PlusBoekrecensie

Graham Swift beschrijft de magie en raadselachtigheid van ‘gewone’ levens

Fictie Graham Swift Hier Zijn We Here we are, vertaald door Irving Pardoen, De Arbeiderspers €21,50 191 blz

In de elfde roman van Graham Swift (1949), bijna even compact en rijk als Moeders zondag (2016), hebben drie vertellers gebrek aan vaste grond onder de voeten. Ook in letterlijke zin, realiseert een van hen zich ergens halverwege Hier zijn we.

Decennia later is het, wanneer Evie terugblikt op de zomer van 1959, toen ze als assistent van illusionist Ronnie ‘de Grote Pablo’ Deane in een variétéshow in Brighton werkte. In een theatertje op een sjofele pier: ‘Pal onder ons wervelen en kolken de golven, schieten de vissen voorbij en wiegt het zeewier heen en weer. Als het ­toneel zich zou openen, zouden we allemaal naar beneden tuimelen, het water in.’

Een fijne metafoor voor de wankele basis waarop essentiële zaken in dit melancholieke verhaal berusten, van liefdesgeluk tot identiteit en levenspad van Swifts personages.

Hartsverraad

Centraal staat de driehoeksverhouding tussen Evie en Ronnie – binnen de kortste keren de grote sterren van de voorstelling én elkaars verloofden – en Jack Robinson. De charismatische spreekstalmeester die zó’n verleider is dat al zijn inwisselbare veroveringen ‘Flora’ worden genoemd.

Geen verrassing waar dat op uitdraait. Wel wat een fascinerende verhaallijnen en plotwendingen Swift om die kern van hartsverraad heen wikkelt.

Vanuit subtiel in elkaar overvloeiende perspectieven worden (feilbare) herinneringen opgehaald aan de revue. Aan de duizelingwekkende act van Ronnie, de onderlinge genegenheden en spanningen. Aan hoe ze in het vak terechtkwamen en de rol van hun moeders en jeugd daarin. Of, in Ronnies geval, een allesbepalend ­intermezzo. Want in de misschien wel sterkste passages lees je hoe hij als Londense arbeidersjongen ­tijdens de Tweede Wereldoorlog door zijn moeder naar het platteland werd ­gestuurd. Waar hij door een echtpaar van middelbare leeftijd in paradijselijke geborgenheid werd ­opgevangen en ingewijd in het illu­sionistenvak.

Swift roept het op in onopgesmukt maar intens, muzikaal proza. Hij suggereert intimiteit en creëert tegelijk een licht verhullend waas, waardoor de beschreven gebeurtenissen altijd ongrijpbare kanten houden.

Om zo de magie en de raadselachtigheid van ‘gewone’ levens op papier te vangen - Swift doet het niet voor het eerst, maar het blijft een betoverende truc.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden