Plus Achtergrond

Fotograaf Gerretsen: Van het oorlogsfront naar de Hollywoodwaanzin

Chas Gerretsen maakte tienduizenden foto’s aan het front en belandde op de set van Francis Ford Coppola’s Apocalypse Now. Lejo Siepe maakte een radiodocumentaire over de fotograaf. ‘Hij weet mooi te vertellen over Marlon Brando, die moddervet was toen hij op de set kwam en toen niks uit zijn hoofd wilde leren.’

Niet eerder gepubliceerde setfoto Apocalypse Now. Beeld Chas Gerretsen

Saai is het leven van Charles ‘Chas’ Gerretsen (75) niet te noemen. Als 16-jarige vertrok hij uit Groningen om de wereld te verkennen als schipper, krokodillenjager, cowboy en beroepsmilitair. Vervolgens maakte hij als oorlogsfotograaf tienduizenden foto’s aan het front, onder meer in Vietnam en Cambodja.

Van de ene op de andere dag had hij daar genoeg van en werd hij glamourfotograaf in Hollywood. Hij belandde op de set van Francis Ford Coppola’s magnum opus Apocalypse Now (1979), om de totstandkoming van het Vietnamepos te documenteren.

Eind jaren tachtig verkocht hij zijn camera en kocht hij een kotter; tegenwoordig pendelt hij tussen Guadeloupe en Grenada.

Radiomaker-journalist Lejo Siepe (1957) kwam Gerretsen bij toeval op het spoor, toen hij op de camping aan de praat raakte met een journalist van Het Dagblad van het Noorden. “Ik had net een verhaal voor ze geschreven over een zanger uit Uruguay die in Groningen woonde: die was hier onbekend, maar daar een wereldster. Toen zei hij: ik heb ook zo’n verhaal. Dat ging over Chas. Ik kende hem niet, dus ik vroeg: wie is hij? En waar woont hij? Dat wist hij niet, maar mijn nieuwsgierigheid was gewekt.”

Zeenomade

Het was nog niet eenvoudig Gerretsen op te sporen, omdat hij als een soort zeenomade door het Caraïbisch gebied zwierf. Maar Siepe maakte contact, won zijn vertrouwen en zocht hem vorig jaar op in Martinique, waar hij voor de kust lag.

“Ik heb hem uitgebreid geïnterviewd. Hij is geen geboren verteller, maar werd wel steeds opener en heeft schitterende anekdotes. Chas vond het wel interessant; hij dobbert maar een beetje op dat bootje, zonder pensioen. Hij hoopt dat er een boek van komt en dat hij daar weer wat geld mee verdient. Hij is het wel waard, vind ik: Chas is een van de weinige echte Nederlandse oorlogsverslaggevers. In 1973 werd hij bekroond met de prestigieuze Robert Capa Gold Medal Award; hij is nog altijd de enige Nederlandse winnaar.”

In Nederland sprak Siepe met Gerretsens zus, vond hij de brieven terug die Gerretsen in Saigon en Chili aan zijn ouders heeft geschreven en bracht hij een bezoek aan het Nederlands Fotomuseum in Rotterdam, waar meer dan 80.000 negatieven liggen.

Set in de Filipijnen

Directeur Birgit Donker van het Fotomuseum deed vervolgens een ronkend persbericht uitgaan, dat werd opgepikt door de programmeur van de Rotterdamse bioscoop Kino. Die was bezig iets te organiseren rond de veertigste verjaardag van Apocalypse Now. Baris Azman zocht hem op en interviewde Gerretsen over zijn wonderbaarlijke avonturen op de set in de Filipijnen. De minidocu wordt 22 juni vertoond; dan opent in Kino ook een kleine tentoonstelling, waarvoor een stuk of twintig negatieven van Gerritsen zijn gedigitaliseerd.

Jeugd in Groningen

Omdat het verhaal over Apocalypse Now al in een aantal kranten is verschenen, maakte Siepe het kleiner in zijn radiodocumentaire. “Het accent ligt op zijn jeugd in Groningen en zijn reizen naar Vietnam en Chili. En ik sluit af met Apocalypse Now. Hij weet mooi te vertellen over Marlon Brando, die moddervet was toen hij op de set kwam en vervolgens niks uit zijn hoofd wilde leren. Er stonden allemaal scriptgirls voor hem, die tekstborden in de lucht hielden. Als je erop let, zie je Brando een beetje omhoogkijken in Apocalypse Now, om zijn tekst een beetje ordentelijk uit zijn mond te laten komen. Chas stond er vlakbij – dat is toch bijzonder?”

De fotograaf van Apocalypse Now, OVT, Radio 1, 16/6, 11.30 uur. Te vinden op NPO1.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden