Arabia. ‘Halima Aden lifts the veil on stereotypes,’ kopte Elle Arabia. Door Adens succes staan er inmiddels ook andere modellen met hijab onder contract bij invloedrijke modellenbureaus, al blijft het vooralsnog een niche en zijn ze op één hand te tellen.

Vogue Arabia schreef geschiedenis met de cover van hun aprilissue (gewijd aan female empowerment) met daarop de Deense Amina Adan, de Zweeds-Somalische Ikram Abdi Omar en Halima Aden, allen met hijab. Adens commentaar op Instagram onder de foto: “Het is belangrijk te onthouden dat het dragen van een hijab een persoonlijke keuze is, en ik heb nooit geclaimd het perfecte moslimmeisje te zijn.”

Modern

Deze week maakte ze bekend het gezicht van Uoma Beauty te zijn, een merk dat ze zelf omschrijft als ‘de eerste Afropolitan make-uplijn’ met vijftig tinten foundation. En ze is het eerste model met hijab en boerkini in het jaarlijkse, voorheen nogal tacky, swimsuit issue van het Amerikaanse tijdschrift Sports Illustrated. Twee dagen voor de publiciteitsstorm losbarstte lanceerde ze haar Halima x Modanisasjaal en pre-tied turbans-collectie ‘voor moderne moslima girls on the go’.

Slim, want Aden is een leider die veel moslima’s én ontwerpers inspireert, zegt Amsterdammer Mo Anwar, journalist voor vogue­arabia.com en voguehongkong.com. “Ze draagt haar hoofddoek ook echt zoals hij gedragen moet worden, niet met nog een pony eronderuit. Ze benadert ’m op een moderne manier, zonder haar normen en waarden te verliezen.”

‘Ietwat mysterieus’

Op sociale media ziet Aden er ook privé altijd stijlvol uit, bijvoorbeeld in de businessclass­lounge van Etihad Airways in Abu Dhabi met een zijden sjaal van Emilio Pucci om haar hoofd gewikkeld. Meestal combineert ze een minder opvallende, beige, zwarte of zachtroze hijab

met een outfit van Max Mara, Dolce & Gabbana, Stella McCartney of Balenciaga – altijd lichaams­bedekkend en daardoor ‘ietwat mysterieus’ volgens Anwar, zogeheten modest fashion, inmiddels een hippe term (zo lanceerden Engelse highstreetketens Marks & Spencer en Debenhams vorig jaar ook een modest­fashionlijn).

Anwar hoopt dat alle aandacht voor Aden ertoe zal leiden dat een model met hijab in tijdschriften, op tv, op de catwalk en op straat heel normaal wordt, en niet alleen door merken en modehuizen wordt ingezet voor marketing en pr. “Op het moment dat er geen persbericht meer verstuurd hoeft te worden dat een blad de eerste transgender of het eerste meisje met hoofddoek op de cover heeft, dan zijn we er. In de modebusiness heeft iedereen het over diversiteit, maar het gaat om inclusiviteit.”

Arabische miljardenmarkt

Veel modellen starten hun carrière door het lopen van shows, om zo opgepikt te worden door merken en castingdirectors en editorials en campagnes binnen te slepen. Aden ís al een ster en dan levert exclusief blijven (weinig shows lopen) – en slechts een paar grote klappers maken – veel meer publiciteit op, wat uiteindelijk meer geld in het laatje zal brengen.

Aden zou het eerste Victoria’s Secretmodel in boerkini met een miljoenencontract kunnen worden, al is het de vraag of ze haar naam wil verbinden aan het merk dat onder vuur ligt als seksistisch. Want Aden doet alles op háár voorwaarden, en dat maakt haar zo geliefd. Met bijna een miljoen volgers op sociale media is ze niet alleen een voorbeeld voor de moderne Arabische vrouw, maar vooral ook een powerhouse met invloed op de Arabische miljardenmarkt die ontwerpers maar wat graag willen veroveren.

Dolce & Gabbana bieden al abaya’s en hijabs, Nike lanceerde de Pro Hidjab, gebaseerd op de feedback van olympisch gewichtheffer Amna Al Haddad, Max Mara lanceerde een exclusieve Midden-Oostencollectie, en boerkini’s zijn tegenwoordig verkrijgbaar bij Bol.com. De hoofddoek verscheen in de collecties voor afgelopen winter onder meer op de catwalk bij Alexander Wang, Calvin Klein, Versace, Dior, Chanel, Balenciaga, Gucci en Marine Serre. Is the fashion industry fetishising the hidjab? was de kop boven een artikel op Dazed.com.

De hoofddoeken, een stylingaccessoire, werden echter voornamelijk gedragen door de reguliere line-up van blonde modellen in plaats van door moslima’s, wat commentaar opleverde op sites als unapologeticallymuslim.com en mipsterz.com, een community van creatieve moslims. Een van die commentaren: ‘Het dragen van een hijab is geen simpele modekeuze – het is een commitment tot een bescheiden manier van leven. Wordt ze gedragen door een model in een weinig verhullend kledingstuk, dan verliest die zijn religieuze betekenis.’

Halima Aden: ‘De bedoeling van een hijab is juist om géén aandacht te trekken.’ Beeld Mike Pont/Wireimage/Getty

Gelukkig in Kenia

Halima Aden werd geboren in een vluchtelingenkamp in Kakuma, Kenia, groeide vanaf haar zevende op in Missouri en later in Minnesota, de staat met het grootste aantal Somalische inwoners. In 2016 deed ze mee aan de Miss Minnesota USA-verkiezing. De traditionele bikinironde liep ze in boerkini. Ze viel af in de halve finale, maar werd opgepikt door modellenbureau IMG Models, dat haar nu wereldwijd vertegenwoordigt.

Het eerste gesprek met het toekomstige model duurde vier uur, waarin een aantal eisen op tafel kwam: altijd een hijab, alleen gestyled in kleding die geen huid toont, op shoots en shows altijd een afgescheiden kleedruimte, en alleen vrouwelijke haar- en make-upmensen aan haar hoofd en lijf. IMG, dat uiteraard de kip met de gouden eieren in haar zag, vond alles prima. Aden wil er een precedent mee scheppen: eisen durven stellen. “Iets op de goede manier doen gaat over wie je bent, en niet altijd over of je je aanpast,” zei ze tegen Vogue.

“De bedoeling van een hijab is juist om géén aandacht te trekken,” vervolgde ze, “in deze tijd echter trekt een hoofddoek hoe dan ook aandacht als je ergens binnenloopt. En veroordeling. Op de middelbare school werd ik gepest omdat ik geen haar zou hebben. Ik toonde ze het tegendeel, iets wat tegen mijn geloof indruist en pijn deed, maar ik voelde me gedwongen omdat ik er zo graag bij wilde horen. Tegenwoordig krijg ik brieven en e-mails van vrouwen uit de hele wereld dat ik ze inspireer door simpelweg mezelf te blijven.”

Unicef

Adens moeder, Rukia Aden, vindt het spijtig dat ze haar studie aan de St. Cloud State University afbrak voor modellenwerk, zegt ze in een filmpje van Al Jazeera, te zien op YouTube. Ze ziet haar dochter liever trouwen, kinderen krijgen en ‘a stable job’ hebben. “Dat past beter bij ons geloof.”

In samenwerking met Unicef ging Aden vorig jaar terug naar vluchtelingenkamp Kakuma voor een TEDx Talk. “Het zal velen verbazen, maar ik was hier gelukkig, had veel vrienden en hoop op een mooie toekomst,” zei ze. “Er was zeker ook tegenslag, ik kreeg malaria en wist nooit of er een volgende maaltijd zou komen, maar het gemeenschapsgevoel in Kakuma en de trots die iedereen er in zich heeft, is simpelweg onovertroffen. Ik ben een zwarte, islamitische, Somalisch-Amerikaanse uit Kenia en ik ben niet bang om risico’s te nemen en verandering te zoeken, want daar draait het om voor minderheden. Je moet jezelf als middel voor verandering inzetten. Ik gebruik mijn platform om een boodschap van aanvaarding te verspreiden.”

Het is nog slechts wachten op de Halima Adenbarbie – olympisch schermster Ibtihaj Muhammed, eveneens een voorbeeld voor veel moslimmeisjes, heeft er al een. Als Aden slim is, ontwerpt en produceert ze die zelf. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden