Han Lips kijkt tv

Gebruikte Vermeer een bekende metselaarstruc?

Han Lips schrijft elke dag over wat hij ziet op tv. Vandaag: Het geheim van de meester.

Het geheim van de meester. Beeld NPO2
Het geheim van de meester.Beeld NPO2

De laatste keer dat Lips een museum vanbinnen zag kan hij zich bijna niet meer heugen, maar dankzij Het geheim van de meester zat hij dinsdagavond toch weer even met zijn neus bovenop kunst. In de eerste aflevering van het nieuwe seizoen werd Het melkmeisje van Vermeer tot de onderste verf­laag geanalyseerd in een poging een reconstructie te maken. Heerlijke televisie, die kunst en CSI combineert en termen als ‘craquelures’ en ‘XRF-scans’ doet overkomen als heel gewone woorden. Kortom: een programma waarvan de bloeddruk direct daalt.

Na drie eerdere seizoenen zou je denken dat alle geheimen van meesters wel ontdekt zijn, maar nee. Al in het eerste kwartier bleek dat Vermeer mogelijk een bekende metselaarstruc gebruikte voor zijn knappe perspectief: spijker in het doek, touwtje met krijt eraan en hoppa, daar waren de perspectieflijnen. Zelfs de melk die uit het kannetje stroomde, liep keurig langs de lijn. Vermeers gele lievelingspigment werd na een scheikundig proefje met lood en tin zo nagemaakt, en nadat het surrogaatschilderij een paar seconden onder een apparaat had gelegen waar je vooral je hand niet onder moest houden, trokken er barsten in de verse verf. Restaurator Michel van de Laar kon zijn enthousiasme niet verbergen. “Ongelooflijk!” riep hij in de camera. Dat was het.

Gelukkig was er meer mysterie. Waaraan de kunstenaar na een ziekbed van anderhalve dag ‘in razernij’ was overleden, bleef onbekend. Al hielp het vast niet dat steden in de 17de eeuw min of meer een open riool waren, wist een archivaris te vertellen.

De 22 schilderijen uit de vorige seizoenen hangen tot eind april in het Grachtenmuseum Amsterdam, zag Lips op de website van het programma. Nog een reden om te hopen dat musea snel weer opengaan.

Reageren? hanlips@parool.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden