Plus

Film over stiefdochter Otto Frank in de maak: 'Ineens zag ik het voor me'

Over de stiefdochter van Otto Frank, Eva Schloss, is een Nederlandse film in de maak. Eva's Mission wil tonen hoe de 87-jarige Auschwitzoverlevende vecht tegen rechts-extremisme, antisemitisme, islamfobie en xenofobie.

Martha van der Bly voor Kerkstraat 225, waar Eva Schloss en haar familie werden verraden Beeld Charlotte Odijk

Over de hele wereld spelen acteurs al twintig jaar lang het toneelstuk over het leven van Eva Schloss: And Then They Came For Me. De voorstelling wordt vaak gespeeld op scholen in onder meer Amerika en Engeland, waar Schloss bekender is dan in Nederland.

De Amsterdamse actrice Martha van der Bly sloot zich in 2010 bij een Engels toneelgezelschap aan en speelde twee jaar lang mee: aanvankelijk de rol van een nazimeisje, later de hoofdrol van Eva.

"Eva woont elke voorstelling van het Engelse gezelschap bij en komt na afloop op het toneel voor een vraag-antwoord­sessie met het publiek. Het is voor leerlingen een schok als zij op het podium verschijnt. Ze beginnen haar meteen vragen te stellen."

Van der Bly, die met blonde vlechten en in een uniform met swastika's rondliep, vond de rol van het nazimeisje verschrikkelijk, vooral toen in Zuid-Afrika Holocaustoverlevenden in de zaal bleken te zitten.

"Ik schrok, maar de cast overtuigde me de rol juist overtuigend te spelen. Laat het publiek zien hoe slecht de nazi's waren. Aan het eind van het stuk kwam een van de oorlogsslachtoffers naar me toe en complimenteerde me met mijn spel."

Verraden
Tijdens een van de voorstellingen raakte Van der Bly in gesprek met Schloss. "Ze ontdekte dat ik de enige Nederlandse in het gezelschap was en vroeg waar ik woonde. Ik noemde de Kerkstraat en ze trok wit weg.

Later hoorde ik dat Eva, haar ouders en broer Heinz in Kerkstraat 225 verraden zijn door Branca Simons, vertrouwensvrouw voor het Bureau Joodsche Zaken die samenwerkte met de beruchte Ans van Dijk."

Van der Bly begon zich in het leven van Schloss te verdiepen en raakte onder de indruk van haar leven waarin ze steeds politiek actiever werd. Afgelopen januari schreef Schloss nog een opiniestuk voor Newsweek: 'Donald Trump is acting like Hitler.'

Van der Bly: "Eva strijdt tegen het opkomende antisemitisme, islamfobie, xenofobie en rechts-extremisme. Ze gaat veel op reis, bezoekt de Engelse voorstellingen, geeft lezingen in gevangenissen en vliegt deze maand naar New York om het jubileum van de voorstelling te vieren.

In Zuid-Afrika zei een van de Holocaustoverlevenden tegen Eva: 'Ik benijd u, want ik kan er niet over praten.' Eva zei daarop: 'I was silent for forty years.' Toen zag ik ineens een film voor me."

Hoop
In de film wil Van der Bly Schloss' politieke missie laten zien. Ze gaat mee als Schloss binnenkort de voormalige Duitse fabriek Topf & Söhne bezoekt die de gasovens maakte voor de vernietigingskampen.

"Eva maakt zich zorgen over de uitsluiting van moslims en vluchtelingen die in hun eigen land in gevaar zijn en naar Europa komen. Met een rolkoffertje met haar boeken reist ze de hele wereld over om haar verhaal te vertellen. Vol energie. Ontroerend om te zien. Maar het mooiste van Eva is dat ze altijd hoop heeft."

Voor het realiseren van de film heeft Martha van der Bly een crowdfundingsactie opgezet: ­www.cinecrowd.com/evas-mission

Eva Schloss

Eva Schloss-Geiringer (1929) vluchtte in 1938 met haar familie vanuit Wenen naar Amsterdam. In juli 1942 kreeg Eva's broer Heinz een oproep om in Duitsland te werken.

Het gezin besloot daarop onder te duiken. Eva dook samen met haar moeder onder in Amsterdam, haar vader en Heinz gingen naar een ander adres, eerst in Soestdijk later in Amsterdam.

Het gezin ontmoette elkaar af en toe. Op een adres in de Kerkstraat werden ze echter in 1944 verraden en op transport naar Auschwitz gezet. Eva en haar moeder overleefden het kamp, haar vader en broer niet.

Na de oorlog ging Eva kunst­geschiedenis studeren aan de Universiteit van Amsterdam en verhuisde naar Londen om fotograaf te worden. In 1952 trouwde ze met Zvi Schloss, ze kreeg drie dochters.

Eva's moeder trouwde een jaar later met Otto Frank, de vader van Anne.
Schloss' boek Herinneringen van een joods meisje is in zeven talen uitgebracht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden