PlusAchtergrond

Geld gezocht voor film van theaterstuk over operazanger Ernst Daniël Smid die zijn stem verliest door parkinson

De gezondheid van operazanger Ernst Daniël Smid (68) gaat flink achteruit. Hoog tijd om zijn eerlijke theatervoorstelling Smelt te verfilmen. Maar daar is geld voor nodig.

Jeroen Schmale
Ernst Daniël Smid met zoon Geert Smid en dochter Coosje Smid vorig jaar bij de première van de film Alles op Tafel. Beeld ANP / Novum RegioFoto
Ernst Daniël Smid met zoon Geert Smid en dochter Coosje Smid vorig jaar bij de première van de film Alles op Tafel.Beeld ANP / Novum RegioFoto

Het echtpaar wist een halfjaar dat de man parkinson had. Ze konden er niet over praten. Niet over de ziekte, niet over de kleine gevolgen voor hun dagelijks leven. Zij mocht hem niet helpen met zoiets als zijn veters strikken, maar zelf deed hij er een halfuur over. Per schoen.

“Samen kwamen ze naar onze theatervoorstelling Smelt, het levensverhaal van operazanger Ernst Daniël Smid die langzaamaan zijn stem verliest door parkinson,” vertelt regisseur Rowdy Pelgrim. “De vrouw van het echtpaar kwam naderhand naar me toe en zei: ‘Tijdens de voorstelling keken we elkaar aan en begrepen we elkaar voor het eerst sinds de diagnose’.”

Natuurlijk gaan de theaters ooit weer open. Maar Pelgrim (40), Smid (68) en hun collega’s weten niet of en hoelang ze het rauwe, eerlijke stuk nog op kunnen voeren. Het gestel van de bariton gaat flink achteruit.

“We leven nog, we zijn nog niet dood,” meldt de zanger zelf monter door de telefoon. Tegelijkertijd begrijpt hij de haast van regisseur Pelgrim, die geld inzamelt om Smelt te verfilmen. “Het wordt tijd om te focussen op wat parkinsonpatiënten nog wel kunnen, in plaats van wat hen niet meer lukt,” vertelt Smid.

Dansen met een hersenziekte

Dansen bijvoorbeeld. Pelgrim: “Choreograaf Andrew Greenwood is gespecialiseerd in de werking van dans voor mensen met hersenziektes en ontwikkelde samen met ‘hersenprofessor’ Erik Scherder en neuroloog Bas Bloem, die ook Ernst behandelt, een speciaal programma voor parkinsonpatiënten. De choreografieën in onze voorstelling putten uit bewegingen uit dat programma. Echt bijzonder, zij laten de beide hersenhelften van de patiënten weer met elkaar communiceren. En voor je het weet, zie je Ernst plots op één been staan.”

In de voorstelling speelt Ernst Daniël Smid met de veel jongere acteur Roán ten Cate, voor een spiegelwand op het podium. Centraal staat een ijssculptuur, die in vrieskist van theater naar theater wordt vervoerd. Het is een symbool van vergankelijkheid, maar tegelijkertijd verdwijnt het bevroren water niet – het smelt alleen.

Uit de monoloog van Ernst Daniël Smid aan het begin van de voorstelling:

Het smelt
Haast onzichtbaar
Maar het smelt
Wat het was
Wordt het langzaam niet meer
Tot er niets meer van over is
Niets meer dan een herinnering aan het iets dat het was
Als het dat al was, ooit
Want was iets ooit iets anders dan niets?
Was ik ooit iets?

Pelgrim: “Het stuk is al heel filmisch. Wij kunnen hier vrij eenvoudig een theatrale film van maken. Marcel Hensema heeft dat ook gedaan met zijn voorstelling Alles in de hens, dat inspireert ons.”

Tekst gaat verder onder video

Crowdfunding

Om Smelt te kunnen verfilmen hebben Pelgrim en zijn collega’s geld nodig, minimaal 70.000 euro. ParkinsonNL kan 20.000 euro financieren en de makers willen via een crowdfundingsactie de overige halve ton bij elkaar brengen. Pelgrim: “Het is zo belangrijk voor parkinsonpatiënten, hun mantelzorgers en andere naasten dat we deze voorstelling blijvend maken. En ook heel waardevol voor Ernst. Wat zo maf is, als je er wat langer over nadenkt: we vieren alle mijlpalen in het leven. Het behalen van een rijbewijs of een diploma, het krijgen van kinderen, trouwen, pensionering. Maar niet het einde, dat verstoppen we het liefste. Bizar, toch?”

Pelgrim werkte een paar jaar geleden met Smid samen bij het stuk Zomer zonder vrouw, waarin hij en Bartho Braat (bekend als Jef uit Goede Tijden, Slechte Tijden) twee weduwnaars speelden die hun leven na het verlies van hun vrouwen weer op de rit probeerden te krijgen. “Hij doet me denken aan mijn broer, die een paar jaar geleden is overleden aan kanker. Allebei grote kerels. Als mijn broer ergens binnenstapte, kwam er ook echt iemand binnen. Dat is bij Ernst ook zo, nog steeds trouwens. Een andere gemene deler: donkere humor over hun ziektes. Laatst zei Ernst: weet je wat ik nu heel goed kan? Cocktails shaken!”

Doneren kan via www.pelgrimmaakt.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden